baliqlarning trematodoz kasalliklari

PPTX 44 pages 5.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 44
o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish davlat qo‘mitasi samarqand veterinariya meditdinasi instituti parranda, baliq, asalari va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish davlat qo‘mitasi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti parranda, baliq, asalari va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari mavzu № 4. baliqlarning trematodoz kasalliklari ma’ruzachi: b.f.f.(phd) x.t.yuldoshev samarqand - 2024 reja baliqlar trematodozlari va ularni qo’zg’atuvchilari difilloblotrioz kasalligi ligulyoz va digrammoz kasalliklari botriosefalyoz kasalligi asosiy adabiyotlar: 1.осетров в.с. (под редаксией) «болезни рыб». справочник, москва во агропромиздат, 1989. 2. шишков в.п. «ветеринарный энсиклопедический словар», москва, издателство «советская энциклопедия», 1981. 3. ҳақбердиев п.с. ва бошкалар/ «баликчилик ва балик касалликлари», самарканд, 2008. 4. ҳақбердиев п.с., қурбонов ф.и., қаршиева в.ш. «балиқ ва асалари касалликлари» ўқув қулланма/ тошкент, 2016 й. 5. эшова холиса саидовна балиқ касалликлари фанидан маърузалар матнитошкент, 2015 й 6. ҳақбердиев п.с., қаршиева в.ш. «балиқларнинг заҳарланиши».ўқув қўлланма., …
2 / 44
si ham kiprikli chuvalchanglarnikiga o‘xshaydi, lekin trematodalar, shu jumladan, jigar qurtining tanasi ham tegument deb ataluvchi sitoplazmatik po‘st bilan qoplangan. bu ikki, ya’ni yadrosiz tashqi va yadroga ega bo‘lgan ichki qavatdan iborat. tegumentnnng tashqi va ichki qavati plazmatik membrana orqali ajralib turadi. membrana ostidagi sitoplazmada bir necha mayda vakuolalar, shuningdek mitoxondriyalar va ko‘tikuladan iborat kichik tukchalar mavjuddir. tegument tashqi qavatining ostki tomoni bazal membrana bilan qoplangan, uning mayda teshikchalari orqali sitoplazmatik ipchalar o‘tib, tegumentninng ikkala qavatini bir-biri bilan tutashtirib turadi. opistorxoz bu it va boshqa go‘shtxo‘r hayvonlar hamda odamlarning tabiiy-o‘choqli invazion kasalligi bo‘lib, uni opistorchis felileus (oilasi opistorchidae)ni hayvonlarning jigar o‘t yo‘llarida, o‘t pufagida, ba’zan esa oshqozon osti bezining yo‘llarida parazitlik qilishi tufayli qo‘zg‘atiladi. qo‘zg‘atuvchisi. trematodaning tana uzunligi 8-13 mm, eni 1-1,5 mm. bosh tomoni biroz toraygan, orqa qismi esa kengaygan. oldingi tomonida og‘iz so‘rg‘ichi, tomoq, undan esa qizilo‘ngach va qizilo‘ngach bifurkatsiyalanib ichak naylarini hosil qiladi. qorin so‘rg‘ichi tananing to‘rtdan …
3 / 44
iga, undan esa jigarga kirib o‘sadi, rivojlanadi jinsiz yo‘l bilan ko‘payadi. dastlab miratsidiy sporotsistaga aylanadi, u esa o‘z navbatida rediyni hosil qiladi, unda esa serkariylar hosil bo‘ladi. miratsiydidan serkariy hosil bo‘lguncha 2 oy muddat kerak bo‘ladi. so‘ngra serkariylar mollyuska tanasini tark etib suvda erkin suzib yuradi, qo‘shimcha xo‘jayinlari – baliqlarni topib ularning terisi orqali muskul qatlamiga biriktiruvchi to‘qimaga kirib sistaga aylanadi va rivojlanib kasallik chaqirish qobiliyatiga esa bo‘lgan lichinka –metatserkariyga aylanadi. metatserkariylar asosan bel muskulining yuzaki va chuqur muskullarida, qoburg‘alararo muskullarda, jabrada, suzg‘ich apparatida, ichakning devorlarida va ikrasida parazitlik qiladi. epizootologik ma’lumotlar. opistorxoz asosan o‘choqli, manbali ravishda tarqalgan. kasallik ob, irtыsh,volga, kama, dnepr, janubiy buga, neman daryolarida, qaysikim bu erlarda qo‘zg‘atuvchining oraliq xo‘jayini mollyuskalari keng tarqalgan, ko‘proq uchraydi. suv havzalarning zararlanish manbai – bu opistorxoz bilan kasallangan odamlar va go‘shtxo‘r hayvonlar. zararlanish ko‘proq bahor-yoz oylarida kuzatiladi. odam va go‘shtxo‘r hayvonlar xom va yaxshi pishirilmagan baliqlarni is’temol qilganlarida kasallikka chalinadilar. ei-75-80%, …
4 / 44
yib mikroskopda tekshirishadi. metatserkariylarning turlarini aniqlashda bioproba qo‘yiladi. mushuk bolasiga zararlangan baliq go‘shtidan ediriladi va 25-30 kun o‘tgach tezak gelmintiokoprologik usulda tekshiriladi. tasmasimon chuvalchanglar yoki sestodlarni tuzilishi. tanasining oldingi uchida kichkinagina boshcha-skoleks bo‘lib, unda to‘rtta so‘rg‘ich joylashgan. bular yordamida solityor ichak devoriga yopishib oladi. bosh qismining pastidagi bo‘g‘imlariga (proglottidlar) bo‘linmagan qismi bo‘yinni tashqil qiladi. bo‘yin qismi ko‘ndalang bo‘linib yangi yosh bo‘g‘inlarni hosil qiladi. bu jarayonni strobilyasiya, solityorning uzun zanjirsimon tanasini esa strobila deyiladi. qoramol solityorining tanasining (strobilasi) o‘n mingdan ortiq proglottidlardan iborat. lekin tanani tashqil qiladigan bo‘g‘inlar har xil tuzilishga ega. bo‘yin qismidan keyin bevosita boshlanadigan bo‘g‘inlarning uzunligi kengligiga qaraganda ancha kichik, ularda jinsiy organlar rivojlanmagan bo‘ladi. solityor tanasining o‘rta qismidagi bo‘g‘imlar (200-250 bo‘g‘inlardan boshlab) to‘rtburchak shaklida bo‘ladi. bular erkaklik va urg‘ochilik jinsiy organlar sistemalari rivojlangan germafrodit bo‘g‘inlardir. tananing keyingi qismidagi yetilgan bo‘g‘imlar ancha ingichka va uzunroq bo‘ladi. ular urug‘langan tuxumlar bilan to‘lgan bo‘lib, bitta-bittadan uzilib tushadi. qoramol solityorining bo‘g‘imlarida …
5 / 44
di. bular solityorning ovqatlanishida muhim ahamiyatga egadir, chunki ular tananing ovqat so‘ruvchi yuzasini kengaytiradi va ingichka ichakdagi tayyor ozuqalarini shimib olishda muhim vazifalarni bajaradi. qon aylanish va nafas olish sistemasi bo‘lmaydi. hamma tasmasimon chuvalchanglar oziqlanish jarayonida ularning tanasida korbonsuv-gilikogen to‘planadi. keyin uning fermentlar ta'sirida parchalanishida korbonad angidrit, vodorod va moy kislotalari (sut va valerian kislotalari) hosil bo‘ladi. ana shu jarayonda ajraladigan energiyadan foydalanib solityorlar anaerob usulda nafas oladi. ayiruv organlar sistemasi protonefridial tarzda tuzilgan bo‘lib, parenximadagi kiprikli (terminal) hujayralardan mayda naychalar boshlanadi. asosan ikkita ayiruv kanali bor. ligulyoz bu baliqlarning sestodoz kasalligi bo‘lib, uni diphyllobhotridae oilasiga mansub ligula intestinalis sestodasining invazion lichinkasi – pleroserkoidni baliqlarning, asosan karp turdagi baliqlarning qorin bo‘shlig‘ida parazitlik qilishi tufayli qo‘zg‘atilib, kasallik ichki organlarning atrofiyasi, pushtsizlik, ayrim paytlarda esa qorin devorining yorilishi va baliqlarning nobud bo‘lishi bilan xarakterlanadi. qo‘zg‘atuvchining jinsiy voyaga yetgan shakli turli baliqxo‘r parrandalarning ichaklarida parazitlik qiladi. qo‘zg‘atuvchisi pleroserkoidlar – bu oq yoki oq-sarg‘ich …

Want to read more?

Download all 44 pages for free via Telegram.

Download full file

About "baliqlarning trematodoz kasalliklari"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish davlat qo‘mitasi samarqand veterinariya meditdinasi instituti parranda, baliq, asalari va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi veterinariya va chorvachilikni rivojlantirish davlat qo‘mitasi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyalar universiteti parranda, baliq, asalari va mo‘ynali hayvonlar kasalliklari mavzu № 4. baliqlarning trematodoz kasalliklari ma’ruzachi: b.f.f.(phd) x.t.yuldoshev samarqand - 2024 reja baliqlar trematodozlari va ularni qo’zg’atuvchilari difilloblotrioz kasalligi ligulyoz va digrammoz kasalliklari botriosefalyoz kasalligi asosiy adabiyotlar: 1.осетров в.с. (под редакси...

This file contains 44 pages in PPTX format (5.4 MB). To download "baliqlarning trematodoz kasalliklari", click the Telegram button on the left.

Tags: baliqlarning trematodoz kasalli… PPTX 44 pages Free download Telegram