makromolekular reaksiyalar va ularning turlari

DOCX 35 pages 372.1 KB Free download

35 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 372.1 KB

File type DOCX

Pages 35

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 35

makromolekular reaksiyalar va ularning turlari mundarija kirish………………………………………………………………..3 i. makromolekular reaksiyalar…………………………………….7 1.1. makromolekulyar birikmalar fani nimani o’rganadi………………………………………………..………....10 1.2. makromolekulyar moddalar qanday xususiyatga ega…………………………………..…………………………….11 ii. makromolekulyar reaksiya turlari……………………………..13 2.1. polimerlanish reaksiyalari………………………………………..13 2.2. polikondensatsiya reaksiyalari…………………………………....17 iii. makromolekulyar reaksiyalarning fizik va kimyoviy xossalari. 3.1. makromolekulyar reaksiyalaning kimyoviy xossalari…………….19 3.2. makromolekulyar reaksiyalarning fizik xossalari…………………24 xulosa………………………………………………………………….31 foydalanilgan adabiyotlar……………………………………….……...33 kirish. so‘nggi yillarda sohada yaratilgan poydevor kimyo sanoati salohiyatini yaqin 3 — 5 yil davomida barqaror o‘sish dinamikasini ta’minlay oladi. biroq, kimyo sanoatining barcha yo‘nalishlarini uzoq muddatli barqaror rivojlanishiga mustahkam zamin yaratish uchun sohani transformatsiya qilish jarayonlarini, eng ilg‘or xorijiy tajribalardan kelib chiqqan holda jadallashtirish zarurligini taqozo etmoqda. o‘zbekiston iqtisodiyotini isloh qilishning yangi sharoitida kimyo sanoatini rivojlantirishning strategik qayta shakllantirilishi maqsadida: 1. kimyo sanoatini transformatsiya qilishning quyidagi uzoq muddatli asosiy muhim yo‘nalishlari belgilansin: texnologik transformatsiya — mahalliy xomashyodan yarim tayyor mahsulotlarni, shu jumladan organik sintez va nanotexnologiyalar orqali ishlab chiqarishning yangi quvvatlari negizida xomashyodan tayyor mahsulotgacha bo‘lgan ko‘p …

2 / 35

shu jumladan xorijiy investorlar va texnologik sheriklarni jalb qilishni nazarda tutuvchi “kimyo va gaz-kimyo sanoatida texnologik klasterlarni yaratish bo‘yicha ochiq hamkorlik dasturi” (keyingi o‘rinlarda — dastur) joriy etilsin. bunda: yangi ishlab chiqarish quvvatlarini (loyihalarini) klasterlarning tarkibida yirik texnologik majmualarga tutash hududlarda yoki bo‘sh maydonlarda tender (tanlov)lar asosida joylashtirish; yuqori qo‘shimcha qiymatga ega tayyor mahsulot ishlab chiqarish quvvatlarini kimyoviy xomashyo va yarim tayyor mahsulotlar negizida yaratish inobatga olinsin. belgilansinki, dasturga quyidagi texnologik klasterlar kiritiladi: “navoiyazot” aj, “qo‘ng‘irot soda zavodi” mchj, ustyurt va sho‘rtan gaz-kimyo majmualari hamda sintetik suyuq yoqilg‘ini ishlab chiqarish zavodining ishlab chiqarish va unga tutash hududlari transformatsiya va xususiylashtirish jarayonlari tugagandan so‘ng, jamiyatlarning vakolatli boshqaruv organlari qarorlari asosida “farg‘onaazot” aj va farg‘ona neftni qayta ishlash zavodining ishlab chiqarish va unga tutash hududlaribosqich qisqartirish. kimyo sanoatini yanada rivojlantirish, uglevodorodlar va mineral resurslarni chuqur qayta ishlash orqali sohani diversifikatsiya qilish, yangi ishlab chiqarish obyektlarini yaratish hamda ichki va tashqi bozorda talab …

3 / 35

arning yangi turlarini ishlab chiqarishni tashkil etishga qaratilgan 16 ta yangi investitsiya loyihalari ro‘yxati 2-ilovaga muvofiq. i bob. makromolekulyar birikmalar fani nimani oʻrganadi. 1.1. makromolekulyar birikmalar fani nimani oʻrganadi mavzuning dolzarbligi: tirik tabiatning asosini organik yuqori molekulyar birikmalar tashkil qiladi. polisaxaridlar, lignin, oqsillar, pektin moddalar o’simlik dunyosining asosiy tarkibiga kirib yuqori molekulyar birikmalardan iborat. makromolekula - oʻzaro kovalent bogʻlar orqali birikkan oʻn mingdan yuz minggacha atomlardan tuzilgan yirik molekula. makromolekula zanjirida elementar zveno (maʼlum sondagi atomlar guruhi) juda koʻp marta takrorlanadi, shuning uchun ham uni kup sonli bir xil yoki har xil kichik molekulalardan (bir necha minggacha) hosil boʻladigan molekula deb kabul kilsa boʻladi, polivinil xlorid molekulasi tarkibidagi — ch2—ch— guruhi soni hatto 3000 ga yetishi mumkin. kimyoviy tarkibi bir xil, ammo mol. m. har xil, yaxlit boʻlib reaksiyaga kirishadigan makromolekulalar yigʻindisidan tashkil topgan moddalarga yuqori molekulali birikmalar (polimerlar) deyiladi; ular tabiiy (polisaharidlar, polipeptidlar, tabiiy kauchuk) va sintetik (plastmassalar, elastomerlar, …

4 / 35

, oltingugurt atomlari saqlagan) makromolekula boʻladi. zanjirning tuzilishi, kattaligi (mol. m.) va zvenolarining joylanish tartibi, uning xossalariga (egiluvchanligi, bogʻlarining mustahkamligi, elektr oʻtkazuvchanligi, kimyoviy reaksiyaga kirishiga) taʼsir koʻrsatadi. makromolekulalarning bu xossalaridan ular asosida plastmassa, sintetik kauchuk, sunʼiy tola kabi materiallar olishda foydalaniladi. polimer deb, ko’plab atom guruhlar yoki quyi molekulyar birikmalarning (monomer yoki elementar) takrorlanuvchi zvenolarni zanjirsimon chiziqli va to’rsimon shakllarda reaksion birikib, hosil qilgan turli konformatsiya, konfiguratsiya va yuqori massali ulkan makromolekulaga aytiladi. bunday yuqori molkekulyar birikmalar tabiiy sharoitlarda va kimyoviy reaksiyalar asosida hosil bo’ladi va ular mos ravishda tabiiy va sintetik polimerlar deb yuritiladi. polimerlarda “poli”- ko’p va “mer”- qism degan manoni anglatadi va “poli” old qo’shimchasi monomer olga qo’yiladi, masalan, monomer etrilen asosida sintez qilinganda polimer polietilen hosil bo’ladi. polimer so’zi kimyoviy sintez qilinganda yuqori molekulyar birikmalarga nisbatan qo’llanishi o’tgan asrning 30 yillarida shtaunger tomonidan tavsiya qilingan. unga ko’ra: 1)polimer birikmalar makromolekulyar majmuasidan iborat bo’libv ular tuzilishi va …

5 / 35

nomlanishi nisbatan oldinroq boshlangan bo’lib, ular turli tabiatshunoslar tomonidan kiritilgan. masalan selluloza, keratin, kollagenva hakozo. shuni ta’kidlash kerakki, polimer makromolekulasida takrorlanadigan zvenolar to’liqligicha zanjir tarkibiga kirsa monomer deyiladi va aksincha zvenolar birikishida qo’shimcha turli elamantlar yoki quyi molekulyar birikmalar ajralib chiqsa takrorlanadigan zvenolar monomer emas balki elementar zveno deb nomlanadi. monomerlardan farqli elementar zvenolar murakkab tuzilishli, tarkibli va o’lchamli quyi molekulyar birikmalar bo’lib odatda ular tabiiy polimerlar, jumladan polisaxaridlar va oqsillarning molekulalari tashkil etadi. agar polimerlarning kimyoviy o'zgarishi paytida polimerlanish darajasi (va ba'zan polimer magistralining tuzilishi) o'zgarsa, bunday reaktsiyalar deyiladi makromolekulyar .ushbu reaksiyalarning aksariyati, polimer-analog o'zgarishlardan farqli o'laroq, polimerning molekulyar og'irligi bir vaqtning o'zida ortishi bilan fazoviy tuzilmalarning shakllanishiga olib keladi ( molekulyar reaktsiyalar ). masalan, ikkita makromolekula past molekulyar og'irlikdagi modda ta'sirida o'zaro ta'sirlashganda, ular yuqori molekulyar og'irlikdagi fazoviy polimerni olish uchun o'zaro bog'lanadi. molekulyar reaksiyalarning tipik misoli tezlatgichlar va aktivatorlar ishtirokida sodir bo'ladigan kauchuk vulkanizatsiya jarayonidir. oltingugurt kauchuk …

Want to read more?

Download all 35 pages for free via Telegram.

Download full file

About "makromolekular reaksiyalar va ularning turlari"

makromolekular reaksiyalar va ularning turlari mundarija kirish………………………………………………………………..3 i. makromolekular reaksiyalar…………………………………….7 1.1. makromolekulyar birikmalar fani nimani o’rganadi………………………………………………..………....10 1.2. makromolekulyar moddalar qanday xususiyatga ega…………………………………..…………………………….11 ii. makromolekulyar reaksiya turlari……………………………..13 2.1. polimerlanish reaksiyalari………………………………………..13 2.2. polikondensatsiya reaksiyalari…………………………………....17 iii. makromolekulyar reaksiyalarning fizik va kimyoviy xossalari. 3.1. makromolekulyar reaksiyalaning kimyoviy xossalari…………….19 3.2. makromolekulyar reaksiyalarning fizik xossalari…………………24 xulosa………………………………………………………………….31 foydalanilgan adabiyotlar……………………………………….……...33 kirish. so‘nggi yillarda sohada yaratilgan poydevor kimyo sanoati...

This file contains 35 pages in DOCX format (372.1 KB). To download "makromolekular reaksiyalar va ularning turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: makromolekular reaksiyalar va u… DOCX 35 pages Free download Telegram