abdulla qodiriyning o'tkan kunlar romanida syujet tasviri

DOCX 28 стр. 474,4 КБ Бесплатная загрузка

28 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 474,4 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 28

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 28

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi o’zbekiston milliy universiteti ________________________________________fakulteti __________________________________________ fanidan kurs ishi mavzu: abdulla qodiriyning "o'tkan kunlar" romanida syujet tasviri guruh: __________ bajardi:_____________________ qabul qildi:_______________________ toshkent-2025 mundarija kirish………………………………………………………………. i bob. abdulla qodiriy ijodi va "o‘tkan kunlar" romani 1.1. abdulla qodiriyning hayoti va adabiyotdagi o‘rni ……………. 1.2. “o‘tkan kunlar” romanining yaratilish tarixi va mavzusi ……… ii bob. “o‘tkan kunlar” romanida syujet tuzilishi 2.1. roman syujeti va kompozitsion tuzilmasi ……………………… 2.2. syujet rivojida qahramonlar harakati va konfliktlar …………….. 2.3. syujetda tarixiylik va dramatizm ..……………………………… xulosa………………………………………………………………… foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati………………………………… kirish o‘zbek adabiyotida roman janrining shakllanishi va rivojlanishida abdulla qodiriy beqiyos hissa qo‘shgan ijodkordir. uning “o‘tkan kunlar” asari – o‘zbek tilidagi ilk realistik roman sifatida nafaqat adabiy jarayonda, balki madaniy-ma’naviy taraqqiyot tarixida ham muhim o‘rin egallaydi. mazkur roman orqali qodiriy o‘zbek kitobxonini yangi uslubdagi badiiy asar bilan tanishtirdi. bu asar orqali yozuvchi nafaqat bir davrning tarixiy-ijtimoiy manzarasini yaratdi, balki o‘zining …

2 / 28

ynabning hasadkorligi, yusufbek hoji va boshqa qahramonlarning harakatlari voqealar zanjirini harakatga keltiradi. roman syujeti orqali yozuvchi xix asr oxiri – xx asr boshlaridagi turkiston voqeligini badiiy tarzda aks ettiradi. bu davrda sodir bo‘layotgan ijtimoiy o‘zgarishlar, yangilik va eskilik o‘rtasidagi ziddiyat, diniy, milliy va ma’naviy qadriyatlar inqirozi kabi masalalar syujet orqali o‘quvchiga yetkaziladi. shu jihatdan syujet tahlili asarning chuqur ma’nosini ochishda asosiy vositalardan biri hisoblanadi. bugungi adabiy-tanqidiy yondashuvlarda syujet faqatgina voqealar ketma-ketligi emas, balki muallifning dunyoqarashi, estetik ideal, g‘oya va falsafiy tamoyillarining ifodasidir. shu sababli “o‘tkan kunlar” romanining syujeti — qodiriyning adabiy uslubi, ijtimoiy pozitsiyasi va badiiy niyatlarini chuqur o‘rganish uchun asosiy mezondir. mazkur kurs ishining dolzarbligi ham aynan shu jihatdan kelib chiqadi. kurs ishining maqsadi – abdulla qodiriyning “o‘tkan kunlar” romanidagi syujetni badiiy va nazariy jihatdan tahlil qilish, syujet orqali yoritilgan asosiy g‘oyalarni aniqlash va uning o‘zbek romanchiligidagi o‘rnini belgilash. kurs ishining vazifalari abdulla qodiriyning hayoti va ijodiy merosi haqida …

3 / 28

a, “o‘tkan kunlar” va “mehrobdan chayon” romanlari o‘zbek adabiyotida realizm uslubining shakllanishi va milliy roman janrining yuzaga kelishida hal qiluvchi rol o‘ynadi. abdulla qodiriy 1894-yil 10-aprelda toshkent shahrida hunarmand oilasida tug‘ilgan. u dastlab eski maktabda, keyinchalik rus-tuzem maktabida tahsil olgan. yoshligidan ilm-fanga, adabiyotga mehr qo‘ygan qodiriy jadid adabiyoti va ijtimoiy g‘oyalar ta’sirida shakllangan. jadidchilik harakati unga ijtimoiy tenglik, ilm-ma’rifat, xalqni uyg‘otish kabi yuksak maqsadlarni singdirdi. adib dastlab tarjima va publitsistik maqolalar yozish bilan ijodiy faoliyatini boshladi. u gogol, tolstoy, chexov, pushkin, gorkiy kabi rus yozuvchilarining asarlarini o‘zbek tiliga tarjima qilgan. bu tarjimalar uning badiiy didi va realizmga bo‘lgan intilishini mustahkamladi. 1910–1920-yillarda “juvonboz”, “kalvak mahzumning xotira daftaridan”, “uloqda” kabi hikoyalari orqali o‘zbek adabiyotiga yangicha badiiy yondashuv olib kirdi. abdulla qodiriyning o‘zbek adabiyotidagi eng muhim o‘rni – bu, shubhasiz, roman janrini milliy zamin asosida yaratganligi bilan bog‘liq. uning “o‘tkan kunlar” (1925) romani o‘zbek adabiyotida ilk realistik roman bo‘lishi bilan birga, xalq tarixining …

4 / 28

ganib, ularni badiiy tahlilga yo‘naltirgan. abdulla qodiriy o‘zbek adabiyotida tarixiy roman janrining shakllanishiga asos soldi. uning asarlari nafaqat adabiy, balki tarixiy va ijtimoiy manba sifatida ham katta ahamiyatga ega. u zamonaviy o‘zbek adabiyotining poydevorini yaratgan, xalqning ogohligini oshirishga, milliy o‘zlikni anglashga xizmat qilgan ijodkordir. afsuski, 1937-yilgi qatag‘on davrida abdulla qodiriy “xalq dushmani” degan tuhmat bilan hibsga olinib, 1938-yili qatl etilgan. uning nomi faqat 1956-yilda oqlanib, asarlari qayta nashr etila boshlandi. bugun uning ijodi maktab va oliy ta’lim tizimida o‘rganiladi, ilmiy tadqiqotlarga mavzu bo‘lmoqda. «abdulla qodiriyning ijodiy yо‘li» risolasiga qadar va undan keyin ham uzoq yillar hech kim qodiriyning san’atkorligini oybek darajasida nozik his etgan, teran ochib bergan emas. oybek bu risolasida, ulug‘ adib romanlaridagi bosh qahramonlar tasviri, talqini xususida ayrim tanqidiy mulohazalar bildirgani holda, yondosh personajlar ifodasiga juda yuksak baho beradi. chunonchi, «о‘tkan kunlar»dagi о‘zbek oyimni «eng jonli, realistik chiziqlar bilan kо‘rsatilgan shaxs» deb ataydi; “mehrobdan chayon”dagi solix maxdum obrazini …

5 / 28

‘osi”, ne’mat hakimning “о‘zbek adabiyotida tanqid va adabiy muhokamalar”, kabi maqolalarida xam kuzatiladi. badiiy asarni siyqa, biryoqlama talqin etuvchi madaniyatimiz, adabiyotimiz tarixidagi vul’gar sotsiologizm asosini sinfiylik va sinfiy kurash mezoni tashkil qiladi. badiiy asarni yozuvchi idealiga teskari tushunish va yozuvchi shaxsiyatini qoralash maqsadida tushugtirish germenevtika qonuniyatlariga mutlaqo begonadir. zero, 30-yillar munaqqidlari uchun xolis ilmiy talqindan kо‘ra siyosiy qatorlar muhimroq va asosiy mezon edi. 20-yillarning oxiri va 30-yillardagi bu holat badiiy adabiyot ustidan yuritilgan siyosat, sо‘z erkinligining bо‘g‘ilishi, nafis adabiyotning partiya qarorlarini targ‘ib – tashviq etadigan mafkuraviy qurolga aylantirish jarayoni bilan izohlanadi. yaxshi kitob o‘z sir-asrorini bir o‘qishda fosh qilmaydi. uni takror o‘qiganing sayin tushunib borasan. siz kitob o‘qir ekansiz, beixtiyor undagi voqea-hodisalar ichida yashaysiz. o'zingizga yoqqandi qahramon bilan birga qayg‘urasiz, kulasiz unga hamdard bo‘lasiz. bu albatta kitobda sodir bo'layotgan voqealarni, xayolan o‘sha manzilni tasavvur qilasiz, qahramonni ko‘z oldingizda gavdalantirasiz. bu – tasavvur kengayishiga, fikrlashga o'rgatadi. xilma-xil fe'l atvorlar, turli taqdirlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 28 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "abdulla qodiriyning o'tkan kunlar romanida syujet tasviri"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi o’zbekiston milliy universiteti ________________________________________fakulteti __________________________________________ fanidan kurs ishi mavzu: abdulla qodiriyning "o'tkan kunlar" romanida syujet tasviri guruh: __________ bajardi:_____________________ qabul qildi:_______________________ toshkent-2025 mundarija kirish………………………………………………………………. i bob. abdulla qodiriy ijodi va "o‘tkan kunlar" romani 1.1. abdulla qodiriyning hayoti va adabiyotdagi o‘rni ……………. 1.2. “o‘tkan kunlar” romanining yaratilish tarixi va mavzusi ……… ii bob. “o‘tkan kunlar” romanida syujet tuzilishi 2.1. roman syujeti va kompozitsion tuzilmasi ……………………… 2.2. syujet rivojida qahramonlar harakati va konfliktlar …………….. 2.3. syujetda tarixiylik va d...

Этот файл содержит 28 стр. в формате DOCX (474,4 КБ). Чтобы скачать "abdulla qodiriyning o'tkan kunlar romanida syujet tasviri", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: abdulla qodiriyning o'tkan kunl… DOCX 28 стр. Бесплатная загрузка Telegram