"dialektologik amaliyot" dasturi

DOC 25 стр. 586,2 КБ Бесплатная загрузка

25 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 586,2 КБ

Тип файла DOC

Страницы 25

Обновлено Июн 2026

Предварительный просмотр (6 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 25

25 o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti “tasdiqlayman” o‘quv va tarbiyaviy ishlari bo‘yicha prorektor _____________s.normamatov “___”_________2020-yil “dialektologik amaliyot” dasturi (ii kurs) ta’lim sohasi: 120000 - gumanitar fanlar ta’lim yo‘nalishi: 5111200 – o`zbek tili va adabiyotini o`qitish toshkent - 2020 “dialektologik amaliyot” dasturi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2017-yil “28” iyundagi 434-sonli buyrug‘ining 1-ilovasi bilan tasdiqlangan “o‘zbek dialektologiyasi” fan dasturi asosida tayyorlangan. fan dasturi toshdo‘tau kengasiining 2020-yil “___” _________dagi ___-sonli bayoni bilan tasdiqlangan. tuzuvchi: f.i.sh ish joyi va lavozimi m. turdibekov toshdo‘tau amaliy tilshunoslik va lingvodidaktika kafedrasi dotsenti, filologiya fanlari nomzodi taqrizchilar: f.i.sh ish joyi va lavozimi s. ashirboyev toshdo`tau professori, filologiya fanlari doktori t. ennazarov toshdo‘tau professori, filologiya fanlari doktori fanning ishchi o‘quv dasturi amaliy tilshunoslik va lingvodidaktoka kafedrasining 2020- yil “___” avgustdagi 1– son yigʻilishida muhokama qilingan va tasdiqlashga tavsiya etilgan. toshdo‘tau o‘zbek tili …

2 / 25

imlashtirib arxiv fondiga topshirish vazifalari yuklanadi. dialektologik amaliyot bo‘yicha talabalarning bilim, ko‘nikma va malakalariga quyidagi talablar qo‘yiladi. bunda: talabalarda sheva materiallarini matn sifatida yozib olishlari, yozib olingan matnlarning mukammallik darajasi aniqlay olish ko‘nikmalarini shakllanganligi; talabalar o‘rganilayotgan shevaning xususiyatlarini, qaysi lahjaga kirishini, sheva vakillari bilan suhbatlashish, sheva xususiyatlarini suhbatdoshlaridan ajratib ola bilish, sheva matnlarini so‘zlovchi gapirayotgan vaqtda yozib olish kabi ko`nikmalarini shakllanganligi; talabalarning dialektal matn ustida ishlash imkoniyatlari, transkripsiya va transletiratsiya jarayonlarini farqlab, amalda qo‘llashlari, yozib olingan dialektal matnlarga ishlov berish haqidagi bilim va ko‘nikmalarga ega bo‘lishi; talabalar sheva vakillaridan yozib olingan dialektal matnlarni ilmiy tadqiqqa tortish, ma’lum bir xulosalarga kela olish malakalariga ega bo‘lishi kerak. “dialektologik amaliyot” nomli malakaviy amaliyotning dasturi kirish amaliyotning mazmuni. fan(lar)dagi nazariy fikrlar amaliyot jarayonlarida, xususan, malakaviy amaliyotlar davrida isbotini topadi. buning uchun o‘quv jarayoninida talabalar nazariy ma`lumotga ega bo`lib, bu bilimlarini amaliyotda qo`llay bilishlari lozim bo`ladi. nazariy bilimlarini amaliyotda qo`llay olish ko‘nikmalarga ega bo‘lgan talabalar …

3 / 25

ga xos jihatlarini singdirish, shuningdek sheva materiallarini to`plab yozib olish asosida dialektal so‘zlarning turli guruhlarga bo`lib, sheva so`zlarining dialektal lug`atlarni tuza olish malakasiga ega bo`lishlari kerak bo`ladi. shu maqsaddan kelib chiqib “dialektologik amaliyot” davrida talabalar oldiga quyidagi vazifalarni bajarish qo`yiladi: 1.talabalarga o‘rganilayotgan sheva vakillari bilan maxsus tuzilgan so`roqlik asosida suhbatlashishning malaka va ko‘nikmasini berish. 2.o‘rganilayotgan shevaning xususiyatlarini amalda tushuntirish, singdirish. 3.shevaning fonetik xususiyatlarini sheva materiallari asosida asoslash. 4.sheva vakilining nutqini transkripsiyada qayta yozish malakasini shakllantirish. 5. shevaning leksik-semantik xususiyatlarini sheva materiallari asosida ko‘rsatish. 6. shevaning leksik xususiyatlariga tegishli misollarni yig‘ish. 7. shevaning so‘z yasalishiga xos xususiyatlarini dalillash. 8. o‘rganilayotgan shevada so‘zlar qaysi usullar yordamida yasalganligini aniqlash. 9. shevaning morfologik xususiyatlarini sheva materiallari asosida bayon etish. 10. sheva materiallari asosida shevaning sintaktik xususiyatlarini ko‘rsatish. 11.sheva so‘zlarining adabiy tilda qo‘llanmasligini asoslash. 12.bir shevani ikkinchi bir sheva bilan qiyoslab o‘rganish imkoniyatiga ega bo‘lish. 13. shevaning fonetik, leksik va grammatik xususiyatlarni dalillash. 14. yuqoridagilar …

4 / 25

irib, tartib bilan yozib olishlari lozim; sheva vakillari nutqiga tegishli dialektal ma’lumotlarni yozib olish. yozib olingan dialektal matn tarkibidagi ayrim tushunarsiz so‘zlaring izohli lug‘atini tuzish; yozib olingan matnlardagi so‘zlarning o‘rnini almashtirmay, orfografik me’yorga solmay, orfoepik holati qanday bo‘lsa, shunday qog‘ozga tushirish; yozib olingan dialektal matnlarning namunalarini tasnif qilish; yozib olingan rivoyat va afsona, qo‘shiq, maqol va boshqa sheva matnlarni tahlil qilish, g‘oyaviy-badiiy xususiyatlarini aniqlash. dialektologik amaliyotining boshqa fanlar bilan aloqasi. ushbu amaliyot ishtirokchilari shevaning o‘ziga xos xususiyatlarini tushunishlari uchun quyidagi fanlardan ham xabardor bo‘lish talab qilinadi: bular hozirgi o ‘zbek adabiy tili, adabiyot tarixi, adabiyot nazariyasi, folklor; etnografiya, san'atshunoslik, tarix kabi fanlardir. dialektologik amaliyotini o‘tkazishda yangi texnologiyalar diktofon, videokamera, fotoapparat, ovoz yozib olish va tasvirga tushirish imkoniyati bo‘lgan telefonlardan foydalaniladi. baholash tartibi talabalar amaliyot davrida to‘plagan dialektal materiallarini quyidagilar asosida tekshirilib, baholanadi: 1 yozib olingan matnlarning originalligi. 30 ball 2 yozib olingan matnlarning variantlari. 20 ball 3 yozib olingan matnlarning …

5 / 25

rlik bosqichi, ''o‘zbek dialektologiyasi” fanidan o‘tiladigan ma'ruza va amaliy mashg‘ulotlar davomida bo‘lajak dialektologik amaliyotning maqsad va vazifalarini ham talabalarga tushuntirib borish lozim. shuning uchun ham talabalarga nazariy ma'lumotlar berayotgan paytda tahlil uchun olingan dialektal matnlarning xalq orasida mavjud ekanligi ta'kidlanadi. amaliyot davomida talabalar o‘z mahalliy hududida tarqalgan qo‘shiq, maqol, afsona va rivoyatlardan namuna talabdagi miqdorda to‘plashlari lozim. shuningdek talabalarda sheva namunalarini yozish, ilmiy tahlil qilish malakasi shakllangan bo`lishi kerak. o‘zbek sheva va lahjalariga oid materiallarni amaliy o‘rganish va to‘plash sheva vakillari nutqini yozib olish tugagandan keyin quyidagi mavzularda suhbatlashish jarayonini tashkil etish kerak. buning uchun ikki talaba sheva vakilini mavzuga oid so‘zlashga da'vat etadi. ikki yoki uchta talaba sheva vakillarining nutqini yozishni boshlashadi. bunda birinchi talaba shevada gapirayotgan odamning uchta gapini yozib olsa, keyingi talaba 4-5-6 nchi gaplarni yozib oladi. 7- 8- 9 nchi gaplarni esa birinchi talaba yozadi. shu tarzda sheva vakillarining shevaga oid so`zlari yozib olinadi. sheva vakillari …

6 / 25

yozish. 12.xalqaro ahvolga sheva vakillarining munosabatini qayd etish. 13.aholi nutqida uchraydigan xalq qo‘shiqlardan namunalar yozish. 14.sheva vakillari nutqida uchraydigan ertaklardan namunalarni yozib olish. 15.aholi nutqida uchraydigan dostonlardan namunalar yozish. shuningdek sheva vakillari nutqidan yozib olinadigan dialektal matnlarning mavzulari quyidagi ko‘rinishda bo‘lishi mumkin: 1) sheva vakillari (erkaklar) nutqidan yozib olingan dialektal matnlar quyidagi mavzularda bo‘lishi o‘rinli: “ajdodlarimiz”, “adolat”, “avlodlarimiz”, “ajralish(lar)”, “ayyorlik”, “bog‘dorchilik”, “baliqchilik”, “baliq ovi”, “bolalarimiz”, “baliqli taomlar”, “bolalik”, “bog‘lar”, “bozor”, “bozorlik”, “behurmatlilik”, “vaqt”, “vaqt qadri”, “vatanparvarlik”, “vatanim - faxrim”, “hunar”, “kiyim”, “kurash”, “ko‘pkari”, “keksalik foydasi”, “kasbim”, “kiyinish odobi”, “kino”, “yaxshi insonlar”, “yaxshilik va yomonlik”, “gurung”, “go‘zallik”, “gulzor”, “dasturxon”, “yigitlar ko‘rki”, “yigitlik odobi”, “yigitlik sha'ni”, “odob”, “ona”, “onalar”, “omonlik”, “odat”, “odatlarim”, “oila”, “oilalar saodati”, “oila tashvishi”, “uy qurilishi”, “uyimiz”, “ustozlar”, “umr”, “umr daqiqalari”, “uylanish”, “zamondosh”, “zamonaviylik”, “zamonning qadri”, “qishloq hangomalari”, “qarilik”, “qishloq odamlari”, “qizlar odobi”, “qadriyatlar”, “qishloq kengliklari”, “nevara”, “non qadri”, “dam olish”, “dam olish oqshomi”, “jo‘ralar”, “do‘stlar”, “do‘stlik”, “suhbat”, “sen …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 25 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О ""dialektologik amaliyot" dasturi"

25 o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi alisher navoiy nomidagi toshkent davlat o‘zbek tili va adabiyoti universiteti “tasdiqlayman” o‘quv va tarbiyaviy ishlari bo‘yicha prorektor _____________s.normamatov “___”_________2020-yil “dialektologik amaliyot” dasturi (ii kurs) ta’lim sohasi: 120000 - gumanitar fanlar ta’lim yo‘nalishi: 5111200 – o`zbek tili va adabiyotini o`qitish toshkent - 2020 “dialektologik amaliyot” dasturi o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligining 2017-yil “28” iyundagi 434-sonli buyrug‘ining 1-ilovasi bilan tasdiqlangan “o‘zbek dialektologiyasi” fan dasturi asosida tayyorlangan. fan dasturi toshdo‘tau kengasiining 2020-yil “___” _________dagi ___-sonli bayoni bilan tasdiqlangan. tuzuvchi: f.i.sh ish joyi va lavozimi m. tu...

Этот файл содержит 25 стр. в формате DOC (586,2 КБ). Чтобы скачать ""dialektologik amaliyot" dasturi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: "dialektologik amaliyot" dasturi DOC 25 стр. Бесплатная загрузка Telegram