moliyaviy imkoniyatlarini oshirish masalalari

DOCX 9 pages 30.6 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.6 KB

File type DOCX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

mavzu: xududlar moliyaviy imkoniyatlarini oshirish masalalari reja: 1. moliyaviy natijalarning shakllanishi va ularni hisobga olish 2. korxonaning balans foydasi 3. hisobot davri korxona faoliyatining moliyaviy natijasini ta’riflovchi sintetik ko’rsatkich bo’lib balans (yalpi) foyda va zarari hisoblanadi va nizomga asosan tartibga solinadi.36 ushbu nizomning ahamiyati behad katta bo’lib u soliqqa tortiladigan foyda bilan buxgalteriya schyotida (balans foyda) hosil bo’ladigan foyda farqini aniqlash imkoniyatini beradi; foydalanuvchilar tomonidan qarorlar qabul qilish uchun moliyaviy hisobotning ahamiyatini oshiradi. nizomga ko’ra, bir tomonidan korxonalarga hisobot davri ichida sodir bo’lgan xarajatlar va daromadlar to’g’risidagi aniq ma’lumotlarni olish imkoniyatini bersa, ikkinchi tomondan soliq qonunlariga binoan soliq organlariga hisobotlarni tuzib topshirish imkoniyatini yaratadi. bunda davlat o’z vakolatli organlari orqali soliq hisobotini to’g’riligini tekshirish huquqiga ega. agar soliq qonunchiligi korxona foydasi va rentabelligini aniqlashda tadbirkorlik – barcha daromadlardan barcha xarajatlarni chiqarib tashlash – qonuniga amal qilganda oson bo’lar edi. lekin davlatning soliq siyosati faqat soliq hisoblash va uni budjetga o’tkazib …

2 / 9

ro’yxati xarajatlar tarkibi to’g’risidagi nizomning asosiy matnida keltirilgan. bundan keyin korxona buxgalteriya hisobi schyotlarida ko’rsatilgan foydani soliq qonunchiligiga binoan tuzatib soliqqa tortiladigan bazani aniqlaydi. buxgalteriya hisobi schyotlaridagi foydani soliq qonunchiligiga binoan tuzatishga misol sifatida normadan ortiq sarflangan safar xarajatlari, yoki normadan ortiq reklama xarajatlari va boshqalarni keltirish mumkin. demak, soliqqa tortiladigan bazani hisoblab chiqish uchun bu xarajatlar (1 va 2-ilovalarga binoan) ni soliqqa tortiladigan foydaga qaytadan qo’shish kerak. buning natajasida korxona quyidagi ma’lumotlarga ega bo’ladi: qancha va korxonaning qaysi bo’linmalaridan ishlab chiqarish, moliyaviy va boshqaruv faoliyati natijasida foyda olindi; korxonaning yakuniy faoliyatiga davlatning soliq siyosati qanchalik ta’sir qilganligi; pirovard natijada korxona budjetga qancha pul o’tkazib berishi. shunday qilib, korxona axborotlarni yig’ish bosqichida xo’jalik faoliyati natijalariga ta’sir etuvchi tashqi (soliq) va ichki omillarga bo’lish imkoniyatini beruvchi buxgalteriya hisobi tizimiga ega bo’ladi. demak, bu omillarga javoban asoslangan siyosat ishlab chiqish zarur bo’ladi. xarajatlar tarkibi to’g’risidagi nizomda aytilganidek, ishlab chiqarish-xo’jalik faoliyati natijasida korxona …

3 / 9

imida hisobga olinadi.37 sotishdan olingan sof tushum yangi schyotlar rejasi bo’yicha 9000 «asosiy (operatsion) faoliyatdan olingan daromadlar» schyotining kreditidan olinadi. unga tovarlarni qaytarilishi, xaridorlar uchun berilgan chegirmalar va boshqalar kiritilmaydi. mahsulot (ishlar, xizmatlar) sotishdan tushgan tushum tovar (bajarilgan ish va xizmatlar) ni yuklab jo’natilishiga va xaridorlarga hisoblashish hujjatlari taqdim etilishiga qarab aniqlanadi. taqdim etilgan hisoblashish hujjatlariga qarab moliyaviy natijalarni aniqlash uslubi bozor iqtisodiyotidagi mamlakatlarga xos. buxgalteriya hisobining xalqaro andazalari moliyaviy natijalarni aynan shunday tartibda shakllantirishni talab qiladi. taqdim etilgan schyotlar bo’yicha moliyaviy natijalarni aniqlash qo’shilgan qiymat solig’i, budjetga foydadan ajratma solig’ini to’lashda korxonalarni murakkab sharoitda qoldirishi mumkin. shuning uchun ham korxonalar jo’natiladigan mahsuloti, bajariladigan ish va xizmatlari uchun oldindan haq to’lash usulidan foydalanishi kerak. 11.5. mahsulot (ish, xizmat)larni sotishdan olingan yalpi foyda (zarar)larni hisobga olish mahsulot, ishlar va xizmatlar sotishdan olingan yalpi foyda va zarar hisobot davri oxirida sotishdan tushgan sof tushum bilan sotilgan mahsulot, ishlar va xizmatlarning haqiqiy tannarxi …

4 / 9

yotlari kontrpassiv schyot bo’lib 9010, 9020 va 9030- schyotlar summasini tuzatib turadi. bu schyotlarda quyidagilarni sotishdan tushgan sof tushum aks ettiriladi: sanoat, qishloq xo’jaligi va boshqa korxonalarda ishlab chiqarilgan tayyor mahsulot va o’zida ishlab chiqarilgan yarim tayyor mahsulot; sanoat tusidagi ishlar va xizmatlar; sanoat tusiga ega bo’lmagan ishlar va xizmatlar; sotib olingan buyumlar (butlash uchun sotib olingan); qurilish montaj, loyiha-qidiruv, geologiya-qidiruv, ilmiy tadqiqot va boshqa shunga o’xshagan ishlar; savdo, ta’minot korxonalarining tovarlari; transport tashkilotlarining yuk va kishilar tashish bo’yicha xizmatlari; yengil avtomashinalarni ijaraga berish va avtomashinalarni xaydab olib borib berish xizmatlari; transport - ekspeditsion va yuklash - tushirish operatsiyalari; aloqa korxonalari xizmatlari. 9010, 9020 va 9030-schyotlarining kreditida 4010-«xaridorlar va buyurtmachilardan olinadigan schyotlar» va 4110-«alohida bo’linmalardan olinadigan schyotlar» schyotlarining debeti bilan korrespondentlangan holda xo’jalik yurituvchi subyektning asosiy faoliyatidan olingan daromadlar aks ettiriladi. hisobot davriga tegishli bo’lgan oldingi davrda olingan daromadlar summasiga pul mablag’larini hisobga oladigan schyotlar debetlanib, 6230-«boshqa muddati uzaytirilgan daromadlar» …

5 / 9

blag’larini hisobga oladigan schyotlar debetlanib, 4010-«xaridorlar va buyurtmachilardan olinadigan schyotlar» schyoti kreditlanadi. korxonaning yakuniy balans foydasi (zarari) hisobot davrining oxirida 9910 «yakuniy moliyaviy natija» schyotida aniqlanadi. 9010, 9020 va 9030- schyotlarning kredit qoldiqlari hisobot davri oxirida 9910- schyotga o’tkaziladi: dt 9010, 9020, 9030 – schyotlar, kt 9910 «yakuniy moliyaviy natija» schyoti. 9040 va 9050- schyotlari sotilgan tovarlarni qaytarilishi, shartnoma shartlariga binoan sotishdan chegirma, shuningdek sotilgan mahsulotdan brak aniqlanishi natijasida narxidan chegirma va shu kabilarni hisobga olish uchun belgilangan. bu schyot kontrpassiv bo’lib, ularning debet oborotlari sotilgan mahsulot (tovar, ish va xizmatlar) dan tushgan tushum summasidan hisobot davri oxirida quyidagi hisobdan chiqariladi: dt 9010, 9020 va 9030-schyotlar, kt 9040 va 9050-schyotlar. 9040 «sotilgan tovarlarning qaytishi»-schyotining debetida operatsiyalar quyidagi hollarda aks ettirriladi: buyurtmachi va xaridorlarga ushbu tovarlar qiymati qaytarilganda: dt 9040 «sotilgan tovarlarning qaytishi», kt 5010, 5110, 5210- schyotlar. qaytarilgan tovarlar bo’yicha debitor qarzi bekor qilinganda, dt 9040 «sotilgan tovarlarning qaytishi», kt …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "moliyaviy imkoniyatlarini oshirish masalalari"

mavzu: xududlar moliyaviy imkoniyatlarini oshirish masalalari reja: 1. moliyaviy natijalarning shakllanishi va ularni hisobga olish 2. korxonaning balans foydasi 3. hisobot davri korxona faoliyatining moliyaviy natijasini ta’riflovchi sintetik ko’rsatkich bo’lib balans (yalpi) foyda va zarari hisoblanadi va nizomga asosan tartibga solinadi.36 ushbu nizomning ahamiyati behad katta bo’lib u soliqqa tortiladigan foyda bilan buxgalteriya schyotida (balans foyda) hosil bo’ladigan foyda farqini aniqlash imkoniyatini beradi; foydalanuvchilar tomonidan qarorlar qabul qilish uchun moliyaviy hisobotning ahamiyatini oshiradi. nizomga ko’ra, bir tomonidan korxonalarga hisobot davri ichida sodir bo’lgan xarajatlar va daromadlar to’g’risidagi aniq ma’lumotlarni olish imkoniyatini bersa, ikkinchi tomonda...

This file contains 9 pages in DOCX format (30.6 KB). To download "moliyaviy imkoniyatlarini oshirish masalalari", click the Telegram button on the left.

Tags: moliyaviy imkoniyatlarini oshir… DOCX 9 pages Free download Telegram