kimyo laboratoriyasi jixozlari va laboratoriyada ishlash qoidalari

PDF 28 pages 3.1 MB Free download

28 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.1 MB

File type PDF

Pages 28

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 28

xxv bob kimyo laboratoriyasi jixozlari va laboratoriyada ishlash qoidalari 93 – §. kimyo laboratoriyasida ishlash qoidalari testni javob variantlarisiz tasavvur etolmaganimizdek☺, kimyo sohasini ham laboratoriyasiz tasavvur etib bo`lmaydi! barchamizga ma’lumki, laboratoriyada o`ziga xos, ayni bir maqsadni ko`zda tutgan tajribalar olib boriladi. ushbu tajribalar bekamiko`st, havfsiz, muvoffaqiyatli o`tishi uchun quyidagi qoidalarga rioya qilishimiz kerak bo`ladi. 1. ish bajarish tartibini puxta o`zlashtirmasdan va tajriba o`tkazish uchun asboblarning to`g`ri yig`ilganligiga ishonch hosil qilmasdan tajribani boshlamaslik kerak. 2. moddalarni bevosita hidlash, ushlash, ta’mini totish mutlaqo mumkin emas. quruq (kukun, granulyar yoki kristall) moddalarni idishdan olishda maxsus kimyoviy qoshiqchalar, kimyoviy qisgichlar yoki shpatellar yordamida olish kerak. boshqa usullar taqiqlanadi. suyuq moddalarni idishdan olishda esa turli hil o`lchamdagi maxsus pipetkalar (tomizgich) yordamida olish maqsadga muvofiqdir. agar moddaning xavflilik darajasi yuqori bo`lmasa, idishdan to`g`rida-to`g`ri boshqa idishga extiyotkorlik bilan quyib olish ham mumkin. bunda qo`limizda maxsus qo`lqop, egnimizda esa ximoya kiyimi (laboratoriya xalati) bo`lishi kerak. suyuq moddalarni shisha …

2 / 28

dalarning ko`pchilik qismi zaharli bo`lganligi uchun mo`rili shkaf tajribalar uchun eng ma’qul joydir. 4. tajriba davomida termometr sinib qolsa, undagi simobni maxsus usullar bilan tezda yig`ishtirib olish va simob to`kilgan joyga oltingugurt sepish kerak. 5. natriy metalini kerosin ichida saqlash va ortib qolgan bo`lakchalarini spirtda eritib bartaraf etish lozim. ortgan natriy bo`lakchalarini idishga qaytarib solish mumkin emas. 6. yonuvchan va uchuvchan moddalarni tajriba stolida ortiqcha miqdorda saqlamaslik, ularni elektr plita va ochiq alanga manbasidan kamida 3 metr uzoqda saqlash kerak. 7. qizdirish maqsadida imkon boricha usti berk isitkich asboblaridan foydalanish lozim. 8. yong`in chiqqan taqdirda, avvalo, o`t chiqishiga sabab bo`lgan manba o`chiriladi, so`ngra qum sepiladi yoki yopqich yopiladi. alanganing yoyilish xavfi bo`lsa o`t o`chirgichdan foydalanish kerak. 9. probirka va boshqa shisha idishlarni ehtiyotlik bilan qizdirish va bunda ularning og`zi odam ishlamayotgan tomonga qaratilgan bo`lishi kerak. 10. kislota va ishqorlar eritmalarini qizdirishda himoya vositalarini kiyib olish, maxsus ko`zoynak taqib olish zarur. …

3 / 28

o`lishi☺. 16. ehtiyotsizlik natijasida kiyim-kechaklarga, ko`zga, teriga zarar va jarohat yetkazish mumkin. shuning uchun nojo`ya harakatlar qilmaslik, moddalar bilan hazillashmaslik lozim. 17. tajribalar tugagach, gaz, elektr va suv tarmoqlarini berkitish, asboblarni o`chirish kerak. 18. ish joyining doimo toza va ozoda saqlanishini ta’minlash lozim. 94 – §. kimyo laboratoriyasida ishlatiladigan qurulmalar, idishlar bilan tanishish va ularni ishlatish qoidalari kimyo laboratoriyasini shtativsiz ta’savvur etish biroz mushkul bo`lar edi. chunki, laboratoriya shtativi labaratoriya ishlarida yaqin ko`makchi bo`lib xizmat qiladi. laboratoriya shtativi 2 qismdan tashkil (1-og`ir taglik, 2-metall o`zak) topgandir. quyidagi rasmda siz laboratoriya shtativi va uning qo`shimcha jixozlarini ko`rishingiz mumkin. laboratoriya shtativining o`zak qismiga qisgichlar yordamida turli qo`shimcha moslamalar o`rnatiladi. bu moslamalar turli hil vazifalarni bajaradi. laboratoriya shtativini o`tkazilayotgan tajribadan kelib chiqib, turlicha holatga moslashtirish mumkin. chunki, moslamalar o`zak bo`ylab yuqoriga va pastga harakat qilishi yoki olib qo`yilishi, maqsadga ko`ra istagancha miqdorda o`rnatilishi mumkin. mahkamlash yoki bo`shatish qisqichdagi vint yordamida amalga oshiriladi. laboratoriya …

4 / 28

qilinadi. 2-spirt lampasi idishining ½ qismiga qadar voronka yordamida ehtiyotkorlik bilan spirt quyiladi. 3-disksimon metall nayga ipli pilik o`rnatiladi, pilik uchini qaychi bilan qirqib tekislanadi va spirt bilan ho`llanadi. 4-spirt lampasining qalpoqchasi berkitiladi. spirt lampasi doimo qalpoqchasi bilan berkitilgan holda turishi kerakligini unutmang! spirt lampasini yoqish va o`chirish 1-spirt lampasi gugurt cho`pi bilan yoki yonib turgan boshqa oddiy cho`p bilan yondiriladi. 2-spirt lampasini yonib turgan boshqa spirt lampasi bilan yondirilmaydi. 3-spirt lampasini o`chirishda pilik qalpoqcha yopiladi. hech qachon spirt lampasini puflab o`chirmang! alanganing tuzilishi. spirt lampasida qizdirish yonib turgan spirt lampasining alangasini uch qismga bo`lish mumkin: 1–alanganing yuqori qismi, chetlari xira, eng issiq qismi; 2–alanganing o`rta qismi ravshan, issiq qismi; 3–alanganing pastki qismi, juda xira, issiq bo`lmagan pilikka yaqin qismi. spirt lampasi, gaz gorelkasi yoki har qanday yonuvchi moddalar bilan ishlashda, alanga hosil qilishda, alangadan foydalanishda o`ta ehtiyotkor bo`ling. sizning ehtiyotkor bo`lmasligingiz oqibatida o`zingizga yoki atrofdagilarga jiddiy xavf paydo bo`lishi …

5 / 28

vi – deyarli barcha tajribalarni o`tkazishda asosiy yordamchi bo`lib hizmat qiladi. u odatda turli hiladagi laboratoriya jihozlarini tutib turish vazifasini bajaradi. 2 probirka – bu idishning ichida kimyoviy reaksiyalar o`tkaziladi. idish kimyoviy shishadan tayyorlangan bo`lib harorat ta’siriga chidamlidir. labaratoriyada eng ko`p qo`llaniladigan idishlardan biridir. 3 tubi yumoloq kolba – eritmalar tayyorlash, ba’zi reaksiyalarni o`tkazish kabi maqsadlarda qo`llaniladi. idish kimyoviy shishadan tayyorlangan bo`ladi. ya’ni haroratga chidamlidir. ba’zan kolbada maxsus belgi bo`ladi. bu belgiga qarab suyuqlikllarning hajmini o`lchash mumkin bo`ladi. 4 o`lchov stakani – suyuq moddalarning hajmini o`lchash uchun ishlatiladi. 5 konussimon kolba – eritmalar tayyorlash, reaksiyalar o`tkazish, suyuqliklarning hajmini o`lchash maqsadida ishlatiladi. 6 tubi yassi kolba – eritmalar tayyorlash, ba’zi reaksiyalarni o`tkazish kabi maqsadlarda qo`llaniladi. idish kimyoviy shishadan tayyorlangan bo`ladi. ya’ni haroratga chidamlidir. ba’zan kolbada maxsus belgi bo`ladi. bu belgiga qarab suyuqlikllarning hajmini o`lchash mumkin bo`ladi. 7 o`lchov silindri – ko`pincha suyuqliklarning hajmini aniq qilib o`lchashda ishlatiladi. 8 probirka shtativi – …

Want to read more?

Download all 28 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyo laboratoriyasi jixozlari va laboratoriyada ishlash qoidalari"

xxv bob kimyo laboratoriyasi jixozlari va laboratoriyada ishlash qoidalari 93 – §. kimyo laboratoriyasida ishlash qoidalari testni javob variantlarisiz tasavvur etolmaganimizdek☺, kimyo sohasini ham laboratoriyasiz tasavvur etib bo`lmaydi! barchamizga ma’lumki, laboratoriyada o`ziga xos, ayni bir maqsadni ko`zda tutgan tajribalar olib boriladi. ushbu tajribalar bekamiko`st, havfsiz, muvoffaqiyatli o`tishi uchun quyidagi qoidalarga rioya qilishimiz kerak bo`ladi. 1. ish bajarish tartibini puxta o`zlashtirmasdan va tajriba o`tkazish uchun asboblarning to`g`ri yig`ilganligiga ishonch hosil qilmasdan tajribani boshlamaslik kerak. 2. moddalarni bevosita hidlash, ushlash, ta’mini totish mutlaqo mumkin emas. quruq (kukun, granulyar yoki kristall) moddalarni idishdan olishda maxsus kimyoviy qoshiq...

This file contains 28 pages in PDF format (3.1 MB). To download "kimyo laboratoriyasi jixozlari va laboratoriyada ishlash qoidalari", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyo laboratoriyasi jixozlari … PDF 28 pages Free download Telegram