ulug'bek xazinasi

DOCX 5 pages 156.6 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 156.6 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

mavzu:mustaqil o’qilgan asarlar yuzasidan suhbat. o.yoqubovning “ulug'bek xazinasi” romani «ulugʻbek xazinasi» (romanidan parchalar) mirzo ulugʻbek toqatsizlik bilan bosh chayqadi. – kamina bariga tushunamen, ali! ammo hodisalar silsilasi [footnoteref:1] shundaykim, buni ilm ahli idrok etishdan ojizdir. fozillar ahli shohlar aqlidan ojiz boʻlganidan emas, yoʻq! bil’aks, haq taolo sizlarga shunda poklik ato etgankim, shohlar hayotining mislsiz razolatini idrok etishdan ojizdursiz! [1: hodisalar silsilasi - hodisalar yoʻnalishi ma’nosida.] mirzo ulugʻbek boʻgʻilib ketganday tomogʻini silab uh tortdi-da, goʻyo shogirdi bilan bahslashayotganday qoʻl siltab: – yoʻq! – deb xitob qildi. .– men saltanatdan ayrilishdan qoʻrqmaymen. faqat bu elga qirq yil rahnamolik qilib orttirgan boyligim – madrasa-yu rasadxonam, nodir xazinam – toʻplagan kutubxonam va nihoyat, yaratgan asarlarim – barchasi poymol boʻlishidan qoʻrqamen. ha, faqat shundan qoʻrqamen. tagʻin bir narsadan – kelgusi avlodlar bandayi ojizdan hazar qilmasmu , – deb qoʻrqamen. mirzo ulugʻbekday koinot sirlarini ochmoqni tilagan, fozillikni da’vo etgan mavlono, hayhot, oxir-oqibat, barcha shoh, barcha taxt …

2 / 5

b, jayhun boʻylariga ketganida, samarqandda qolgan shahzoda abdulaziz amir ibrohimbek oʻgʻlini qatl qildirib, uning yosh qayligʻini oʻz haramiga olgan, shahzodaning bu mash’um ishi amirlar orasida qattiq norozilik uygʻotgan edi... … bilamen, ustod. – qalanlar qarnoqiy ne boʻldi? madrasani tark etib, daveshlikni ixtiyor etgan emish... bu soʻz haqiqatmu? – haqiqat, ustod. koʻp salohiyatli yigit edi. nadomatlar boʻlgʻaykim, oʻshal toʻydan keyin ustiga janda, boshiga kuloh kiyib, madrasani tark etdi. alhol koʻcha-koʻyda gadolik qilib yurgan emish? ali qushchi otining jilovini darvozada kutib olgan qorovulga tutqazib hovliga kirdi. tashqarida ot tuyoqlarining dupuri eshitildi: uni kuzatib kelgan sipohlar orqaga qaytgan edi. ali qushchi rasadxonaga qarab yurgan edi, qorovul chol: – enangiz kelmish, mavlono, – dedi. – qayda? – kitobdorning hujrasida. «kitobdor» – miram chalabiy boʻlib, kecha-yu kunduz kutubxonadan chiqmagani uchun shu nomni olgandi. «enam bu qora tunda ne qilib yuribdi?» ali qushchining xayoli hamon koʻksaroyda, ustodda edi. u kutubxonaga oshiqar, u erda yolgʻiz oʻtirib, ustodning …

3 / 5

pganing kitobmi? kitob deb, befarzand, soʻqqabosh oʻtasenmi, bu dunyodin... – nasib qilsa boʻlib qolar, ena... – qachon? enang oʻlgandami?.. *** …qalandar qarnoqiy oʻzining ilk she’rlarini oʻsha mutolaa xonasida bitgan va ilk bor xurshidabonuga oʻqib bergan, zotan uni shoir qilgan ham shu dilbar va oqila qiz edi... ha, hayotining achchiq-chuchugini tatib koʻrmagan, oʻn gulidan bir guli ochilmagan bu nozik qiz... qirqqa borib qolgan, chekmagan zahmati, koʻrmagan balosi qolmagan qalandardan donoroq chiqdi: qarnoqiy qizga oʻz koʻnglini ochib, sovchi yubormoqchi ekanini aytgan kechasi... undan kichik bir maktub oldi. qiz u bilan xilvatda uchrashmoqni tilagan edi… …xayriyat, shu payt ichkari hovlining eshigi ochilib, muridlar qurshovida xoja salohiddin zargar koʻrindi. chol yana boyagiday pishiq qaddini xoda yutganday tik tutib, oltin bandlik asosi bilan yerni duk-duk urib, qalandarning yonidan oʻtib ketdi. oltin jarangi quturtirgan battol! ham qalandarning qanotini qayirdi, ham suyukli nevarasini baxti qora qildi! toki qalandar xurshida bonuga muyassar boʻlganida, oʻz sevgilisini telba shahzodaning haramiga …

4 / 5

ing qulogʻiga allaqanday mish-mishlar chalingan edi. goʻyo shoxruh mirzo samarqandga tashrif buyurganida mashhur bir temirchiga qilich buyurgan, temirchi esa qilich yasashdan bosh tortgan. shoxrux mirzo dargʻazab boʻlib, uni dorga osishga buyurgan, lekin mirzo ulugʻbek aralashib, temirchini oʻlimdan olib qolgan… *** … mirzo ulugʻbek patirni olib ushatdi, ushatdi-yu, hayron boʻlib qoldi. patirning orasidan naycha qilib oʻralgan bir qogʻoz chiqdi. mirzo ulugʻbek yuragi «shigʻ» etib qogʻozni ochdi. imzo chekilmagan. noma’lum kimsa unga haq taolodan inoyat tilab, dorussaltanada boʻlayotgan hodisalardan voqif qilgan va bir maslahatni oʻrtaga tashlagan edi. uning yozishicha, shahzodayi valiahd dorussaltanani zabt etib, koʻksaroyga kirishi bilan qiyomat qoyim boshlangan. kecha masjidi jome’da xutba oʻqilib, mirzo ulugʻbek dini islom gʻanimi, deb atalgan va toj-u taxtdan judo qilingan… …mirzo ulugʻbek bir piyola bodani toʻldirib koʻtarib yubordi-da, bir burda non chaynab, xonani sekin aylana boshladi. mayli! ogʻu boʻlsa boʻlsin! agarchi nobakor farzandi ogʻu berib, uni oʻldirmoqqa qasd qilgan boʻlsa, niyatiga yetsin! va lekin.. bu …

5 / 5

koʻk, qizil, sariq saxtiyondan jild yasattirgan bu ogʻir, nodir kitoblarni qoldirishga vijdoni chidamadi... donishlar donishi abu rayhon beruniy muhammad ibn ahmad hazratlarining pushti rang ipak matoga oʻralgan «al-qonun al-mas’udiy», «mezon ul-hikmat» va «kitob us-saydana»sining oʻzi bir toʻp boʻldi. shayxur-rais atalmish abu ali ibn sino hazratlarining «kitob ush-shifo», «kitob un-najot»i esa bir qopga sigʻmadi. ustodning ipak qogʻozlarga chizilgan jadvallari bilan xattotlar hali koʻchirib bitmagan risolalarni ham qopga solishning iloji boʻlmadi. ularni qalin kimxobga oʻrab, alohida ajratib qoʻydi. kitoblar, kitoblar, kitoblar... mana, boʻlakcha ishlov berilib, qogʻozday mayinlashtirilgan ohu terisiga koʻchirilgan ustodning suyukli risolasi «devon-u lugʻotit-turk» mana, jannatmakon qozizoda rumiy oʻz qoʻli bilan bitgan «riyoziyot»i, «malik -ush-shuaro» atalmish umar hayyomning zarhal jildlik nozik she’rlar majmuasi. uning yonida esa allomalar sarboni abul abdullo muhammad ibn muso al- xorazmiy hazratlarining baxmalga oʻralgan «kitob al – muxtasaf fi hisob al-jabr val- muhobala»si… *** … ali qushchi hushiga kelguncha suvoriylarning biri otini jilovidan olib, pastga, jarlikka yetakladi. …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ulug'bek xazinasi"

mavzu:mustaqil o’qilgan asarlar yuzasidan suhbat. o.yoqubovning “ulug'bek xazinasi” romani «ulugʻbek xazinasi» (romanidan parchalar) mirzo ulugʻbek toqatsizlik bilan bosh chayqadi. – kamina bariga tushunamen, ali! ammo hodisalar silsilasi [footnoteref:1] shundaykim, buni ilm ahli idrok etishdan ojizdir. fozillar ahli shohlar aqlidan ojiz boʻlganidan emas, yoʻq! bil’aks, haq taolo sizlarga shunda poklik ato etgankim, shohlar hayotining mislsiz razolatini idrok etishdan ojizdursiz! [1: hodisalar silsilasi - hodisalar yoʻnalishi ma’nosida.] mirzo ulugʻbek boʻgʻilib ketganday tomogʻini silab uh tortdi-da, goʻyo shogirdi bilan bahslashayotganday qoʻl siltab: – yoʻq! – deb xitob qildi. .– men saltanatdan ayrilishdan qoʻrqmaymen. faqat bu elga qirq yil rahnamolik qilib orttirgan boyligim – madras...

This file contains 5 pages in DOCX format (156.6 KB). To download "ulug'bek xazinasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ulug'bek xazinasi DOCX 5 pages Free download Telegram