yurak qon-tomir kasalliklarida xalq tabobatining profilaktika va davolash usullari

DOCX 13 pages 32.7 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 32.7 KB

File type DOCX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

yurak qon-tomir kasalliklarida xalq tabobatining profilaktika va davolash usullari. yurak qon-tomir kasalliklari bir necha oʼn yillar mobaynida butun dunyo tibbiyotining eng dolzarb muammosi boʼlib qolmoqda. bunga sabab bu kasalliklarning aholi oʼrtasida keng tarqalganligi, bu kasalliklar oqibatida mehnatga layoqatsizlik va oʼlim darajasining ortib borayotganligidir. qariyb yarim asr mobaynida respublikamizda yurak qon-tomir kasalliklari bilan bemorlarga yordam koʼrsatishning tarmoqli tizimi faoliyat koʼrsatib kelmoqda. kardiologik kabinetlar va boʼlimlar, kardiologiya markazlari jaxon andozalariga toʼlik javob beradigan asbob –uskunalar bilan jihozlanib, diagnostika va davolashning jahon standartlari joriy qilinmoqda. respublikamizning shu soha olimlari kardiologiya fanining rivojiga oʼzlarining salmoqli hissalarini qoʼshmoqdalar.ateroskleroz (yunonchadan «athere» - bòtqa va «skleros» - qattiq) bu surunkali kasallik boʼlib, qon tomirlar devorida yogʼlar infiltratsiyasi oʼchogʼi yuzaga kelib,biriktiruvchi toʼqima oʼsib qon tomirlarning fiziologik faoliyati – umumiy va aʼzolarda qon aylanishining buzulishiga olib keladigan fibroz pilakchalar hosil boʼlishidir. ateroskleroz atamasi 1904 yilda f. marchand tarafidan kiritilgan. ateroskleroz va u bilan bogʼliq boʼlgan kasalliklar (yuik, miokard infarkti, …

2 / 13

dlar va aterogen lipoprodeidlarning ortishi va/yoki antiaterogen yuqori zichlikdagi lipoproteidlarning kamayishi); - arterial gipertenziya (ag); - chekish; - semizlik; - uglevod almashinuvining buzilishi (giperglikemiya,qandli diabet); - gipodinamiya; - noratsional ovqatlanish; - gipergomotsisteinemiya va boshqalar. klinikasi. kasallikning klinik belgilari aterosklerotik pilakchaning joylashgan sohasiga, va gemodinamik buzilishlar darajasiga bog'liq. aterosklerozning quyidagi rivojlanish joyi kòproq uchraydi: koʼkrak sohasi aortasi va uning tomirlari; qorin soxasi aortasi va uning tomirlari; yurak toj tomirlari (yuik); bosh miya qon tomirlari; periferik qon tomirlar. keltirilgan kasallik rivojlanishi turlarining har biri u yoki bu aʼzoning qon aylanishi buzilishi va shu aʼzoning tuzilmasi va faoliyatining buzilishi bilan bogʼliq holda oʼziga xos klinik belgilar bilan kechadi. masalan yurak toj tomirlari aterosklerozi yuik ning klinik belgilari bilan kechadi; qorin sohasi aortasi va uning tarmoqlarining jarohatlanishi abdominal ateroskleroz belgilari bilan kechadi; ekstrakranial tomirlarning jarohatlanishi bosh miya ishemiya kasalligi klinikasida namoyon boʼladi. baʼzi qon tomirlarning aterosklerotik torayishi bir necha yillar mobaynida namoyon boʼlmaydi. bu …

3 / 13

asi, yelka oyoqlar va boshqalar) boʼlishi ksantelazmalar deyiladi. bu belgi nafaqat aterosklerozda, balki xolestaz va glp bilan kechadigan baʼzi jigar kasalliklarida ham uchraydi. 2. koʼzning shoh pardasining qarilik yoyi – koʼz shox pardasi chetida och- kulrang dogʼning boʼlishi. qariyalar shoh parda yoyi erta qarishning (soch oqarishi, teri turgorining pasayishi) belgilari. aterosklerozni davolash va profilaktikasi. aterosklerozni davolashning eng birinchi printsipi – bu shu kasallikni keltirib chiqaruvchi omillarini bartaraf qilish yoki ular taʼsirini susaytirishdir. bu kasallikning davolashning ikkinchi printsipi – bu hosil bòlgan aterosklerotik pilakchaning turgʼun xolatining buzilishini oldini olish.bu bilan miokard infarkti, bosh miya insulti va toʼsatdan oʼlimlarning oldi olinadi. dorisiz davolash. aterosklerozni dorisiz davolashning asoslari quydagilar: yogʼ almashinuvi buzilishini bartaraf qiladigan va tana vaznini kamaytiradigan parxez qoʼllash; chekishdan voz kechish; spirtlik ichimlmklarni koʼp isteʼmol qilmaslik; jismoniy faollikning meyorda boʼlishi; imkon qadar asabiy zoʼriqishlarni bartaraf qilish. buning uchun ateroskleroz bilan kasallangan bemor hayot tarzini oʼzgartirishi kerak. g i p o l …

4 / 13

ngaboqar, olivka va joʼxori yogʼini koʼp isteʼmol qilish kerak. 5. ovqat ratsionida oddiy va murakkab uglevodlar nisbatini oʼzgartirish. tavsiya qilinadigan kam yogʼli parhezda uglevodlar 55-60 % tashkil qiladi. bunda, konditer mahsulotlarda boʼladigan tez hazm boʼladigan oddiy uglevodlar (shakar, konfetlar, murabbo, asal va boshqalar) ni isteʼmol qilishni toʼxtatish yoki keskin kamaytirish kerak. uglevodlar organizmga poliz mahsulotlari, koʼkatlar, shirin boʼlmagan hoʼl mevalar sifatida kirish kerak. 6. xolesteringa boy maxsulotlarni isteʼmol qilishni keskin kamaytirish. sutkasiga organizmga kirayotgan umumiy xolesterinning miqdori 300mg boʼlishi kerak. xolesteringa boy mahsulotlar: buyrak, treskaning konservatsiya qilingan jigari, mol jigari, qizil va qora ikra, krevetka, krablar, kalmarlar, qoʼy, mol va choʼchqa yogʼi, parranda goʼshti va boshqalar. fitoterapiya: 1. naʼmatak (mevalari) – 15 g, botqoq gnafaliumi (oʼti) – 10 g, oq qayin (barglari) – 10 g, qalampir yalpiz (oʼti) – 10 g, sabzi (mevalari) – 10 g, tikanli eleuterokokk (ildizi) – 15 g, oʼtkir bargli sano (mevalari va barglari) – 10 …

5 / 13

ing 18-24,5 % kasallangan. ayollar bu kasallik bilan kamroq kasallangan va bu kòrsatgich katta yoshdagi ayollar òrtasida 13-15 % ni tashkil qiladi. yurak qon tomir kasalliklardan sodir boʼladigan oʼlimning yarmidan kòpi yuik ga tògʼri keladi. stenokardiya yuik ning asosiy klinik shakllaridan biri boʼlib, u haqda birinchi ma’lumotlarni geberden (1772) qoldirgan hisoblanadi. ammo, gippokrat, soʼng bartoletti (1576-1630), garvey (1527-1658), morgani (1684-1771) qariyalarda boʼgʼilish, qoʼrquv, xushdan ketish va bezovtalik bilan kechuvchi koʼkrak qafasining chap tarafidagi ogʼrik haqida yozib qoldirganlar. yuik ning xavfli omillari. 1. oʼzgartirib bulmaydigan omillar: yosh (50-60); jins (erkaklar); irsiy moillik 2. oʼzgartirib boʼladigan omillar: arterial gipertenziya (ag); dislipidemiya; chekish; semizlik; uglevod almashinuvining buzilishi; kam harakatlik; noratsional ovqatlanish; gipergomotsisteinemiya va boshkalar. yuik ning ishchi tasnifi. 1. tòsatdan yurakdan sodir bòladigan òlim. 2. stenokardiya. 2.1. turg'un zòriqish stenokardiyasi (i dan iv gacha funktsional sinfni kòrsatib). 2.2. turg'un bulmagan stenokardiya: 2.2.1. ilk bor sodir bòlgan stenokardiya 2.2.2. rivojlanib boruvchi stenokardiya. 2.2.3. miokard …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "yurak qon-tomir kasalliklarida xalq tabobatining profilaktika va davolash usullari"

yurak qon-tomir kasalliklarida xalq tabobatining profilaktika va davolash usullari. yurak qon-tomir kasalliklari bir necha oʼn yillar mobaynida butun dunyo tibbiyotining eng dolzarb muammosi boʼlib qolmoqda. bunga sabab bu kasalliklarning aholi oʼrtasida keng tarqalganligi, bu kasalliklar oqibatida mehnatga layoqatsizlik va oʼlim darajasining ortib borayotganligidir. qariyb yarim asr mobaynida respublikamizda yurak qon-tomir kasalliklari bilan bemorlarga yordam koʼrsatishning tarmoqli tizimi faoliyat koʼrsatib kelmoqda. kardiologik kabinetlar va boʼlimlar, kardiologiya markazlari jaxon andozalariga toʼlik javob beradigan asbob –uskunalar bilan jihozlanib, diagnostika va davolashning jahon standartlari joriy qilinmoqda. respublikamizning shu soha olimlari kardiologiya fanining rivojiga oʼzl...

This file contains 13 pages in DOCX format (32.7 KB). To download "yurak qon-tomir kasalliklarida xalq tabobatining profilaktika va davolash usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: yurak qon-tomir kasalliklarida … DOCX 13 pages Free download Telegram