ikkinchi jahon urushi (1939-45)

PDF 13 pages 328.0 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 328.0 KB

File type PDF

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

ikkinchi jahon urushi (1939— 45) — olmoniya, italiya va yaponiyaning aybi bilan boshlangan jahon tarixidagi eng yirik urush ikkinchi jahon urushi (1939— 45) — olmoniya, italiya va yaponiyaning aybi bilan boshlangan jahon tarixidagi eng yirik urush. 20-a. fojiasi sifatida insoniyat tarixiga kirdi. bu urushning kelib chiqishida asosiy rolni fashistlar olmoniyasi oʻynadi. gʻarb mamlakatlari (angliya, fransiya, aqsh) hukmron doiralarining "kelishtirish" siyosati avstriyani (1939 y. mart), chexoslovakiyani (1939 y. mart) olmoniyaga qoʻshib olinishiga va myunxen bitimiga (1939 y. sent.) yoʻl ochib berdi. i.j.u.ning boshlanishida sssrning ham aybi bor. 1939 y. 23 av-g .da sssr bilan olmoniya oʻrtasida 10 yil muddatga hujum qilmaslik toʻgʻrisida shartnoma imzolandi. bu shartnomaning maxfiy qoʻshimcha ahdnomasiga muvofiq, olmoniya va sssr sharqiy yevropada oʻzlarining taʼsir doiralarini boʻlib oldilar. har ikki mamlakat manfaatlari, avvalo, polsha davlati bilan bogʻliq edi. sovet tomoni gʻarbiy ukraina, gʻarbiy belorussiya va bessarabiya (1921 y.da boy berilgan) hududlarini qaytarib olmoqchi edi. shuningdek, olmoniya boltiqboʻyi mamlakatlariga daʼvo …

2 / 13

radga chegaradosh yerlar) tortib olib, shim.gʻarbiy chegaralarini mus-tahkamlab oldi. 1940 y. yozida sssr ning rasmiy talabi bilan ruminiya bessarabiya va shim. bukovinani sovetlarga berishga majbur boʻldi. 1940 y. iyunda estoniya, latviya va litva sovet qoʻshinlari tomonidan bosib olinib sssrga kiritildi. 1940 y. apr.mayda nemisfashist qoʻshinlari daniya va norvegiyani is-tilo qildi, 1940 y. 14 mayda — niderlandiya, 28mayda — belgiya taslim boʻldi. shundan soʻng fashist qoʻshinlari lyuksemburg va gollandi-yani bosib olib, ular hududi orqali fransiyaga (22 iyunda taslim boʻldi) bostirib kirdi. sovet hukumati fashistlar olmoni-yasini yevropaning navbatdagi poytax-tini bosib olishi munosabati bilan tabriklab bordi. internatsionalning di-rektivalarida fashizmga qarshi targʻibotni toʻxtatish haqidagi talablar paydo boʻldi. 1940 y. 27 sent.da olmoniya, italiya va yaponiya davlatlari berlinda "uchlar ittifoqi"ni tuzish haqidagi shartnomaga imzo chekishdi. 1940 y. 28 okt.da fashistlar italiyasi gretsiyaga bostirib kirdi. 1940 y. 20—24 noyab.da mojariston, ruminiya va slovakiya "uchlar ittifoqi"ga qoʻshildi. 1941 y. martda esa bolgariyaning monarxiyafashistik hukumati ham bu it-tifoq …

3 / 13

nligini bildirdi. sssr olmoniyaga qarshi urushning 1-davri (1941 y. iyun — 1941 y. noyab.) da, asosan, mudofaa harakteridagi janglar olib bordi. fashistlar olmoniyasi va ittifoqchilarining tajovuzkorona harakatining tobora avj olishi jahon mamlakatlarini tashvishga soldi. 1941 y. yozida fashistlar olmoniyasiga qarshi koalitsiya tuzish yoʻlida dastlabki qadam qoʻyildi. 1941 y. 12 iyulda sssr na buyuk britaniya hukumatlari fashistlar olmoniyasiga karshi urushda birgalikda harakat qilish haqida ksli-shib olishdi. 1941 y. 24 sent.da sh. ls goll boshchiligida ozod fransiya (1942 y. iyuldan kurashayotgan fransiya) milliy qoʻmitasi tuzilib, fashizmga karshi kurash boshladi. 1941 y. 5 dek.da nemisfashist qoʻshinlarining moskva jangitsagi magʻlubiyati gitlerning "yashin tezligidagi urush" deb atalmish rejasini puchga chiqardi va natijada unga karshi urushga kirgan mamlakatlar soni ortdi. 1941 y. 7 dek.da yaponiya pyorlharborga hujum qilish bilan buyuk britaniya va aqshga qarshi urushni boshlab yubordi. 8 dek.da aqsh, buyuk britaniya va b. mamlakatlar yaponiyaga, 11 dek.da esa olmoniya va italiya — aqsh ga, shu …

4 / 13

ya, italiya va yaponiyaga qarshi urush eʼlon qildi. sharqda esa yapon militaristlari gollandiya hindistonini (12 mart), filippin o.larini (9 iyun) qoʻlga kiritdi. sovet qoʻshinlari urushning 2-davri (1942 y. noyab.— 1943 y. oxiri) da stalingrad jangi va kursk jangilagm gʻalabalari natijasida olmoniya qoʻ-tpnlari qoʻmondonligi strategik ta- shabbusnp butunlay qoʻldan chiqardi. sssrda na b. hududlarda qarshilik koʻrsatish harakati avj oldi. 1943 y. 13 yanv.da gitler urushda tashabbusni yana qoʻlga olish maqsadida ommaviy safarbarlik eʼlon qildi, lekin shunga qaramasdan 1943 y. may oyiga kelib shim. afrika (q. shimoliy afrika kom-paniyasi), angliya—aqsh qoʻshinlari tomonidan ozod qilindi. 1943 y. iyul-avg . oylarida angliya—amerika desant qoʻshinlari sitsiliya o.ga tushirildi. 1943 y. 25 iyulda italiyada mussolini osib oʻldiriddi va fashistlar rejimi tugatildi. 3 sent.da italiya soʻzsiz taslim boʻlganligi haqidagi hujjatga imzo chekdi. 1943 y.ga kelib fashizmga qarshi boʻlgan kuchlar tobora kuchayib bordi. 1943 y. 3 iyunda jazoirda fransiya milliy ozodlik qoʻmitasi tuzildi. 12—13 iyulda olmoniyada ozod olmoniya …

5 / 13

boshlarida sovet qoʻshinlari sssr hududining deyarli hammasini ozod qildi. ittifoqchilar 1944 y. 6 iyunga kelibgina fransiyaga oʻz qoʻshinlarini tushirib, yevropada ikkinchi frontni ochdilar va sent.da fransiya qarshilik koʻrsatish harakati kuchlarining faol ishtiro-kida fransiya hududining deyarli ham-masi fashist bosqinchilaridan ozod qilindi. 1944 y. 27 martda sovet qoʻshinlari https://uz.wikipedia.org/w/index.php?title=shimoliy_afrika_kom-paniyasi&action=edit&redlink=1 ruminiya hududiga kirib bordi. 13 martda sssr, aqsh va buyuk britaniya hukumatlari olmoniya tomonida turib urushayotgan mojariston, ruminiya, bolgariya va finlyandiyaga urushni toʻxtatish haqida murojaat qildi. natijada bu mamlakatlarda fashizmga qarshi boʻlgan kuchlar harakati faollashdi. 1944 y. mayda ruminiyada fashizmga qarshi birlashgan ishchilar fronti, mojaristonda esa vatanparvar kuchlar fronti, (2 dek.dan milliy mustaqillik fronti) yuzaga keldi. 21 iyulda polshada milliy ozodlik qoʻmitasi tashkil boʻldi. 1944 y. 25 iyulda gitler mamlakatda "uta ommaviy safarbarlik" eʼlon qildi. gitlerning bu tadbiri ham yordam bermadi. u bosib olgan mamlakatlarda ozodlik harakatlari avj oldi. 1944 y. i avg .—2 okt.da varshavada, 19—25 avg . da parijda, 23 avg …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ikkinchi jahon urushi (1939-45)"

ikkinchi jahon urushi (1939— 45) — olmoniya, italiya va yaponiyaning aybi bilan boshlangan jahon tarixidagi eng yirik urush ikkinchi jahon urushi (1939— 45) — olmoniya, italiya va yaponiyaning aybi bilan boshlangan jahon tarixidagi eng yirik urush. 20-a. fojiasi sifatida insoniyat tarixiga kirdi. bu urushning kelib chiqishida asosiy rolni fashistlar olmoniyasi oʻynadi. gʻarb mamlakatlari (angliya, fransiya, aqsh) hukmron doiralarining "kelishtirish" siyosati avstriyani (1939 y. mart), chexoslovakiyani (1939 y. mart) olmoniyaga qoʻshib olinishiga va myunxen bitimiga (1939 y. sent.) yoʻl ochib berdi. i.j.u.ning boshlanishida sssrning ham aybi bor. 1939 y. 23 av-g .da sssr bilan olmoniya oʻrtasida 10 yil muddatga hujum qilmaslik toʻgʻrisida shartnoma imzolandi. bu shartnomaning maxfiy qoʻshim...

This file contains 13 pages in PDF format (328.0 KB). To download "ikkinchi jahon urushi (1939-45)", click the Telegram button on the left.

Tags: ikkinchi jahon urushi (1939-45) PDF 13 pages Free download Telegram