banklar

DOC 14 sahifa 79,0 KB Bepul yuklash

14 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 79,0 KB

Fayl turi DOC

Sahifalar 14

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 14

mavzu: banklar reja: 1. bank va bank tizimining rivojlanish bosqichlari 2. o`zbekiston respublikasi markaziy bankining maqsadi va faoliyati asoslari 3. markaziy bankning asosiy vazifalari, funksiyalari va operatsiyalari bank va bank tizimining rivojlanish bosqichlari dastlabki banklar qachon va qanday paydo bo`lganligini aniqlash ancha qiyinchilik tug`diradi. gap shundaki, hozirgi davrda banklar faoliyati xususiyatidan kelib chiqib turlicha bo`lgan operatsiyalarni bajaruvchi universal moliyaviy tashkilotlarni o`zida namoyon qiladi. masalan, birinchi darajali toifaga kiruvchi chet el banklari o`z mijozlariga 300 dan ortiq turli xil xizmatlarni ko`rsatadilar. bu operatsiyalarning va xizmatlarning barchasi bir vaqt va bir joyda paydo bo`lmaganligi sababli ham bank ishining "boshlang`ich" nuqtasini aniqlash aniq tadqiqodlar olib borishni va ular asosida ma`lum bir fikrlarni mujassamlashtirishni talab qiladi. banklarning paydo bo`lishi tarixi bo`yicha ba`zi bir fikrlar to`g`risida siz tushunchaga egasiz. bank ishi rivojlanishini bankning alohida operatsiyalari miqyosida ko`rib chiqadigan bo`lsak, bank ishining tarixiy rivojlanishi quyidagicha borganini ko`rishimiz mumkin: banklar faoliyatining eng "qadimgi" operatsiyalari bo`lib, pullarni saqlab …

2 / 14

arini saqlab berish bo`lsa, ikkinchidan, pul mablag`larini almashtirib berishdan iborat ekanligini ko`rishimiz mumkin. pul ayirboshlash bo`yicha ehtiyoj alohida paydo bo`lgan. bunda yevropani yorqin misol qilib ko`rsatish mumkin. o`rta asrlarda tangalarning yagona tizimi mavjud bo`lmagan. savdo turli mamlakatlar, shaharlar, hatto alohida shaxslarning tangalari orqali olib borilgan. barcha tangalar turli vazn, shakl va nominalga ega edilar. shuning uchun tangalar bilan shug`ullanuvchi va ayirboshlashni olib bora oladigan mutaxassislar o`z ayirboshlash stollari bilan qizg`in savdo ketayotgan joylarga joylashishgan. shu bois, "bank" so`zi italyancha "banco" - ayirboshlovchining oldidagi stol degan ma`noni anglatuvchi so`zdan kelib chiqqan. bunga o`xshash operatsiyalar bundan ancha avvalgi davrlarda qadimgi gretsiya, rim, sharqda amalga oshirilar edi. pulni saqlash va ayirboshlash bo`yicha operatsiyalar bilan shug`ullanuvchi shaxslar yig`ilgan boyliklar - pullar samarasiz, harakatsiz yotganini tushunishar va agar mavjud mablag`larning hech bo`lmaganda bir qismini bo`lsa ham vaqtinchalik foydalanishga berilsa, sezilarli foyda olish mumkinligini bilishar edi. shunday qilib, asosida pullarni ma`lum muddatga qaytarish va foiz to`lash …

3 / 14

yoki yozma buyrug`i bilan amalga oshirar edi. bunda mos o`zgarishlar o`zaro hisob kitoblarda ishtirok etuvchi shaxslar jadvallariga kiritilar edi. bu eng sodda xizmatlar naqd pulsiz hisob - kitoblarning dastlabki shakllarini tashkil qilgan. barcha yuqoridagi operatsiyalar dastlab alohida mavjud bo`lgan va keyinchalik ular biz bank deb nomlashga odatlangan bir xil tashkilotlar chegaralarida birlashganlar. g`arbiy yevropada oddiy ayirboshlash idoralaridan bank uylariga o`tish jarayoni 16 - 17 asrlarda ro`y berdi. ko`pchilik iqtisodchilar bank mohiyatini ssuda (kredit) operatsiyalarida ko`rishga moyildirlar. shuni hisobga olish kerakki, har bir davlatda bank faoliyatining qonuniy tariflarining o`ziga xos xususiyatlari mavjud. shunday qilib, bank ishining asrlik an`analariga ega angliyada 1979 yilda banklar to`g`risida yangi qonun qabul qilindi. unda "bank" atamasining ta`rifiga alohida e`tibor berilgan. britaniyalik qonun chiqaruvchilar bank ta`rifini ancha soddalashtirganlar, ya`ni ular bank deganda angliya davlat banki bank deb tan olgan har qanday kompaniya tushunilishi mumkinligini qayd etganlar. to`g`ri, o`z navbatida angliya banki jahon tajribasi nuqtai nazaridan umum tan …

4 / 14

`lgan talablarini qondirgan holda davlatning iqtisodiy jihatdan o`sishi va barqarorligini ta`minlash maqsadida banklar o`rtasida ular bajaradigan funksiya va operatsiyalar ko`lami taqsimlana borgan, ya`ni davlat nomidan, davlat manfaatlarini himoya qilgan holda faoliyat ko`rsatuvchi banklar va alohida jamiyat a`zolari bilan ishlovchi banklar yoki yuqoridagi ikki yo`nalishni ham o`zida mujassamlashtirgan banklar (oxirigisiga sobiq sovetlar davridagi davlat bankini kiritish mumkin) shakllana borgan. hozirgi zamonda jahonda umum qabul qilingan tizim bo`lib, ikki pog`onali bank tizimi xizmat qiladi va u davlat markaziy banki va tijorat banklari tarmog`ini o`z ichiga oladi. 1 - chizma jahonda umumqabul qilingan bank tizimi markaziy bank banklarning banki sifatida bank va moliya muassasalari faoliyatining barqarorligini ta`minlaydi. birinchi navbatda, u ko`pchilik moliya institutlari, banklarning faoliyatida moliyaviy jihatdan muammolar yuzaga kelganida, banklar omonatchilar oldidagi o`z majburiyatlarini bajara olmay qolgan holda moliyaviy sarosima paydo bo`lishining oldini olishi kerak. bu masalani hal qilish uchun markaziy bank, avvalo, tartibga solish va nazorat qilish funksiyalarini ikkinchi pog`ona - …

5 / 14

muomaladan olish huquqiga ega bo`ladi. markaziy bank yana tijorat banklari o`rtasidagi hisob - kitoblarni olib borishga imkoniyat yaratadi. bank tizimining ikkinchi pog`onasi - bu xalq xo`jaligi va aholiga xizmat ko`rsatishda bosh bo`g`in bo`lgan mustaqil tijorat banklarning tarmog`idir. ular yuridik va jismoniy shaxslarga shartnoma asosida turli hisob - kitob va kredit operatsiyalarni amalga oshirish va xizmatlar ko`rsatish hamda boshqa turli bank xizmatlarini ko`rsatish bilan boyoliq operatsiyalarni amalga oshiradilar. har bir mamlakatda tijorat banklarining soni turlicha bo`lishi mumkin. masalan, shvetsiyada davlat banki 40ga yaqin tijorat banki faoliyatini nazorat qiladi, xolos, aqsh da 13 mingga yaqin tijorat banklari mavjud, shveytsariyada esa har 10 ming aholiga bittadan moliya muassasasi to`g`ri keladi. rossiyada 1995 yil boshiga kelib, rossiya markaziy banki tomonidan bank operatsiyalarini amalga oshirish litsenziyasiga ega bo`lgan 2486 ta tijorat banki qayd qilingan. bank tizimining rivojlanish tarixiga chuqur urg`u bermasdan, o`zbekiston respublikasi mustaqillikka erishganidan keyin tashkil qilingan va takomillashib borayotgan bank tizimi to`g`risida to`xtalsak …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 14 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"banklar" haqida

mavzu: banklar reja: 1. bank va bank tizimining rivojlanish bosqichlari 2. o`zbekiston respublikasi markaziy bankining maqsadi va faoliyati asoslari 3. markaziy bankning asosiy vazifalari, funksiyalari va operatsiyalari bank va bank tizimining rivojlanish bosqichlari dastlabki banklar qachon va qanday paydo bo`lganligini aniqlash ancha qiyinchilik tug`diradi. gap shundaki, hozirgi davrda banklar faoliyati xususiyatidan kelib chiqib turlicha bo`lgan operatsiyalarni bajaruvchi universal moliyaviy tashkilotlarni o`zida namoyon qiladi. masalan, birinchi darajali toifaga kiruvchi chet el banklari o`z mijozlariga 300 dan ortiq turli xil xizmatlarni ko`rsatadilar. bu operatsiyalarning va xizmatlarning barchasi bir vaqt va bir joyda paydo bo`lmaganligi sababli ham bank ishining "boshlang`ich" nuqt...

Bu fayl DOC formatida 14 sahifadan iborat (79,0 KB). "banklar"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: banklar DOC 14 sahifa Bepul yuklash Telegram