tabiatshunoslikning paydo bo‘lishi, asosiy vazifalari va yo‘nalishlari

PPTX 22 pages 172.7 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 22
презентация powerpoint машғулот тури: маъруза (кириш маъруза) мавзу:табиатшуносликнинг пайдо бўлиши, асосий вазифалари ва йўналишлари. мавзу режаси: 1.табиатшуносликнинг илмий асослари. 2.шарқ мутафаккиларнинг табиат ҳақидаги қарашлари. эслаб қолинг табиат – одаманинг пайдо бўлгунча ҳам, одам иштироки билан ҳам мавжуд борлиқ. умуман – бу дунё, олам, коинот; микро-макро-мегадунёлар; жонсиз ва жонли борлиқ. табиатшунослик – табиат ҳақидаги фанлар тизими, табиий фанлар мажмуи. табиатшунослик концепцияси – табиатшуносликда илмий тадқиқотлар натижалари назария, қонунлар, моделлар, гипотезалар ва тамойиллар мажмуасидир. табиатшуносликни методикаси ўрганадиган ва ишлаб чиқадиган масалаларга қуйидагилар киради табиатшуносликни методикаси ўрганадиган ва ишлаб чиқадиган масалаларга қуйидагилар киради ўқув материалини, болаларниг ўзлаштириш жараёни ва ўқитиш натижаларини ҳисобга олиш дарсдан ва синфдан ташқари ишлар, ўқитишнинг модди базаси жиҳозлаш ва ўқув қуролларидан фойдаланиш ўқув фани сифатида табиатшунослик фанининг таълим ва тарбиявий аҳамияти, унинг тарбия тизимидаги ўрни ўқитиш методлари ва ўқув ишларини ташкил этиш шакллари ўқув материалининг мазмуни ва уни тақсимланиш тизими фаннинг асосий вазифалари қуйидагилардан иборат neptuno талабаларга табиатшунослик ҳақида …
2 / 22
қил методик жиҳатдан тўғри таҳлил қилишга ўргатиш фанлараро алоқалар ва таълим-тарбия интеграцияси асосида турли дарс типлари учун ишланмалар, режа-конспектлар тузишга тайёрлаш табиатшунослик муаммоларига бағишланган мақолалар, адабиётларга тақриз, аннотация ёзишга ўргатиш талабаларни шарқ мутафаккирларининг инсон ва уни ўраб турган табиат билан алоқаларига бағишланган асарлари, уларнинг дунёқарашлари билан таништириш, шунингдек, табиатга оид афоризм, рубоий ва шеърлардан табиатшунослик дарсларида фойдаланишга ўргатиш бошланғич таълимда табиатшунослик дарсларини ўтишда экологик ва табиатни муҳофаза қилиш жиҳатларини кўра билишга ўргатиш сув ҳаво тупроқ олов (қуёш) марказий осиё, жумладан ўзбекистонда бу муаммонинг ечимига интилиш узоқ тарихга эга. зеро, “цивилизация белгиларини асраб-авайлаш қанчалик зарур бўлса..., ер ва сувни асраб-авайлаш ҳам шунчалик муҳимдир табиатдаги нарсалар икки қисмдан: жонсиз ва жонли табиатдан иборатдир 01 02 жонсиз табиатга ер, қуёш, юлдузлар, сув, ҳаво, тошлар, тупроқ киради жонли табиатга ўсимликлар, ҳайвонлар, микроорганизмлар, одамлар киради жонсиз табиат дейилишига сабаб улар озиқланмайди, ўсмайди, кўпаймайди, ривожланмайди. масалан, тошни олсак, унга сув ҳам, ҳаво ҳам керак эмас жонли …
3 / 22
уйғотиш она ватанга, унинг табиат ёдгорликлари, тарихий обидалари, халқимизнинг анъаналарига ҳурмат руҳида тарбиялашга, юксак маънавиятли шахснинг шаклланишига олиб келади. «авесто» табиат, жамият ва инсон ўртасидаги муносабатларни маънавий, руҳий ва ахлоқий мезонлар орқали уйқунлаштирувчи, кишини қуршаб олган оламни ўрганишга чорлагувчи фалсафадир. авесто муҳит тозалигини сақлаш ва касалликларни олдини олиш мақсадида ахлатларни, ифлосланган жойларни тош, тупроқ, қум билан кўмиб ташлаш йил фасллари алмашуви, ҳосилни йиғиб-териб олиш билан боғлиқ умумхалқ байрамлар ҳашаротларни йўқотиш, шунингдек, уй ҳайвонларини тўғри парвариш қилиш доривор гиёҳлар ҳақида қимматли маълумотлар мавжуд ер, сув, хона, инсон тана аъзолари, кийим-кечакларни тоза тутиш ҳақида уй-жой, атроф-муқит, табиатни муҳофаза қилиш ислом таълимотида экология муаммосига алоҳида эътибор берилган. қуръони карим ва ҳадиси шарифда табиатни муҳофаза қилиш, бойитиш, покиза сақлашга оид панд-насиҳатлар ўз аксини топган жумладан, "фуркон сураси" нинг 2-оятида: "аллоҳ ҳамма нарсани яратди ва ўлчовини мукаммал қилди", дейилади. яъни дунёдаги ҳар бир нарса – сув ҳам, тупроқ ҳам, ҳаво ҳам, ҳайвонот олами ҳам, набобат …
4 / 22
й. "ал-жомиъ ас-саҳиҳ" тангри покдир, покликни яхши кўради, сахийдир-ки сахийликни яхши кўради; ҳовли сахни ва турар жойларингизни тоза тутинглар бу дунёда жониворларга қаттиқ азоб берадиган кишиларни тангри қиёмат куни қаттиқ азоблайди экмоқ ниятида қўлингизда кўчат турган пайтда беҳосдан қиёмат қойим бўлиб қолиши аниқ бўлганда ҳам улгурсангиз уни экиб қўйинг. муҳаммад ал-хоразмий (782-847) рисолаларидан бирида бундай деб ёзади: "билинг-ки, дарёнинг кўзлари ёшланса унинг бошига ғам, кулфат тушган бўлади. одамлар, дарёдан меҳрингизни дариғ тутманглар". дунёнинг ёшли кўзлари деганда муҳаммад ал-хоразмий нималарни кўзда тутди экан? эҳтимол, у дарё сувининг ортиқча исроф бўлишини назарда тутгандир? ваҳоланки, буюк бобомиз энг аввало дарё билан одамларнинг бир-бирини тушунишлари ва тил топишлари, ўзаро меҳр-муҳаббат қўйишларини назарда тутган хоразмий 847 йили "маъмун академияси" олимлари билан олиб борган тадқиқот ишларини умумлаштириб "китаб сурат ал-арз" ("ер тасвири") китобини ёзган. хоразмий ушбу китобда 637 та ноёб табиий жойлар, 209 та тоғнинг географик тафсилотини берган. шунингдек, асар бутун дунё қитъалар, океанлар, қутблар, экватор, …
5 / 22
ташқи муҳит билан ўзаро алоқаси ҳақида ҳам қизиқарли маълумотлар келтирилади. "ҳиндистон" асарида жирафа, делфин, каркидон, кийик, фил ва бошқа ҳайвонлар, қушларнинг тарқалиши, ташқи кўриниши, хусусиятларига батафсил тўхтаб ўтган. абу али ибн сино (980-1037) ибн сино асарлари орасида "тиб қонунлари" шоҳ асари тиббиёт илмининг қомуси бўлиб, ўрта аср тиббиёт илми тарқалишининг олий чўққиси ҳисобланади. ўтмишда аллома касалларни даволашда ҳаво, сув, тупроқ, иқлим, озиқ-овқат, яшаш жойи муҳимлигини кўрсатган. буғ, тутун ва бошқа нарсалар билан ифлосланган ҳавонинг инсон саломатлигига салбий таъсири таҳлил қилинган. сувни тозалашга оид тавсиялар берилган. ибн синонинг “ер юзида чанг ва тутун бўлмаса, инсон минг йил яшар эди" деган иборасининг қанчалик тўғри эканлиги бугунги кунда исботланди. соҳибқирон амир темур (1336-1405) ҳар доим мамлакатда (қўлга киритилган эрларда ҳам) биринчи навбатда ободончилик, ерларни ўзлаштиришга катта эътибор берган. соҳибқирон қўриқ ва бўз ерларни ўзлаштирганларни, кориз қурган ёки бирор боғ кўкартирганларни рағбатлантирган. "темур тузуклари" да янги ўзлаштирилган ерлардан "биринчи йили ундан ҳеч нарса олмасинлар, …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tabiatshunoslikning paydo bo‘lishi, asosiy vazifalari va yo‘nalishlari"

презентация powerpoint машғулот тури: маъруза (кириш маъруза) мавзу:табиатшуносликнинг пайдо бўлиши, асосий вазифалари ва йўналишлари. мавзу режаси: 1.табиатшуносликнинг илмий асослари. 2.шарқ мутафаккиларнинг табиат ҳақидаги қарашлари. эслаб қолинг табиат – одаманинг пайдо бўлгунча ҳам, одам иштироки билан ҳам мавжуд борлиқ. умуман – бу дунё, олам, коинот; микро-макро-мегадунёлар; жонсиз ва жонли борлиқ. табиатшунослик – табиат ҳақидаги фанлар тизими, табиий фанлар мажмуи. табиатшунослик концепцияси – табиатшуносликда илмий тадқиқотлар натижалари назария, қонунлар, моделлар, гипотезалар ва тамойиллар мажмуасидир. табиатшуносликни методикаси ўрганадиган ва ишлаб чиқадиган масалаларга қуйидагилар киради табиатшуносликни методикаси ўрганадиган ва ишлаб чиқадиган масалаларга қуйидагилар кирад...

This file contains 22 pages in PPTX format (172.7 KB). To download "tabiatshunoslikning paydo bo‘lishi, asosiy vazifalari va yo‘nalishlari", click the Telegram button on the left.

Tags: tabiatshunoslikning paydo bo‘li… PPTX 22 pages Free download Telegram