alisher navoiy

PPT 27 pages 7.3 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 7.3 MB

File type PPT

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

alisher navoiy (1441-1501) alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. nizomiy ganjaviy 1173-1201-yillar oralig`ida ilk “xamsa” dostonlarini yozdi: 1173—1179-yillarda "maxzan ul-asror" ("sirlar xazinasi") 1180—1181-yillarda "xusrav va shirin" dostoni 1188-yilda "layli va majnun" dostonini 1196- yilda"haft paykar" ("yetti go'zal") 1196—1201- yillarda "iskandarnoma" yaratiladi xusrav dehlaviy (1253-1325) o'zining "xamsa"sini 1299-1301-yillarda yozib tugalladi: "matla' ul-anvor" ("nurlarning boshlanmasi"); "shirin va xusrav“; "majnun va layli“; "hasht behisht" ("sakkiz jannat"); "oyinayi iskandariy" ("iskandar oynasi"). besh dostondan tashkil topmog'i; birinchi doston, albatta, pand-nasihat ruhidagi ta'limiy-axloqiy, falsafiy bo'lmog'i; ikkinchi doston xusrav va shirin munosabatlariga bag'ishlanmog'i; uchinchi doston layli va majnun muhabbatini mavzu qilib olmog'i; to'rtinchi doston shoh bahrom va beshinchi doston iskandar haqida yozilmog'i shart. alisher navoiy juda qisqa bir muddat - ikki yil (1483 — 1485) davomida 51 ming misradan ortiq …

2 / 27

muallif bu asarni "shavq dostoni"deb ataydi. sababi unda ishq kuylanadi, talqin qilinadi va ulug'lanadi. bu shunday ishqki, u insonnipoklaydi, ezgulik sari yetaklaydi, unga o'zligini tanitadi, birso'z bilan aytganda, komillik sifatlarini tarbiyalaydi. chunki u odamga, olamga, butun borliqqa mehr bilan, muhabbat bilan yo'g'rilgan va oxir borib yaratganning o'ziga ulashib ketadigan ishqdir. dostonda navoiyning komil inson haqidagi orzu-o'ylari ham ifoda etilgan. o'ziga xoslikka intilgan adib o'zigacha bo'lgan an'analarga ijodiy yondashadi. doston navoiygacha "xusrav va shirin" shaklida mashhur edi. ularda markaziy obraz shoh xusrav edi. lekin u — komillikdan yiroq, ishqda beqaror, muhabbatdan toj-taxtni ustun bilguvchi xudbin shaxs. shuning uchun navoiy uni shirinning muhabbatiga ham, yozilajak dostonidagi bosh obraz darajasiga ham loyiq ko'rmaydi. u farhodni bosh obraz qilib oldi va bu bilan dostonning qurilishini, mazmunini tamomila o'zgartirdi. mazkur o'zgarish xamsachilikka shoir kiritgan eng katta yangilik va dostonga "farhod va shirin " nomi berilishiga asos bo'ldi. dostonning asosiy voqealari ovozasi olamni tutgan, qudrat-u shavkatda, …

3 / 27

qchi bo'lgan odam xatarli safarga otlanib, yunonistondagi bir toqqa borishi kerak. ungacha uch manzil bo'lib, birinchisida ajdahoni, ikkinchisida ahraman devni, uchinchi manzilda ikkalasidan ham mushkulroq tilsimni yengishi kerak. to'rtinchi manzil — o'sha tog'dagi g'or ichidan donishmand suqrot topiladi. shirin tavsifi: harimi iffat ichra shoh ul ermish, sipehri ismat uzra moh ul ermish. yuzi gul, kirpigi derlar tikandur, ne bor andoqqi hargiz bor ekandur. ...yuzi birla qilur bazmini gulshan, aning birla ko'rar olamni ravshan. dedi: "qaydinsen, ey majnuni gumrah?!" dedi: "majnun vatandin qayda ogah?" dedi: "nedur sanga olamda pesha?" dedi: "ishq ichra majnunluq hamesha". dedi: "bu ishdin o'lmas kasb ro'zi!" dedi: "kasb o'lsa basdur ishq so'zi". "ishq o'tidin de fasona!" "kuymay kishi topmas nishona". "kuymagingni ayla ma'lum!" "andin erur joh ahli mahrum" "qay chog'din o'ldung ishq aro mast?" "ruh ermas erdi tang'a payvast“. "bu ishqdin inkor qilg'il!" bu so'zdin istig'for qilg'il“... tasavvuf - musulmon olamida keng tarqalgan islom diniga asoslanuvchi buyuk …

4 / 27

og’i uchun qanday talablarga javob berishi kerak? 3. a. navoiy “xamsa”sining boshqa xamsanavislarning “xamsa”sidan farqi? 4. “farhod va shirin” aruzning qaysi vaznida yozilgan? 5. navoiyning komil inson haqidagi o`ylari qaysi dostonida ifoda ettirilgan? 6. navoiy xamsachilikka qanday yangilik olib kirdi? 7. dostonning asosiy voqealari nimadan boshlanadi? 8. farhodning tarbiyachi ustozi kim? 9. qasrlar qurilishi paytida farhod kimlardan qanday hunarlarni o`rgandi? 10. tilsimda aytilgan 3 to`siq nima? 11. suqrot farhodga kimlarning taqdiri haqida bashorat qiladi? 12. farhod o`limi oldidan kimlarni yod etadi? 13. qaysi asarda bir nafsning ishini yetmish shayton qilolmaydi deb ta’kidlanadi? 14. nafs deganda nima tushuniladi?

5 / 27

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "alisher navoiy"

alisher navoiy (1441-1501) alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. nizomiy ganjaviy 1173-1201-yillar oralig`ida ilk “xamsa” dostonlarini yozdi: 1173—1179-yillarda "maxzan ul-asror" ("sirlar xazinasi") 1180—1181-yillarda "xusrav va shirin" dostoni 1188-yilda "layli va majnun" dostonini 1196- yilda"haft paykar" ("yetti go'zal") 1196—1201- yillarda "iskandarnoma" yaratiladi xusrav dehlaviy (1253-1325) o'zining "xamsa"sini 1299-1301-yillarda yozib tugalladi: "matla' ul-anvor" ("nurlarning boshlanmasi"); "shirin va xusrav“; "majnun va layli“; "hasht behisht...

This file contains 27 pages in PPT format (7.3 MB). To download "alisher navoiy", click the Telegram button on the left.

Tags: alisher navoiy PPT 27 pages Free download Telegram