xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning tavsifi

DOC 41 pages 597.0 KB Free download

41 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 597.0 KB

File type DOC

Pages 41

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 41

o`zbekiston respublikasi oliy ta`lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “toshkent irrigatsiya va qishloq xo`jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” milliy tadqiqot universiteti «buxgalteriya hisobi va audit» kafedrasi «buxgalteriya hisobi nazariyasi» fanidan xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning tavsifi mavzusidagi kurs ishi bajardi: sirtqi bo`lim, “buxgalteriya hisobi va audit” ta’lim yo`nalishi 2-kurs 248-guruh talabasi qurbonova guzal jalol qizi kurs ishi rahbari: dotsent tabayev a.z. toshkent – 2023 y “тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” миллий тадқиқот университети такриз тартиб рақами №_____ йўналиши__бухгалтерия ҳисоби ва аудит________________курс _______2____________ талаба___ _қурбонова гузал жалол қизи ______синов китобчаси раками____ ____ (насаби,исми, шарифи,) фаннинг номи______________бухгалтерия ҳисоби назарияси ________________________ курс иши___________ баллга _________ баҳога ҳимоя қилди. 2023__ йил «_____»__________ ўқитувчилар: __ темирханова мўтабар__________ (насаби, исми,шарифи) ҳимоя қилишга рухсат берилди: ўқитувчи _______________табаев азамат зарипбаевич_____________________________ (насаби, исми, шарифи) курс иши __________________________ ___________________ (қачон, каерда) имзо ҳимояга тавсия қилинсин mavzu: xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning …

2 / 41

maʼlum bir davrga moliyaviy holati qay darajada ekanligini, ular mablagʻlari joylashishi, ishlatilishi qanday olib borilayotganligini va umuman korxona xoʻjalik faoliyatiga baho berish, nazorat etish, tekshirib borish zarur. bu zaruriyat korxonaning boshqaruv xodimlariga, hamda ichki xodimlariga, yuqori tashkilotlariga, bank, soliq inspeksiyasiga, kreditorlarga, investorlarga kerak. ularning bu masala yuzasidan talabini korxonaning balansi qondiradi. balans moliyaviy hisobotdagi birinchi sonli shakl boʻlib, oylik, choraklik, yarim yillik va yil oxirida boʻlishi mumkin. dastlabki balans, hisobot balansi, tugatish balansi kabi turlari esa uning korxona faoliyatini qay holatda tuzilayotganligini bildiradi. dastlabki balans korxonaning tashkil topayotgan vaqtda tuziladi. hisobot balansi esa, korxona faoliyati davomida tuziladi. va nixoyat tugatish balansi korxona, tashkilot, muassasani tugatilayotgan muddatdagi xoʻjalik mablagʻlari va ularni manbalari qay holatda ekanligi haqida maʼlumot beradi. balansdagi maʼlumot quyidagicha yigʻilgan boʻladi. har bir jarayon roʻy berishi natijasida xoʻjalik mablagʻlari va ularning manbalari miqdoriy va tarkibiy jihatdan oʻzgarib boradi. bu holat dastlabki hujjatlarda aks ettirilib, soʻngra buxgalteriyada sintetik hisob yuritiladi …

3 / 41

h usuli buxgalteriya balansi deyiladi. ham tenglik, ham hujjat sifatida e’tirof etiladigan buxgalteriya balansi ikki tomonli, ya’ni chap va o‘ng tomonli, jadval ko‘rinishiga ega bo‘ladi. jadvalning chap tomoni «aktiv», o‘ng tomoni esa – «passiv» nomi bilan ataladi. jadvalning «aktiv» tomonida korxonaning xo‘jalik aktivlari turlari bo‘yicha, jadvalning «passiv» tomonida esa xo‘jalik aktivlari tashkil topish manbalari bo‘yicha aks ettiriladi. «aktiv» va «passiv» tomonlarda ko‘rsatilgan aktivlar va ularning tashkil topish manbalari summalarining yig‘indisi bir-biriga teng keladi, aynan shu tenglik «balans» deyiladi. jadval ko‘rinishidagi buxgalteriya balansi ichki tomondan bo‘limlardan, bo‘limlar esa alohida moddalardan iborat bo‘ladi. balans bo‘limi deganda korxona aktivlarini va ularning tashkil topish manbalarini ifodalovchi moddalar summasini u yoki bu belgisiga qarab jamlash usuli tushuniladi. balans moddasi deganda balansning har bir qatori tushuniladi, har bir qator esa o‘z navbatida bitta yoki bir nechta buxgalteriya hisobi schetlarini o‘z ichiga oladi. shuning uchun ham balansning tasdiqlangan shaklida har bir modda bo‘yicha qavs ichida tegishli schetlarning …

4 / 41

ton respublikasida qo‘llanilayotgan buxgalteriya balansining «aktiv» tomoni xo‘jalik aktivlarini xizmat muddatiga ko‘ra quyidagi ikki bo‘lim bo‘yicha tizimlashga asoslangan: i-bo‘lim. «uzoq muddatli aktivlar». ushbu bo‘limda foydalanish muddati bir yildan ortiq bo’lgan asosiy vositalar, nomoddiy aktivlar, uzoq muddatli moliyaviy va kapital investitsiyalar, shuningdek uzoq muddatli debitorlik qarzlar va muddati uzaytirilgan harajatlarning qoldiq summalari ko‘rsatiladi. ii-bo‘lim. «joriy aktivlar». ushbu bo‘limda yuqori likvidli, ya’ni pulga aylantirilishi nisbatan oson xo’jalik mablag’lari, ishlab chiqarish zaxiralari va harajatlari, tayyor mahsulotlar va tovarlar, pul mablag‘lari, debitorlik qarzlar va boshqa joriy aktivlarning qoldiq summalari ko‘rsatiladi. balansning «passiv» tomoni xo‘jalik aktivlarini tashkil topish manbalarini turiga qarab quyidagi ikki bo‘lim bo‘yicha tizimlashga asoslangan: i-bo‘lim. «o‘z mablag‘lari manbalari». ushbu bo‘limda ustav kapitali, qo‘shilgan kapital, rezerv kapitali, sotib olinga xususiy aksiyalar, taqsimlanmagan foyda va xususiy kapitalning boshqa elementlarining qoldiq summalari ko‘rsatiladi. o‘zbekiston respublikasi «buxgalteriya hisobi to‘g‘risida»gi qonuni 19-moddasiga muvofiq: «xususiy kapital ustav fondidan (ustav kapitalidan), qo‘shilgan, zaxira kapitalidan va taqsimlanmagan foydadan tarkib topadi» …

5 / 41

ikkala bo‘lim summalarining yig‘indisi alohida qatorda aks ettiriladi. ayrim moddalar bo‘yicha qavs ichida o‘zaro ayirmalar ko‘rinishida ko‘rsatilgan schetlar ularning birinchisini summasidan ikkinchisini summasini ayirib tashlagandan keyin qoladigan summani shu qatorga yozishni bildiradi. bundan tashqari buxgalteriya balansida ma’lumotlar mos ravishda hisobot davr boshiga va hisobot davr oxiriga alohida ustunlarda ko‘rsatiladi. bu balans moddalaridagi o‘zgarishlarni vizual nazorat qilib borish imkonini beradi. korxonalarning xo`jalik mablag`lari hamma vaqt kengaytirilgan takror ishlab chiqarish jarayonida harakatda bo`ladi va davrlar bo`yicha ham miqdor, ham qiymat jihatidan o`zgarib turadi. xo`jalik faoliyati ustidan rahbarlik qilish va boshqarish uchun korxona qanday mablag`larga ega, ularning tarkibi va qaerda joylashganligi hamda bu mablag`lar qanday manbalardan tashkil topganligi to`g`risida aniq ma’lumotlar bo`lishi zarur. xo`jalik mablag`larining tarkibi, joylanishi, harakati va ularning kelib chiqish manbalaridagi o`zgarishlarni bir-biriga solishtirib, ma’lum bir sanaga pul o`lchovida umumlashtirib aks ettirish buxgalteriya hisobi usulining muhim elementlaridan biri – balans yordamida amalga oshiriladi. balans yordamida xo`jalik mablag`lari, ularning holati, mavjudligi, joylanishi …

Want to read more?

Download all 41 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning tavsifi"

o`zbekiston respublikasi oliy ta`lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “toshkent irrigatsiya va qishloq xo`jaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti” milliy tadqiqot universiteti «buxgalteriya hisobi va audit» kafedrasi «buxgalteriya hisobi nazariyasi» fanidan xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning tavsifi mavzusidagi kurs ishi bajardi: sirtqi bo`lim, “buxgalteriya hisobi va audit” ta’lim yo`nalishi 2-kurs 248-guruh talabasi qurbonova guzal jalol qizi kurs ishi rahbari: dotsent tabayev a.z. toshkent – 2023 y “тошкент ирригация ва қишлоқ хўжалигини механизациялаш муҳандислари институти” миллий тадқиқот университети такриз тартиб рақами №_____ йўналиши__бухгалтерия ҳисоби ва аудит________________курс _______2____________ талаба___ _қурбонова гу...

This file contains 41 pages in DOC format (597.0 KB). To download "xo‘jalik muomalalari ta’sirida balansda ro‘y beradigan o‘zgarishlar va ularning tavsifi", click the Telegram button on the left.

Tags: xo‘jalik muomalalari ta’sirida … DOC 41 pages Free download Telegram