ayirish organlarining tuzilishi va yoshga xos xususiyatlari

PPTX 24 стр. 1,8 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 24
prezentatsiya powerpoint ayirish organlarining tuzilishi va yoshga xos xususiyatlari ma’ruzachi:ahatova guljahon hakimovna . reja: ayirish organlarining tuzilishi. buyrakning mikroskopik tuzilishi. buyrakda siydik hosil bolishi. siydik yo’li va siydik pufagi. buyraklar funksiyasini boshqarilishi. siydik ayrishining yoshga oid xususiyatlari. kechasi siydik tutaolmaslik yoki enurez. ayirish organlarining tuzilishi va xususiyatlari ayirish a’zolariga: buyraklar, teri, o’pkalar va hazm organlari kiradi. gazsimon moddalar (co2) nafas olish organlari orqali tashqariga ajratiladi. hazm organlari orqali esa, qoldiq oziq moddalar tashqi muhitga ajratib yuboriladi. organizm uchun o’ta havfli hisoblangan siydik kislota, qoldiq azot, ba’zi tuzlar suvda erigan xolda buyraklar orqali siydik tarkibida tashqariga ajratiladi. kattaligi: 10-12 x 5-6 x 4 sm og’irligi: ot 120 do 150 g buyraklar faoliyatining fiziologik xususiyatlari. buyrak faoliyati - qon va boshqa ichki muhit suyuqliklarining hajm muvozanatini saqlashda; - bu suyuqliklarni osmotik muvozanatni saqlashda; - kislota-asos muvozanatini saqlashda; - qonda miqdori ortib ketgan organik moddalarning ortiqchasini chiqarib tashlashda; - oqsil, yog‘ va uglevodlar …
2 / 24
buyrakning tashqi qavatidan shumlyanskiy kapsulasi boshlanib, ichki qavatda ikkinchi tartib kalavasimon kanalchalarni hosil qiladi. so’ngra yuqoriga ko’tarilib buriladi. bu burilish joyi genli halqasi deb ataladi. buyraklarda qon aylanish buyraklarda siydikning hosil bo’lishi ikki fazada kechadi. birinchi faza -filtrlanish davridir. oqsillar yirik molekulali bo’lganligi sababli kapsula yuzasiga o’tmaydi va qonda qoladi. kapsula yuzasiga tushgan filtrlangan suyuqliklar –birlamchi siydik deb ataladi. siydik hosil bo’lishining ikkinchi fazasida birlamchi siydikning tarkibidagi bir qator moddalar qonga qayta so’riladi. mochevina, siydik kislotasi, azot qoldig’i kabilar qonga qayta so’rilmaydi va ular buyraklar orqali organizmdan chiqarib yuboriladi. bu siydik ikkilamchi siydik deyiladi. yuqorida bitta nefronning tuzilishi bayon etildi. har bir buy¬rakda shunday nefronlardan 1 mln atrofida bo'ladi. ulaming egribugri kalavasimon kanalchalarining uzunligi 120 km, devorining sathi esa 40 m2 atrofida bo'ladi. chiqaruvchi kanal buyrakning po'st va mag'iz qavatlari orqali o'tib, buyrak jomiga quyiladi. undan esa yuqorigi siydik yo'li boshlanadi.shumlyanskiy - baumen kapsulasiga arteriya tomiri kirib, mayda tomirchalarga, ya'ni …
3 / 24
l bo'lgan qoldiq azot, mochevina, kreatinin kabi chiqindi moddaiar, ma'lum miqdorda tuz va suv bo'ladi. nefronni tuzilishi malpigi tugunchasi (bauman-shumulyanskiy) birinchi kalavasimon kanalcha nefronning halqasi (genli xalqasi) ikkilamchi kalavasimon kanalcha siydikni eg’adigan nay bolalarda siydikni hosil bo’lishi. bir oylik bolada bir kecha kunduzda 350-400 ml, bir yoshda 700-800ml, 4-5 yoshda –bir litr, 10 yoshdan boshlab 1,5 litrgacha siydik ajraladi. qovuqning tuzilishi. verxushka telo dno qovuq siydik saqlovchi rezervuar xisoblanadi. hajmi: 250-500 ml uchi tanasi va sfinkteri bor dumg’aza qismidagi nerv bilan ta’minlangan. katta odamda bir kecha-kunduzda o'rtacha 100 l birlamchi siydik filtrlanib, uning 98,5-99 l kalavasimon kanalchalar devori orqali qonga qayta so'riladi, qolgan 1-1,5 l ikkilamchi siydik sifatida tashqariga ajratiladi.buyrak funksiyasining boshqarilishi. buyrakda siydik hosil bo'li¬shi nerv va gumoral yo'l bilan boshqariladi. simpatik nerv tola¬lari buyrak qon tomirlarini toraytirib, siydik ajralishini kamaytiradi. parasimpatik nerv tolalari esa buyrak qon tomirlarini kengaytirib, siydik ajralishini ko'paytiradi. bu nervlarning markazi orqa va bosh miyada …
4 / 24
ayadi, chunki ter ajralishi ko'payadi. siydik ayirish a'zolari kasalliklari va ulaning oldini olish siydik ayirish a'zolarining ko'p uchraydigan kasalliklariga buyrak va siydik yo'llarining yallig'lanishi hamda tosh kasalliklari kiradi. yallig'lanish kasallikiari shamollash va qon orqaii buyrak hamda siydik yo'llariga rnikroolar tushishi natijasida kelib chiqadi. ayniqsa, tomoq og'riganda (angina), tish kasalliklarida (karies), o'pkaning yallig'lanish kasalligida, ich ketish kasailiklarida mikroblar qonga o'tib, siydik ayirish organlarini yallig'lantiradi. bunday kasalliklaming oldini olish uchun yuqorida ko'rsatilgan kasalliklardan saqlanishga, shamolla¬maslik choralarini ko'rishga e'tibor berish kerak. siydik ayirish organlari gigienasi. siydik ayirish a’zolarining ko’p uchraydigan kasalliklariga buyrak va siydik yo’llarining yallig’lanish hamda tosh kasalliklari kiradi. yallig’lanish kasalliklari shamollash va qon orqali buyrak hamda siydik yo’llariga mikroblar tushishi natijasida kelib chiqadi. ayniqsa, tomoq og’riganda (angina), tish kasalliklarida, o’pkaning yallig’lanish kasalliklarida mikroblar qonga o’tib siydik ayirish organlarini yallig’lantiradi. buyrak tosh kasalliklarini oldini olish uchun tuz iste’mol qilishni normada bo’lishini ta’minlash kerak. katta odamlar bir kunda bor yo’g’i 5-6 gramgina tuz …
5 / 24
olishning iloji bo'lmaydi. tayanch iboralar : nefronlar, nefrit, shumlyanskiy kapsulasi, genli xalqalar, kapillyarlar, buyrak jomchasi, buyrak darvozasi, malpigi tugunchalari, filtrasiya davri, reabsorbsiya jarayonlari. pielonefrit sistit glomerulonefrit enurez e’tiboringiz uchun katta rahmat ! image2.png image3.png image4.png image5.jpeg image6.png image7.png image8.jpeg image9.png image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 24 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ayirish organlarining tuzilishi va yoshga xos xususiyatlari"

prezentatsiya powerpoint ayirish organlarining tuzilishi va yoshga xos xususiyatlari ma’ruzachi:ahatova guljahon hakimovna . reja: ayirish organlarining tuzilishi. buyrakning mikroskopik tuzilishi. buyrakda siydik hosil bolishi. siydik yo’li va siydik pufagi. buyraklar funksiyasini boshqarilishi. siydik ayrishining yoshga oid xususiyatlari. kechasi siydik tutaolmaslik yoki enurez. ayirish organlarining tuzilishi va xususiyatlari ayirish a’zolariga: buyraklar, teri, o’pkalar va hazm organlari kiradi. gazsimon moddalar (co2) nafas olish organlari orqali tashqariga ajratiladi. hazm organlari orqali esa, qoldiq oziq moddalar tashqi muhitga ajratib yuboriladi. organizm uchun o’ta havfli hisoblangan siydik kislota, qoldiq azot, ba’zi tuzlar suvda erigan xolda buyraklar orqali siydik tarkibida ta...

Этот файл содержит 24 стр. в формате PPTX (1,8 МБ). Чтобы скачать "ayirish organlarining tuzilishi va yoshga xos xususiyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ayirish organlarining tuzilishi… PPTX 24 стр. Бесплатная загрузка Telegram