fuqarolik huquqi darsligi

DOC 168 pages 1.0 MB Free download

168 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.0 MB

File type DOC

Pages 168

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 168

“fuqarolik huquqi” darslik 1-mavzu. fuqarolik huquqiga kirish fuqarolik huquqi tushunchasi. fuqarolik huquqi tamoyillari. fuqarolik huquqining funksiyalari. fuqarolik huquqi tizimi. mamlakatimiz milliy huquq tizimidagi yetakchi huquq tarmoqlaridan biri bo‘lib fuqarolik huquqi hisoblanadi. fuqarolik huquqi mamlakatimizda bozor munosabatlari keng rivojlanayotgan, fuqarolik jamiyati shakllanayotgan, kishilarni imkoniyatlarini ro‘yobga chiqarishni ta’minlash maqsadlarida mulkiy munosabatlarni hamda mulkiy xarakterda bo‘lmagan shaxsiy munosabatlarni tartibga solish, mustahkamlashga qaratilgan huquqiy normalar yig‘indisidan iboratdir. boshqacha aytganda, fuqarolik huquqi – yuridik jihatdan teng bo`lgan subyektlar o‘rtasidagi mulkiy, shaxsiy nomulkiy va tashkiliy-huquqiy munosabatlarni tartibga soladigan hamda mustahkamlaydigan huquqiy normalar yig‘indisi. mamlakatimizda va xorijiy yuridik adabiyotlarda “xususiy huquq” iborasi ham ishlatiladi. tor ma’noda xususiy huquq aynan fuqarolik huquqini anglatadi. keng ma’noda xususiy huquq tarkibiga fuqarolik huquqi bilan birga oila huquqi, mehnat huquqi va tadbirkorlik huquqi sohalari ham kiradi. fuqarolik huquqining mohiyati u tomonidan tartibga solinadigan ijtimoiy munosabatlar mazmunida o‘z ifodasini topadi. yuqorida bunday ijtimoiy munosabat g‘oyatda keng doirani qamrab olishi qayd etib o‘tilgan edi. …

2 / 168

alga oshirish tartibini belgilaydi, shartnoma majburiyatlari va o‘zga majburiyatlarni, shuningdek, boshqa mulkiy hamda u bilan bog‘liq shaxsiy nomulkiy munosabatlarni tartibga soladi. bundan ko‘rinib turibdiki, bunday munosabatlarning asosiy qismini mulkiy munosabatlar tashkil qiladi. fuqarolik huquqiy munosabatlar quyidagi munosabatlarni tartibga soladi: 1) fuqarolik muomalasi ishtirokchilari (fuqarolar, yuridik shaxslar, davlat)ning huquqiy holatini vujudga kelish asoslari hamda ularni amalga oshirish bilan bog‘liq munosabatlar. fuqaroning huquq va muomala layoqati mazmuni, yuridik shaxslarni tashkil etish va boshqarish tartibi, davlatning fuqarolik huquqiy munosabatda ishtirok etishining o‘ziga xos xususiyatlari; 2) mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlarni vujudga kelish asoslari hamda ularni amalga oshirish bilan bog‘liq munosabatlar; 3) intellektual faoliyat natijalariga bo‘lgan huquqlar, ularni amalga oshirish bilan bog‘liq munosabatlar; 4) shartnoma majburiyatlari bilan bog‘liq munosabatlar; 5) boshqa majburiyatlar bilan bog‘liq munosabatlar; 6) boshqa mulkiy hamda shaxsiy nomulkiy munosabatlar. fuqarolik huquqi tamoyillari. fkning 1-moddasida fuqarolik qonun hujjatlarining asosiy negizlari belgilab qo‘yilgan. asosiy negizlar yoki boshqacha aytganda, fuqarolik huquqining asosiy tamoyillari …

3 / 168

osabatlar ishtirokchilarini tengligi tamoyili; · mulk dahlsizligi tamoyili; · shartnomalar erkinligi tamoyili; · xususiy ishlarga biron bir kishini o‘zboshimchalik bilan aralashishga yo‘l qo‘yilmasligi tamoyili; · fuqarolik huquqlarini to‘sqinliksiz amalga oshirilishi tamoyili; · buzilgan fuqarolik huquqlarini tiklanishi tamoyili; · fuqarolik huquqlarini sud orqali himoya qilinishini ta’minlash tamoyili; · fuqarolar (jismoniy shaxslar) va yuridik shaxslar o‘z fuqarolik huquqlariga o‘z erklariga muvofiq ega bo‘lishlari va bu huquqlarni o‘z manfaatlarini ko‘zlab amalga oshirishlari tamoyili; · tovarlar, xizmatlar va moliyaviy mablag‘larni o‘zbekiston respublikasi butun hududida erkin harakatlanish tamoyili. fuqarolik huquqining tizimi. fuqarolik huquqi o‘quv fani, huquq tarmog‘i sifatida o‘zining muayyan tizimiga ega. bunda tizim muayyan tarkibiy qismlardan, normalar majmuidan iborat bo‘ladi. fuqarolik huquqi tizimi tarkibiy qismlari o‘rtasida muayyan uzviy bog‘lanish, ketma-ketlik, tartib mavjud. bunday uzviy bog‘lanish tasodifiylik xarakteriga ega emas, balki biri muqarrar ravishda ikkinchisini keltirib chiqaruvchi, ikkinchisi shartligini, mavjudligini taqazo etuvchi uzviy bog‘lanish hisoblanadi. fuqarolik huquqi o‘quv fani tizimi ham fuqarolik kodeksi tizimi kabi …

4 / 168

kkinchi qismini fuqarolik huquqining kichik tarmoqlariga, kichik sohalariga ham bo‘lish qabul qilingan. kichik sohalar bu bir turdagi munosabatlar majmuini tartibga soluvchi o‘zining umumiy qoidalariga ega bo‘lgan normalar va kategoriyalarni muayyan guruhi bo‘lib hisoblanadi. fuqarolik huquqi manbalari. fuqarolik huquqiy munosabatni tartibga soluvchi manbalar boshqa huquq tarmoqlaridan farqli ravishda huquqiy va nohuquqiy manbalar tizimiga bo‘linadi. huquqiy manbalar davlat tomonidan yoxud muayyan korporativ tuzilma tomonidan qabul qilinib, belgilangan tartibda amal qiladi. huquqiy manbalarning keng doirasini qonunlar, qonun osti hujjatlari tashkil etadi. har qanday huquqiy hujjatlar fuqarolik huquqining manbasi bo‘lib hisoblanavermaydi. fuqarolik huquqiy munosabatlarni tartibga soluvchi manba sifatida e’tirof etilish uchun u muayyan talablarga javob berishi lozim. fkning 3-moddasida fuqarolik qonun hujjatlari ko‘rsatilgan bo‘lib, unga ko‘ra fuqarolik qonun hujjatlari fuqarolik muomalasi ishtirokchilarining huquqiy holatini, mulk huquqi va boshqa ashyoviy huquqlarning, intellektual faoliyat natijalariga bo‘lgan huquqlarning vujudga kelish asoslarini hamda ularni amalga oshirish tartibini belgilaydi, shartnoma majburiyatlari va o‘zga majburiyatlarni, shuningdek, boshqa mulkiy hamda u …

5 / 168

monlari va qarorlari; - o‘zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining qarorlari; - vazirliklar, davlat qo‘mitalari va idoralarning buyruqlari hamda qarorlari; - mahalliy davlat hokimiyati organlarining qarorlari. fuqarolik-huquqiy munosabat. fuqarolik-huquqiy munosabat deb, fuqarolik huquqining turli subyektlari o‘rtasida vujudga keladigan va fuqarolik huquqiy me’yorlar bilan tartibga solinadigan ijtimoiy munosabatga aytiladi. fuqarolik-huquqiy munosabat ijtimoiy munosabat sifatida, eng avvallo, turli subyektlar, kishilar o‘rtasidagi o‘zaro munosabatlar normal munosabatlar bo‘lganligi sababli ushbu munosabatlar unda ishtirok etuvchi shaxslarning erk-irodasi, xohishida ko‘ra vujudga keladi. fuqarolik munosabatida qatnashuvchi kishilarning erklari garchi ularning xatti-harakatlarida ifodalansa ham, biroq uning mohiyati va doirasi fuqarolik qonun hujjatlarida o‘z mujassamini topadi. fuqarolik-huquqiy munosabatlarni boshqa ijtimoiy-huquqiy munosabatlardan farq qildiruvchi muayyan xususiyatlari mavjud: 1. fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etuvchi shaxslar muayyan mulkiy mustaqillikka ega bo‘lishi shart; 2. fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etuvchilar teng huquqli shaxslar hisoblanadi. fuqarolik-huquqiy munosabatlarda ishtirok etuvchi subyektlarning huquqlari va qonuniy manfaatlari buzilgan taqdirda, odatda, da’vo qo‘zg‘atish orqali sudlar tomonidan himoya qilinadi. fuqarolik-huquqiy munosabatlar mazmunan bir necha …

Want to read more?

Download all 168 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fuqarolik huquqi darsligi"

“fuqarolik huquqi” darslik 1-mavzu. fuqarolik huquqiga kirish fuqarolik huquqi tushunchasi. fuqarolik huquqi tamoyillari. fuqarolik huquqining funksiyalari. fuqarolik huquqi tizimi. mamlakatimiz milliy huquq tizimidagi yetakchi huquq tarmoqlaridan biri bo‘lib fuqarolik huquqi hisoblanadi. fuqarolik huquqi mamlakatimizda bozor munosabatlari keng rivojlanayotgan, fuqarolik jamiyati shakllanayotgan, kishilarni imkoniyatlarini ro‘yobga chiqarishni ta’minlash maqsadlarida mulkiy munosabatlarni hamda mulkiy xarakterda bo‘lmagan shaxsiy munosabatlarni tartibga solish, mustahkamlashga qaratilgan huquqiy normalar yig‘indisidan iboratdir. boshqacha aytganda, fuqarolik huquqi – yuridik jihatdan teng bo`lgan subyektlar o‘rtasidagi mulkiy, shaxsiy nomulkiy va tashkiliy-huquqiy munosabatlarni tartibga s...

This file contains 168 pages in DOC format (1.0 MB). To download "fuqarolik huquqi darsligi", click the Telegram button on the left.

Tags: fuqarolik huquqi darsligi DOC 168 pages Free download Telegram