karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlarga oid minerallarni organish

DOCX 8 pages 1.2 MB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

3-amaliy ish karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlarga sinfiga oid minerallarni o`rganish ishdan maqsad: tabiatda uchraydigan karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlar sinfiga mansub minerallar bilan tanishib ularni har taraflama organish, tog jinslari ichidan axtarib bilish va undan qaysi maqsadlarda foydalanishni organish. umumiy tushuncha: bu sinflarga mansub bolgan minerallarni ularning har xil korinishlariga qarab har xil turlarga bolish mumkin. kimyoviy – turlashda minerallarning tarkibidagi kimyoviy elementlarning turiga qarab, kristalloximik tarkibiy tuzilishi, genetik turlashda ularning kelib chiqish holati, geoximik turlashda yer qa`rida butun bir kimyoviy elementlarning yer shari bo`yicha tarqalishi va geografik turlashda minerallarning geografik jixatdan yer shari bo`yicha taqsimlanishi. 1. karbonatlar: dolomit, siderit 1. sulfatlar: angidrit 1. fosfatlar: apatit. 1. silikatlar: olivin, avgit, rogovaya obmanka, talk, biotit, muskovit, xloritlar, serpentin, plagioklazlar, ortoklaz. karbonatlar: dolomit, siderit barit baso4 – grekcha-“baros”-og`irlik demakdir. bu mineralning katta solishtirma og`irlikka ega ekanligi qo`lga olish bilanoq seziladi. kam sonli bariyli minerallar orasida barit asosiy mineral bo`lib, suvsiz sulfatlar …

2 / 8

iqishiga qarshi va sochiluvchan jinslar orasida o`tkazilgan skvajina devorlarini mustahkamlash maqsadida sementlash uchun ishlatiladi. 0. ximiya sanoatida har xil preparatlar ham tuzlar tayyorlanadigan xom ashyo bo`lib, bu preparat va tuzlardan pirotexnikada, qo`nchilik ishlarida (teri junlarini tozalash uchun), qand-shakar ishlab chiqarishda, foto qog`ozlari tayyorlashda, keramikada emallar emallar ishlab chiqarish uchun, yuqori nur sindirish koeffisentiga ega bo`lgan alohida shisha navlari tayyorlashda, meditsinada va boshqa maqsadlarda qo`llaniladi. 0. rezina va qog`oz sanoatida qo`shimcha va og`irlashtiruvchi sifatida ishlatiladi. 0. lak-buyoq sanoatida yuqori sifatli belila, rangli buyoqlar va boshqalar ishlab chiqarishda qo`llaniladi. 0. xizmatchilarni rentgen nurlarining ta`siridan saqlash maqsadida rentgen laboratoriyalari devorlari shuvog`ining asosiy qismi sifatida ishlatiladi. 0. bariy metali ba`zi radiolampalarni tayyorlashda ishlatiladi. gips caso4 2h2o - kristallari tablitkasimon ustunli, prizmatik shaklda monoklin singoniyali; qattiqligi-1,5 zichligi 2,3g/sm3 ulanish tekisligi mukamimal rangi oq, kulrang, qizg`ish va sarg`ish, kristallari rangsiz. qurilishda qog`oz, tsement va ximiya sanoatida va qishloq xo`jaligida ishlatiladi. kaltsit caso3 sinonimi: ohak shpati.asosan romboedr …

3 / 8

il, yaltiroqligi shishasimon. kislotalarda shiddatli qaynaydi mis sulfidli konlarning oksidlanishi zonasida shakllanadi. jiloli toshlar va kraska ishlab chiqarishda, mis rudasi sifatida ishlatiladi. uraldagi ikkita katta yirik mis koni butun dunyoga mashhur edi. bular mednorudyansk (quyi tagil yaqinida) bilan gumeshevsk (sverlovskdan janubi-g`arbda) konlardir. o`zbekiston xududida nurota tog` tizmasidagi konlarda mavjud. dolomit-camg[co3]2 topilgan kristallari rombooedrik qiyofaga ega. odatda kristallangan-donador bo`ladi. rangi kulrang. shishasimon yaltiraydi. qattiqligi 3,5-4. ulanishi mukammal. ulanish yuzasi ko`pincha qiyshiq. sol. og`. 2,8-2,9. qurilish materiallari, metallurgiyada qo`shimcha va o`tga chidamli material sifatida ximiya va boshqalarda ishlatiladi. siderit – feco3 siderit – feco3 yunoncha «sideros» temir demakdir. tarkibida – feo – 62,1%, so2 – 37,9%. trigonal singoniyali, yaxshi kristallangan, donador, bazan yashirin kristallangan, shulasimon shakllarda uchraydi. bazan yirik kristallari (1,5-2 sm) andezitlarda topilgan (mulatalavavidi vengriya). sideritning rangi noxatdek sariq, sariq-qongir boladi, yaltirashi shishadek, ayrimda sadafdek, mort, qattiqligi – 4, solishtirma ogirligi – 3,9. siderit gidrotermal jarayonlarda yuzaga kelgan polimetall konlarida katta …

4 / 8

rit juda katta uyumlar holida cho`kindi jins qatlamlarida topiladi. angidrit ximiyaviy cho`kindi mahsulot sifatida (qo`ltiqlarda va quriy boshlagan dengizlarda) deyarli, doimo gips bilan birga uchraydi. angidrit qatlamlari yer yuziga chiqib qolganda osonlikcha gipsga aylanadi. juda ko`p parmalangan skvajinalardan va tog`larda kovlangan joylardan olingan ma`lumotlarga qaraganda angidritning gipsga aylanishi yer yuzidan 100-150 m chuqurlikkacha sodir bo`lishi mumkin (pastroqda angidritning massalari yotadi). angidrit tuz konlarida ayrim kristallar holida ham, qatlam va qatlamchalar, ba`zan galit, silvin, karnallit va boshqalar bilan qavat-qavat joylashgan nafis (qog`ozdek yupqa) qatlamchalar holida ham, juda ko`p topiladi. angidrit ham, gips kabi, asosan yopishqoq moddalar (tsementlar) ishlab chiqarish uchun foydalaniladi. fosfatlar: apatit. apatit-ca[ro4]3 (cl,f,oh)-singoniyasi geksogonal. ko`pincha olti yonli prizma, igna shaklida bo`lib, ba`zan kalta ustunsimon yoki tabletkasimon kristallar xolida uchraydi. sol og`irligi-3,18-3,23. aksariyat uzunchoq kristallar hosil qiladi. donador, zich, mayda donador, ba`zan kundalang tomir-tomir va tuproqsimon massalar shaklida uchraydi. cho`kindi jinslarda konkretsiya shaklida va tarkibida juda ko`p minerallar aralashgan uyumlari …

5 / 8

zmatik va ko`ndalang kesimi bir-biriga teng, sakkiz burchaklik shaklda bo`lishi xarakterlidir. qushaloq kristallari tez-tez uchrab turadi. agregatlari donador yaxlit massa xolida bo`ladi. rangi yashilroq-qora. shishadek yaltiraydi. ulanishi mukammal; qattiqligi 6,5. sol. og`. 3,3-3,6. rogovaya obmanka shox(jins) aldamchi ca2nafeal2, fe si6o22 kristallari prizmatik, ustunsimon qiyofada. rangi ko`k yashil yoki qo`ng`ir. kristalining ko`ndalang kesimi oltiburchakli shaklda, bo`ladi. chizig`i yashilroq tusda, oq. shishadek yaltiraydi. qattiqligi 5,5-6,0. ulanishi 1240 ga yaqin bo`lgan burchak bilan prizma bo`ylab mukammal. sol. og`. 3,1-3,3. talk-mg3[oh]2[si4o10] varaq-varaq, tangacha-tangacha, ko`pincha yog`li tosh, steatit yoki kulol toshi deb aytiladigan zich massalar xolida uchrashi xarakterlidir. rangi och yashil yoki sarg`ish, qo`ngir, yashilroq oq, ba`zan to`q rangli bo`ladi. sadaf kabi tovlanib turadi. qattiqligi 1. qo`lga yog`lidek seziladi. varaqchalar egiluvchan. ulanishi mukammal. sol.og`.2,7-2,8. rezina, qog`oz sanoatida va meditsinada qo`llaniladi. biotit-k(mg, fe)3[si3alo10][oh, f]2 juda ko`p tarqalgan mineral. kristallari tablitkasimon, psevdogeksogonol, ko`pincha ustunsimon, piramidal bo`ladi. yaxlit plastinkaga va tangachalardan iborat donador xolida uchraydi. rangi qora, qo`ngir, …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlarga oid minerallarni organish"

3-amaliy ish karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlarga sinfiga oid minerallarni o`rganish ishdan maqsad: tabiatda uchraydigan karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlar sinfiga mansub minerallar bilan tanishib ularni har taraflama organish, tog jinslari ichidan axtarib bilish va undan qaysi maqsadlarda foydalanishni organish. umumiy tushuncha: bu sinflarga mansub bolgan minerallarni ularning har xil korinishlariga qarab har xil turlarga bolish mumkin. kimyoviy – turlashda minerallarning tarkibidagi kimyoviy elementlarning turiga qarab, kristalloximik tarkibiy tuzilishi, genetik turlashda ularning kelib chiqish holati, geoximik turlashda yer qa`rida butun bir kimyoviy elementlarning yer shari bo`yicha tarqalishi va geografik turlashda minerallarning geografik jixatdan yer shari...

This file contains 8 pages in DOCX format (1.2 MB). To download "karbonatlar, sulfatlar, fosfatlar va silikatlarga oid minerallarni organish", click the Telegram button on the left.

Tags: karbonatlar, sulfatlar, fosfatl… DOCX 8 pages Free download Telegram