toshkent shahri

DOC 81 pages 1.3 MB Free download

81 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type DOC

Pages 81

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 81

toshkent – o’zbekistonning poytaxti toshkent - o’zbekiston respublikasi poytaxti, toshkent viloyati markazi.markaziy osiyoning yirik shaharlaridan biri. shaharda 11 tuman va 1 ta shaharcha (ulug’bek) bor. yozma manbalarda keltirilishicha , toshkentning qadimgi nomi choch bo’lgan. toshkent arablar tasarrufiga o’tgach, arab alifbosida “ch” harfining yo’qligi bois arabiy asarlarda shosh deb yuritilgan. beruniy o’zining “hindiston “ asarida toshkent nomining kelib chiqishi to’g’risida so’z yuritib, “tosh” so’zi asli turkcha bo’lib, shosh ko’rinishini olgan. “toshkand- toshli qishloq demakdir” –deb izohlaydi. 13-14 asrning 1- yarmida toshkent viloyati chig’atoy ulusi tarkibida, 14 asrning 2- yarmi va 15 asrning 80 yillarigacha toshkent amir temur va temuriylar tarkibida bo’ldi. 1404 yilda ulug’bek ixtiyoriga mulk tarzida berildi. bu davrda shahar voha bilan dasht chegarasidagi kuchli qal’aga aylandi, uning xududi kengaydi, ishlab chiqarish, savdo , madaniyat rivojlandi. registon, shayxontohur ansamblidagi maqbaralar , jome masjidi va boshqalar qurildi. 16 asrda toshkent yanada obodonlashdi. shahar yangi devor bilan o’raldi. me’morlik obidalari qad ko’tardi,ularning …

2 / 81

da ko’plab universitetlar, institutlar, maktab va bog’chalar , teatrlar, istirohat bog’lari, sirk va boshqalar bor. toshkent o’rta osiyodagi eng yirik transport chorrahasi, aeroporti xalqaro ahamiyatga ega. shaharda temir yo’l vokzali, 2 aeroport, avtovokzal , avtostansiyalar ishlab turibdi. toshkendagi ziyoratgoh joylardan shayx zayniddin , cho’ponota, kaffol shoshiy , xo’ja alambardor maqbaralari mavjud. toshkenda ko’plab kasalxonalar, sport inshoatlari mavjud. toshkentning asosiy televizion minorasi yunusobod tumani xududida joylashgan. toshkent metropoliteni hozirgi kunda 3 ta yo’nalishda marshrutlar olib bormoqda. toshkenda juda ko’p gazeta va jurnallar chor etiladi. bizning majmuamiz toshkent shahrining sergeli tumanida joylashgan. sergeli tumani 1967 yilda tashkil etilgan. sergeli tumanida 1101 korxona bo’lib, shulardan 167 tasi yirik , 252 tasi kichikdir. tuman xududida choshtepa va no’g’ayqurbon arxeologik yodgorliklari bor. 2006 yil avgust oyida sergeli tumanida yangi ko’prik ishga tushirildi. tumanda 27 ta umumiy ta’lim maktablari, 5ta maktabdan tashqari ta’lim markazlari , 6 kasb-hunar kolleji, 2 ta bolalar sport maktabi bor. toshkentning tarixiy …

3 / 81

k darvozasi. o’zbek qabilasi nomidan olingan. labzak darvozasi deb ham atalgan. 4. taxtapul darvozasi. 5. qorasaroy darvozasi. qorasaroy qabilasi nomidan olingan. 6. chig’atoy darvozasi. chingizxon avlodidan bo’lmish chig’atoy ulusi nomidan olingan. 7. su’boniyon ( sag’bon )darvozasi. akademik a. muhammadjonovning fikricha, “sag’bon” nomi “suqbon”, ya’ni “bozor qorovuli” degan ma’noni bildiradi. 8. ko’kcha darvozasi. bu ham qabila nomidandir. 9. kamondaron ( kamolon ) darvozasi. kamondo-ronlar buzuq qabilasining bir toifasiga mansub. 10. qang’li darvozasi.bir qabilaning nomidandir. 11. beshyog’och darvozasi. bu ham qabila nomidan. 12. qatag’on darvozasi. ilgari bu darvozaning nomi qo’ymaskenagas bo’lgan ekan. to’rt daha. “daha” so’zi qadimda shaharning o’n mahallasini o’z ichiga olgan ma’muriy xududni anglatgan. keyinchalik shahar rivojlanib, “daha”lardagi mahallalar soni o’ntadan oshib ketgan bo’lsa ham “daha” atamasi ma’muriy birlik, tuman ma’nosini anglatadi. beshyog’och – toshkentning “daha”laridan biri. nomi besh og’och – besh daraxt so’zidan olingan. qadimda turkiy xalqlarda “besh”muqaddas son sanalgan. . . shuning uchun beshterak, beshkent, beshqayrag’och, beshkapa nomli …

4 / 81

ayx bo’lgan. kaykovus nomi bilan atalgan katta bog’ bo'lib, u yerda shoiru allomalar go’zal mushoiralar o’tkazishgan. mashhur baroqxon madrasasi ham shu dahada. shayxontohur – bu daha shaharning sharqida edi. nomi shayx umar bog’istoniyning o’g’li shayx xovandi tohur sharafiga qo’yilgan. u kishi 1359- yilda vafot etgan. yunusxo’ja hukmronligi davrida ( xvii asrning 80-yillari) daha yangi mudofaa o’rda devorlari bilan o’ralgan. o’rda qurilgan. bosqinchilar hujumlarinatijasida o’rda va devorlar vayron etilavergan. xalq mehnat qilib,qaytadan quravergan. shayx xovandi tohur maqbarasi katta ziyoratgoh joy bo’lgan. ko’kcha – bu dahaning nomi kohak, qohcha so’zidan olingan bo’lib, o’zbek tilida qal’acha degan ma’noni anglatadi, shaharning g’arbiy qismida joylashgan, imom shayx zayniddin ( taxminan xiii asrda yashagan ) mozori shu dahada ekanligi uchun “shayx zayniddin dahasi” deb ham ataladi. aholisi ko’nchilik, kosibchilik va to’qimachilik bilan mashg’ul bo’lgan. oqsaroy. oqsaroy- toshkendagi zamonaviy me’moriy inshoat. o’zbekiston respublikasi prezidentining qarorgohi.binoning me’mori to’xtayev. qabulxonada mehmonlar qabul qilinib, o’zaro muzokaralar olib boriladi. majlislar zali, …

5 / 81

maʼlumotlar mahalliy olimlar (xorazmiy) va tarixchigeograflardan tabariy, istahriy asarlarida uchraydi. istahriyning "kitob al masolik val mamolik" ("yoʻllar va mamlakatlar toʻgʻrisidagi kitob")ida shoshning bosh shahri binkat deb koʻrsatiladi. 10-a.da yozilgan (muallifi nomaʼlum) "hudud ulolam" ("olamning chegaralari") kitobida "choch bu katta viloyat, xalqi jangovar va sahiydir. u yerda kamon va oʻqyoy yasaladi. binkat chochning poytaxti hisoblanadi. bu katta shahar, ayni vaqtda podshoning qarorgohidir", deb taʼriflanadi. firdavsiyning "shohnoma" asarida choch oʻzining kamoni shoshiy (oʻqyoylari) bilan mashhurligi haqida misralar bor. shahar "toshkent" nomi bilan dastavval 11-a.ning mashhur allomalari — abu rayhon beruniy va mahmud koshgʻariyning asarlarida tilga olinadi. beruniy "hindiston" asarida toshkent nomining kelib chiqishi toʻgʻrisida soʻz yuritib, "tosh" soʻzi asli turkcha boʻlib, shosh koʻrinishini olgan. "toshkand — toshli qishloq demakdir" (abu rayqon beruniy, tanlangan asarlar, t., 1963, 2j., 2326.), deb izohlaydi. mahmud koshgʻariyning maʼlumoti boʻyicha, t. 11 —12-a.larda "tarkan" deb ham yuritilgan. zahiriddin muhammad bobur "boburnoma" da t. nomi ustida toʻxtalib, "... asarlarda …

Want to read more?

Download all 81 pages for free via Telegram.

Download full file

About "toshkent shahri"

toshkent – o’zbekistonning poytaxti toshkent - o’zbekiston respublikasi poytaxti, toshkent viloyati markazi.markaziy osiyoning yirik shaharlaridan biri. shaharda 11 tuman va 1 ta shaharcha (ulug’bek) bor. yozma manbalarda keltirilishicha , toshkentning qadimgi nomi choch bo’lgan. toshkent arablar tasarrufiga o’tgach, arab alifbosida “ch” harfining yo’qligi bois arabiy asarlarda shosh deb yuritilgan. beruniy o’zining “hindiston “ asarida toshkent nomining kelib chiqishi to’g’risida so’z yuritib, “tosh” so’zi asli turkcha bo’lib, shosh ko’rinishini olgan. “toshkand- toshli qishloq demakdir” –deb izohlaydi. 13-14 asrning 1- yarmida toshkent viloyati chig’atoy ulusi tarkibida, 14 asrning 2- yarmi va 15 asrning 80 yillarigacha toshkent amir temur va temuriylar tarkibida bo’ldi. 1404 yilda ulug’...

This file contains 81 pages in DOC format (1.3 MB). To download "toshkent shahri", click the Telegram button on the left.

Tags: toshkent shahri DOC 81 pages Free download Telegram