banklar va ularning asosiy funktsiyalari

DOCX 14 pages 30.0 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.0 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

mavzu: banklar va ularning asosiy funktsiyalari reja: 1. banklarning mohiyati, kelib chiqish asoslari, taraqqiyoti va ularni bozor iqtisodiyotidagi o`rni. 2. o`zbekiston respublikasi bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari. 3. markaziy bank va uning funksiyalari. o`zbekiston respublikasi markaziy banki faoliyatining asoslari 4. tijorat banklari, ular faoliyatining tamoyil va funksiyalari. tijorat banklarining operatsiyalari. banklarning mohiyati, kelib chiqish asoslari, taraqqiyoti va ularni bozor iqtisodiyotidagi o`rni. bank deb, pul mablaglarini yig`uvchi, saqlab beruvchi, kredit-xisob va boshqa vositachilik operatsiyalarini bajaruvchi muassasalarga aytiladi. banklar paydo bo`lishining asosi bo`lib tovar-pul munosabatlarining rivojlanishi xisoblanadi. tovar-pul munosabatlarinig bo`lishi va ularning rivojlanib borishi barcha ijtimoiy-iqtisodiy tizimlarda banklarning ham bo`lishini taqazo etadi. banklar o`rta asrlarda puldorlar tomonidan pulni qabul qilish va boshqa davlat, shaxar puliga almashtirib berish asosida kelib chiqqan. keyinchalik puldorlar o`z bo`sh turgan mablag`laridan foyda olish maqsadida ularni vaqtincha foydalanishga mablag` zarur bo`lgan subyektlarga ssudalar berishgan. bu hol pul almashtiruvchi puldorlarning bankirlarga aylanishiga olib kelgan. bank so`zi italyancha «banka» …

2 / 14

a kelgan. bu banklar asosan o`z mijozlari – savdogarlarga xizmat qilgan, ular o`rtasida naqd pulsiz xisob-kitoblarni olib borgan. angliya bank tizimi (xvi asr) yuzaga kelgan va rivojlangan birinchi davlat hisoblanadi. angliya bankirlari oltinni saqlab beruvchilar va savdogarlardan kelib chiqqan. tarixda birinchi yuzaga kelgan bank angliya banki hisoblanadi, u 1694 yilda aksioner bank sifatida tashkil bo`lgan. keyinchalik sanoat rivojlanishi natijasida banklar boshqa mamlakatlarda ham tashkil bo`lgan. natural xujalik munosabatlarining tugashi, savdo-sotik munosabatlarining rivojlanishi pullik xisob-kitoblar olib borishga, kredit tizimini rivojlanishiga yo`l ochdi. ssuda kapitalisti asosan o`z bo`sh mablag`ini karzga berib ssuda foizi sifatida daromadga ega bo`lsa, bankirlar asosan chetdan jalb qilingan mablag`larni kreditga berib foydaga ega buladi. banklar korxona, tashkilot, davlat muassasalari, aholi bo`sh pul mablag`larini jalb qilish orqali katta hajmdagi mablag`ni jamlab uni xarakatini boshqaradi. banklarni yiriklashuvi va ular faoliyatini takomillashuvi ularni maxsus korxonalar – kredit muassasalariga aylanishiga olib keldi. xozirgi vaqtda jahonda umum qabul qilingan bank tizimi ikki pog`onali …

3 / 14

ikki davrga bo`lish mumkin: birinchi davr – bu o`zbekiston mustaqillikka erishgungacha bo`lgan davrdagi bank tizimi ikkinchi davr o`zbekiston mustakillikka erishgandan keyingi davrdagi bank tizimi. bank tizimi rivojlanishining birinchi davri quyidagi bosqichlarni o`z ichiga олади: - birinchi bosqich xix-asrning oxiridan 1930-32 yillargacha bo`lgan davrni o`z ichiga olib bunda oldingi mavjud bo`lgan banklar zaminida sobiq ittifoqning kredit tizimi tashkil qilindi. bu davrda shu vaqtdagi iqtisodiyotning rivojlanishiga mos keluvchi tarmoq banklari, o`lka banklari, tijorat banklari, maxsus banklar, davlat banklari kabi banklar faoliyat ko`rsatgan. - ikkinchi bosqich 1932 yildan 1959 yillargacha bo`lgan davrni o`z ichiga oladi. bu davrda banklar korxonalarni veksel orqali kreditlashdan (egri kreditlash) to`g`ridan-to`g`ri kreditlashga o`tdi. bunda banklar xalq xo`jaligi sohalari bo`yicha tashkil qilindi va ular shu sohalarga muddatli kreditlash va moliyalashtirish bilan shug`ullangan. davlat banki asosan qisqa muddatli kreditlashni olib borgan. - uchinchi bosqich 1959 yildan 1988 yilgacha bo`lgan davrni o`z ichiga oladi. бунда mavjud tarmok banklari qayta tashkil qilinib mamlakatdagi …

4 / 14

yilda, sssrda 1988 yildan, polshada 1989 yildan, bolgariya, ruminiya va chexoslavakiyada 1990 yildan joriy etilgan. bozor munosabatlari sharoitida banklar iqtisodiyotni samarali boshqarishning muhim subyekti hisoblanadi. banklar bozor munosabatining boshqa subyektlaridan farq qilib pul bilan ishlovchi, vaqtincha bo`sh turgan pul mablag`larini yig`uvchi, uni unga ehtiyoj sezgan subyektlarga vaqtincha foydalanishga berib turuvchi va pul mablag`larini samarali ishlatish asosida o`z faoliyatini olib boruvchi muassasa hisoblanadi. banklar bozor iqtisodiyoti sharoitida iqtisodiyotni xarakatga keltiruvchi subyekt hisoblanib moddiy ishlab chiqarishni tashkil qilish va olib borishda vositachi sifatida kapital aylanishining uzluksizligini ta`minlab jamiyatning ravnaq topishiga, iqtisodiyotning rivojlanishiga, jamiyat a`zolari farovonligiga zamin yaratadi. bozor iqtisodiyoti sharoitida tovar-pul munosabatlarining keng miqyosda rivojlanishi banklar oldida yangidan-yangi operatsiyalar bajarishga imkoniyat ochib beradi. shuning uchun ham respublikamizda bozor iqtisodiyoti talablariga mos keluvchi zamonaviy bank tizimi yaratish zaruriyati tug`ildi. o`zbekiston respublikasining bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari respublikamiz mustaqilligining e`lon qilinishi butun dunyo mamlakatlari tomonidan tan olingan bozor iqtisodiyoti dastaklarini bizning respublikamizga ham …

5 / 14

di. o`zbekiston bozor iqtisodiyotiga o`tishning bosqichma-bosqich yo`lini tanlagani bois bank tizimi taraqqiyoti ham quyidagi bosqichlarga ega: - birinchi bosqich milliy valyutani muomilaga kiritish uchun asos yaratilgan va ikki pog`onali bank tizimining poydevori qurilgan 1991 yildan 1994 yilgacha bo`lgan davrni o`z ichiga oladi. bu davrda mamlakatimizning mustaqil bank tizimini yaratish bo`yicha olib borilgan tadbirlar 1991 yil 15 fevralda qabul qilingan o`zbekiston respublikasining «banklar va bank faoliyati to`g`risida»gi qonuni asosida amalga oshirildi. ushbu qonun asosida sobiq sssr davlat bankining respublika muassasi asosida o`zbekiston respublikasi markaziy banki to`zildi (1992 yil sentabr) va unga respublikada pul muomilasini tartibga solish, tijorat banklari tizimini vujudga keltirish va tulov tizimini tashkil etish vazifalari yuklatildi. ushbu davrda tashkil etilgan maxsus ixtisoslashgan banklar jumlasiga sanoat qurilish banki, kommunal qurilish va sotsial taraqqiyot banki, agrosanoat banki, tashqi iqtisodiy faoliyat banki, jamg`arma banki va boshqa banklarni kiritish mumkin. o`zbekistonda bank tizimini tashkil qilishning ikkinchi bosqichi milliy valyuta muomilaga kiritilgan (1994 yil …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "banklar va ularning asosiy funktsiyalari"

mavzu: banklar va ularning asosiy funktsiyalari reja: 1. banklarning mohiyati, kelib chiqish asoslari, taraqqiyoti va ularni bozor iqtisodiyotidagi o`rni. 2. o`zbekiston respublikasi bank tizimi va uning rivojlanish bosqichlari. 3. markaziy bank va uning funksiyalari. o`zbekiston respublikasi markaziy banki faoliyatining asoslari 4. tijorat banklari, ular faoliyatining tamoyil va funksiyalari. tijorat banklarining operatsiyalari. banklarning mohiyati, kelib chiqish asoslari, taraqqiyoti va ularni bozor iqtisodiyotidagi o`rni. bank deb, pul mablaglarini yig`uvchi, saqlab beruvchi, kredit-xisob va boshqa vositachilik operatsiyalarini bajaruvchi muassasalarga aytiladi. banklar paydo bo`lishining asosi bo`lib tovar-pul munosabatlarining rivojlanishi xisoblanadi. tovar-pul munosabatlarinig bo`l...

This file contains 14 pages in DOCX format (30.0 KB). To download "banklar va ularning asosiy funktsiyalari", click the Telegram button on the left.

Tags: banklar va ularning asosiy funk… DOCX 14 pages Free download Telegram