kattaguruhlar psixologiyasi

PPTX 14 pages 2.1 MB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.1 MB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

prezentatsiya powerpoint andijon davlat pedagogika instituti pedagogika fakulteti oʻzbek tili va adabiyoti yoʻnalishi 1-bosqich 101-guruh talabasi zokirova sugʻdiyonaning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan taqdimoti katta guruhlarda psixologiya reja: katta guruhlar psixologiyasiga xos umumiy xususiyatlar etnik guruhlar psixologiyasi katta guruhlarni ilmiy tadqiq qilishning metodologik muammolari katta guruhlar kishilarning shunday birlashmalariki, undagi odamlar soni avvalo ko‘pchilikni tashkil etib ma’lum sinfiy, ilmiy, irqiy, professional begilar ularning shu gurhga mansubligini ta’minlaydi. katta guruhlarni tashkil etuvchilar ko‘p sonli bo‘lganligi va ular xulq-atvorini bslgilovchi mexanizmlarning o‘ziga xosligi tufayli bo‘lsa kerak, ijtimoiy psixologiyada olimlar ko‘pincha kichik guruhlarda ish olib borishni afzal ko‘radilar. lekin katta kishilar uyushmasining psixologiyasini bilish juda katta tarbiyaviy va siyosiy-mafkuraviy ahamiyatga ega. bu sohadagi tadqiqotlarning kamligi bir tomondan, aytib o‘tilganidek ko‘pchilikni qamrab olishda qiyinchiliklar bo‘lsa, ikkinchi tomondan, katta guruhlar psixologiyasini o‘rganishga qaratilgan metodik ishlar zahirasining kamligidir. masalan, ishchilar yoki ziyolilar sinfi psixologiyasi o‘rganilishi kerak, deylik avvalo o‘sha ishchilarning soni ko‘p, qolaversa, ishchilarning o‘zi turli ishlab …

2 / 14

r yoki xalqlar psixologiyasi bo‘lsin, uning hayot tarzi, unga xos bo‘lgan odatlar, udumlar, an’analar o‘rganiladi. ijtimoiy-psixologik ma’noda, hayot tarzini o‘rganish deganda, u yoki bu guruhga taalluqli bo‘lgan kishilar o‘rtasida amalga oshiriladigan muloqot tiplari, o‘zaro munosabatlarda ustun bo‘lgan psixologik omillar, qiziqishlar, qadriyatlar, extiyojlar va boshqalar nazarda tutiladi. ana shularning umumiyligi tufayli har bir shaxsda, ya’ni u yoki bu katta guruhga mansub bo‘lgan shaxsda tipik xislatlar shakllanadi. 90-yillar yoshlariga xos bo‘lgan tipik sifatlar ana shu yoshlar o‘rtasida keng tarqalgan urf-odatlar, moda, so‘zlashish xususiytlari, qadriyatlar, qiziqishlar va hokazolar tufayli shakllanadi. shuning uchun ham 20 yoshli kishining psixologiyasini to‘liq ravishda o‘rganish uchun undagi bilish jarayonlarining o‘ziga xosligi, shaxsi, harakteri va boshqa individual psixologik xususiyatlaridan tashqari, yana unga o‘xshash yoshlarda ustun bo‘lgan psixologik xislatlarning qanchalik namoyon bo‘lishini, u mansub bo‘lgan va asosan vaqgini o‘tkazadigan guruhlar psixologiyasini, milliy sifatlarini ham nazarda tutish va ularni o‘rganish zarur. bu degani, har bir shaxs ongida uning yakka, alohida orttirgan …

3 / 14

hozirda, ya’ni mustaqil o‘zbekiston sharoitida, ko‘pgina tadqiqotchilarni qiziqtirayotgan masaladir. chunki davr etnopsixologiyadan shunday empirik ma’lumotlar kutmoqdaki, u faqatgina milliy ongga taalluqli bo‘lgan hozirgi va o‘tmishdagi holatni emas, balki millatning ertangi kunini, uning ongi qaysi tomonga o‘zgarishini, millatlararo sodir bo‘ladigan jarayonlarni bashorat qilmog‘i lozim. buning uchun esa unga kuchli etnopsixologik nazariya va ishonchli metodlar kerak.o‘zbekiston olimlari oxirgi paytlarda masalaning xuddi ana shu tomoniga katta e’tibor bermoqdalar, chunki sobiq ittifoq sharoitining o‘zi ana shunday kuchli nazariyaning bo‘lishi uchun anchagina to‘g‘anoq bo‘lgan, empirik tadqiqotlar esa, avval ta’kidlaganidek tor guruhlar doirasidan, avvalo, oilalar doirasidan chiqmagan edi. etnopsixologiya — bu psixologiyaning shunday tarmog‘iki, u ayrim olingan millatlar psixologiyasidadn tashqari, turli xalqlar psixologiyasini, kichik milliy guruxlarni ham o‘rganadi. ma’lumki, bu boradagi birinchi ilmiy tadqiqotlarni v. vundt boshlab bergan edi. uning tadqiqotlaridagi „xalq" tushunchasi aslida etnik uyushma ma’nosida tushuntirilgan edi. uning fikricha, etnik guruhlar psixologiyasini o‘rganish uchun ularning tilini, odatlarini va ana shu xalqlarda keng tarqalgan afsonalar …

4 / 14

uyda o‘tiradigan ayollar, endigina savod olish maqsadida savodxonlik kurslarida o‘qiyotgan ayollar hamda pedagogika bilim yurtlarida ta’lim olayotgan qizlar o‘rtasida farq bor-yo‘qligini tekshirishdi. tadqiqot asosan o‘z-o‘zini analiz qilish metodi yordamida o‘tkazilgan bo‘lib, ayollarga turli savollar orqali o‘z shaxsiga xos xususiyatlarni, o‘zidagi etakchi sifatlarni aniqlash va ba’zi psixologik holatlarga baho berish topshirig‘i berildi. lekin javoblarning sifati, to‘liqligi ayollarning bilim saviyasiga va ijtimoiy aloqalar tizimida tutgan o‘rniga bog‘liq bo‘lib chiqdi. uyda o‘tirgan ayollar ko‘p hollarda qo‘yilgan savolni ham anglamasliklari ma’lum bo‘ldi. luriya shu narsaga iqror bo‘ldiki, o‘zbeklardagi ong asosan boshqa odamlar fikriga bog‘liq ekanligi, tobelik psixologiyasi kuchliligini aniqladi. masalan, ayollarga o‘zidagi yomon sifatlarni aytish topshirig‘i berilganda, ular yomon ko‘shnilarni ko‘rsatishar va umuman o‘z-o‘zini baholashdan ko‘ra boshqalarni baholash, ularga sifat harakteristikalari berish ancha engil tuyulardi. yuqorida ta’kidlaganimizdek a.r. luriyaning asosiy maqsadi milliy psixologik xususiyatlarni o‘rganishda tarixiy prinsipga tayanish lozimligini isbotlash hamda milliy psixologiyasining hayo tarziga, shaxsning jamiyatda kishilar munosabatlari tizimida tutgan o‘rniga bevosita bog‘liqligini …

5 / 14

psixologiyasida ikki tomonni farq qiladi: 1) psixik asos — etnik harakter, temperament, milliy an’analar va odatlardan iborat barqaror qism; 2) hissiyot sohasi etnik yoki milliy his-kechinmalarini o‘z ichiga olgan dinamik kism. lekin tadkikotchilar nima uchundir, milliy psixologiya masalalari bilan shug‘ullanishganda, milliy qirralar yoki sifatlarni aniqlash bilan shug‘ullanadilar-da, u yoki bu millatlargagina xos bo‘lgan qirralarini topishga urinadilar, lekin fan-texnika rivaojlangan, millatlar uyg‘unligi, millatlarning doimiy uzaro xamkorligi va muloqoti sharoitida, aralash nikohlar keng tarqalgan sharoitda faqat u yoki bu millatga xos bo‘lgan qirralar hakida gapirish juda qiyin. masalan, o‘zbeklar o‘rtasida o‘tkazilgan kichik tadqiqot natijasida shu narsa ma’lum bo‘ldiki, go‘yoki mehmondo‘stlik kamtarlik samimiylik kabi ijobiy sifatlar o‘zbek xalqigagina xos emish. to‘g‘ri, bu sifatlar albatta o‘zbeklarda bor. lekin, aynan shu sifatlar boshqa millatlar vakillarida yo‘q deyishga xaqqimiz yo‘q xuddi har bir shaxs ongida turlicha stereotiplar — ya’ni o‘rnashib qolgan obrazlar bo‘lganidek har bir oila, yaqin oshna-og‘aynilar va o‘ziga o‘xshash shaxslar bilan muloqot jarayonida u …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kattaguruhlar psixologiyasi"

prezentatsiya powerpoint andijon davlat pedagogika instituti pedagogika fakulteti oʻzbek tili va adabiyoti yoʻnalishi 1-bosqich 101-guruh talabasi zokirova sugʻdiyonaning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan taqdimoti katta guruhlarda psixologiya reja: katta guruhlar psixologiyasiga xos umumiy xususiyatlar etnik guruhlar psixologiyasi katta guruhlarni ilmiy tadqiq qilishning metodologik muammolari katta guruhlar kishilarning shunday birlashmalariki, undagi odamlar soni avvalo ko‘pchilikni tashkil etib ma’lum sinfiy, ilmiy, irqiy, professional begilar ularning shu gurhga mansubligini ta’minlaydi. katta guruhlarni tashkil etuvchilar ko‘p sonli bo‘lganligi va ular xulq-atvorini bslgilovchi mexanizmlarning o‘ziga xosligi tufayli bo‘lsa kerak, ijtimoiy psixologiyada olimlar ko‘pincha kichik g...

This file contains 14 pages in PPTX format (2.1 MB). To download "kattaguruhlar psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: kattaguruhlar psixologiyasi PPTX 14 pages Free download Telegram