texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axborotni tasniflash va kodlash yagona tizimi

PDF 9 pages 444.9 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 444.9 KB

File type PDF

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

17 – mavzu: texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axborotni tasniflash va kodlash yagona tizimi. reja: 1. tasniflash va kodlashtirishning tizimlashtirish usullari. 2. texnikaviy-iqtisodiy axborotlarni tasniflash va kodlashtirish. 3. mahsulotlar haqidagi ma’lumotlarni shtrixli kodlashtirish. texnik iqtisodiy va ijtimoiy axborotlarning yagona tasniflash va kodlash tizimi, uning o’zbekiston respublikasida joriy etish holati tkt – ob’ektlar nomlari va tasniflash alomatlari, tasniflash guruhlari va ularning kod belgilarining tizimlashtirilgan majmui. tasniflagichlarni ishlab chiqish va olib borish asosiy nizomlarini; atamalar va ta’riflar, shtrix kodlashni avtomatik identifikatlash asosiy nizomlari; ean va o’z tntkodlarini ro’yxatga olish, tayyorlash, qayta ko’rib chiqish va bekor qilish tartibini belgilovchi o’z dst amalga kiritilgan. o’zbekistonda quyidagi xalqaro va hududiy standartlar asosida quyidagi tasniflagichlar yaratilgan va amalga kiritilgan: ktut, kou, okved, nskz, kfs, ktf, kse,ks, ksm, kv, o’btt. jami 9 o’z dst, shuningdek 12 tasniflagich ktut,ks, ksm va b. stt 6 sinfiga kiradi. o’zbekiston respublikasida davlat tasniflagichlari va ularning qo’llanilishi texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axbortlarni tasniflash va kodlashtirish …

2 / 9

masalalarni hal etish uchun xalqaro tasniflagichlardan maksimal holda foydalanish; - avtomatlashtirilgan ma’lumotlar bankini yaratish va axbort (ma’lumot)larni qayta ishlash jarayonini avtomatlashtirish uchun shart-sharoitlarni yaratish; - axborotlashgan tizimlar bilan o’zaro faoliyati yuritishda axborotlar moslashuvchanligini ta’minlash. 1 абдувалиев а.а., латипов в.б., умаров а.с., алимов м.н., бойко с.р., хакимов о.ш., хван в.и. стандартлаштириш, метрология, сертификатлаштириш ва сифат. ўқув қўлланма. тошкент, смсити, 2008. – 267 б. tiia tkyat da tasniflash va kodlashtirish ob’ektlari iqtisodiy va ijtimoiy ob’ektlarni va ularning xossalari, statistik ma’lumotlar, bank shining moliyaviy va huquqni himoyalash faoliyati, buxgalteriya hisobi, standartlashtirish, sertifikatlashtirish, mhsulotlarni ishlab chiqarish, xizmatlar ko’rsatish, bojxona ishi, savdo va tashqi iqtisodiy faoliyat va boshqaruv masalalarini hal etish uchun boshqa zaruriy axborot (ma’lumot)lar hisoblanadi. masalan, mahsulotlar umumdavlat tasniflagichi (klassifikatori) uchun kodlar tuzilmasi 17.1-rasmda keltirilgan. mahsulot umumdavlat tasniflagichi (mut) etkazib berish predmeti bo’lib hisoblangan mahsulot nomi va kodlarining tizimlashtirilgan to’plamini o’zida namoyon etida. mut tasnifiy (t-mut) (sinfiy) va assortimentli (a-mut) qismlardan tarkib topgan. …

3 / 9

qog’ozdan blok va qattiq qog’ozdan muqovalangan, hajmi 48 l, 144x23 mm o’lchamli qalam bilan yozish uchun daftar (turli xillik – assortiment qismi – muayyan mahsulot markasining identifikatsiya). tasniflashgan qismida mahsulot (sinf - tur)lar umumiy alomatlari (mo’ljallanganligi va h.k.) bo’yicha ob’ektlar qatori (tsellyuloza-qog’oz sanoati mahsulotlari) tartiblashtirish tartibida bo’linadi. assortiment qismida muayyan alomatlar qismi (konstruktsiyasi va h.k.) bo’yicha tartiblashtiriladi. shuning uchun ham tasniflagichlarni ishlab chiqish juda murakkab va mashaqatli ishlardan hisoblanadi. хх х х х х tur guruh osti guruh sinf osti sinf 17.1-rasm. mahsulotlarni umumdavlat tasniflash uchun kodlar tuzilmasi. buning eng mashaqatli jihati standartlashtirish sohasida ko’rilayotgan muayyan aynan bir xil standartlashtirish ob’ektlari to’g’risidagi ma’lumotlarni sifatli tasnifiy tizimlar (st)ni ishlab chiqish bo’lib hisoblanadi. buning uchun tabiiy turiga qanchalik yaqinlashish imkoniyatini hisobga olish zarur. agarda ob’ektlarni identifikatsiyalash uchun zaruriy va etarli mavjud xossalariga tayangan bo’lsa, hamda bu ob’ektlar tuzilmasini qurish mantiqan muvofiq bo’lsa tabiiy tasniflash deb ataladi. shunday qilib, yuqori sifatli tasniflashni olish …

4 / 9

tan tadbiq etish g’oyasi ilk bora 30- yillarda aqshning garvard biznes maktabida yaratilgan bo’lib, undan amalda foydalanish bir necha o’n yillardan so’nggina, ya’ni, 60-yillardan boshlangan. shtrix-kodlarni dastlabki qo’llovchilar temir yo’lchilar bo’lib, shu usul orqali temir yo’l vagonlarini identifikatsiyalashgan. mikroprotsessor texnikasining gurkirab rivojlanishi 70-yillardan boshlab shtrix-kodlardan keng ravishda foydalanish imkonini yaratdi. 1973 yil aqshda mahsulotning universal kodi (ipc) qabul qilinib, 1977 yildan boshlab esa yevropa kodlash tizimi yean (european article numbering) ta’sis etildi va hozirda undan nafaqat yevropada, balki boshqa mintaqalarda ham keng ravishda foydalanishmoqda. shtrix-kod ketma-ket almashinib keluvchi qora (shtrix) va oq (probel) rangli, turli qalinlikdagi chiziqlardan iborat bo’lib, bu chiziqlarning o’lchamlari standartlashtirilgan. shtrix-kodlar maxsus optik qurilmalar - skanerlar yordamida o’qishga mo’ljallangan. uning vositasida, mikroprotsessorlar orqali shtrixlar raqamlarga dekoderlanib, mahsulot haqidagi ma’lumotlar kompyuterga uzatiladi2. ko’pgina iqtisodiy rivojlangan davlatlarda mahsulotning o’ramida (upakovkasida) shtrix-kodning bo’lishi majburiy sanaladi. aks holda savdo tashkilotlari mahsulotdan voz kechishlari mumkin. bu xalqaro savdoga ham tegishlidir. ushbu tizimning …

5 / 9

larining ichki va xorijiy bozorlarda raqobatbardoshliligini oshirish, tovar ishlab chiqaruvchini tovarlarni raqamlashning xalqaro tizimlari doirasida identifikatlashtirish, iste’molchi huquqlarini himoya qilish, tovarlar ishlab chiqarishning avtomatlashtirilgan hisobini yuritishni ta’minlash maqsadida vazirlar mahkamasi 1999 yil 21 sentyabrda № 438-sonli qaror qabul qildi. bunga binoan quyidagilar belgilangan:  "ean international" tovarlarni raqamlash xalqaro uyushmasi (belgiya) tomonidan o’zbekiston respublikasiga 478 raqamli identifikatlashtirish kodi berildi;  o’zbekiston tovar ishlab chiqaruvchilar va tadbirkorlar palatasi tomonidan xalqaro talablarga muvofiq, tovarlari yean shtrixli kodlari bilan tamg’alanadigan tadbirkorlik faoliyati sub’ektlarini ro’yxatdan o’tkazish hamda tovarlarni identifikatlashtirish tizimidan foydalanuvchilar faoliyatiga uslubiy rahbarlik qilish uchun "ean uzbekistan" tovarlar va xizmatlarni avtomatik identifikatlashtirish markazi tashkil etish belgilangan;  "o’zstandart" agentligi tomonidan shtrixli kodlarning original-maketlarini tayyorlash markazi tashkil etilganligi ma’lumot uchun qabul qilindi;  o’zbekiston respublikasida ishlab chiqariladigan tovarlarni shtrixli kodlash tizimini joriy etish bo’yicha yagona siyosatni amalga oshirish yo’lga quyildi;  o’zbekiston respublikasida ishlab chiqariladigan tovarlar shtrixli kodlarining davlat reestrini yuritila boshladi;  o’zbekiston …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axborotni tasniflash va kodlash yagona tizimi"

17 – mavzu: texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axborotni tasniflash va kodlash yagona tizimi. reja: 1. tasniflash va kodlashtirishning tizimlashtirish usullari. 2. texnikaviy-iqtisodiy axborotlarni tasniflash va kodlashtirish. 3. mahsulotlar haqidagi ma’lumotlarni shtrixli kodlashtirish. texnik iqtisodiy va ijtimoiy axborotlarning yagona tasniflash va kodlash tizimi, uning o’zbekiston respublikasida joriy etish holati tkt – ob’ektlar nomlari va tasniflash alomatlari, tasniflash guruhlari va ularning kod belgilarining tizimlashtirilgan majmui. tasniflagichlarni ishlab chiqish va olib borish asosiy nizomlarini; atamalar va ta’riflar, shtrix kodlashni avtomatik identifikatlash asosiy nizomlari; ean va o’z tntkodlarini ro’yxatga olish, tayyorlash, qayta ko’rib chiqish va bekor qilish tartibini belgi...

This file contains 9 pages in PDF format (444.9 KB). To download "texnik-iqtisodiy va ijtimoiy axborotni tasniflash va kodlash yagona tizimi", click the Telegram button on the left.

Tags: texnik-iqtisodiy va ijtimoiy ax… PDF 9 pages Free download Telegram