ong va ongsizlik

DOCX 14 pages 34.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
ong va ongsizlik reja: kirish 1. ong tushunchasi · ongning ta’rifi va mohiyati · ongning asosiy xususiyatlari (sezgi, idrok, tafakkur, xotira, tasavvur) · ongning ijtimoiy va individual funksiyalari 2. ongsizlik tushunchasi · ongsizlikning mazmuni va psixologik ta’rifi · ongsizlikning turli ko’rinishlari (instinktlar, avtomatik harakatlar, tushlar) 3. psixoanalitik nazariyada ong va ongsizlik · z.freyd qarashlari: ong, ongsizlik va ularning o’zaro aloqasi · ongsizlikning inson xulq-atvoriga ta’siri 4. ong va ongsizlikning o’zaro munosabati · bir-birini to’ldirishi · konflikt va uyg’unlik holatlari xulosa foydalanilgan manbalar ong va ongsizlik kirish ong va ongsizlik tushunchalari psixologiyaning asosiy masalalaridan biri bo’lib, inson ruhiyati va xulq-atvorini tushunishda muhim o’rin tutadi. zamonaviy psixologiyada bu mavzu dolzarb hisoblanadi, chunki insonning ruhiy holati, qaror qabul qilish jarayonlari va hatto ruhiy salomatlik muammolari ko’pincha ongsiz jarayonlar bilan bog’liq. masalan, ong insonning atrof-muhit va o’zini anglash imkonini bersa, ongsizlik esa yashirin his-tuyg’ular, istaklar va xotiralarni saqlaydi, bu esa ko’pincha inson xatti-harakatlariga ta’sir …
2 / 14
yon va holatlar bo’lib, u badan harakatlari, xotira va xayollarda namoyon bo’ladi. psixologiyada bu tushuncha, xususan, freydning psixoanalizida markaziy o’rin tutadi, u yerda ruhiyat muz tog’i (aysberg)ga o’xshatiladi: ong — ko’rinadigan qismi, ongsizlik esa yashirin va kattaroq qismidir. ongsizlikka instinktlar, intuitsiya va ong nazoratidan tashqaridagi hodisalar kiradi. ong tushunchasi ong inson psixikasining eng murakkab va markaziy tushunchalaridan biri bo’lib, u insonning o’zini va atrofdagi olamni anglash, idrok etish va faoliyat yuritish jarayonida namoyon bo’ladi. psixologiya va falsafada ongning ta’rifi ko’plab nazariyalar orqali izohlangan bo’lsa-da, umuman olganda, ong – bu insonning ichki va tashqi dunyoni sub’ektiv ravishda his etishi, tushunishi va boshqarishi jarayoni deb ta’riflanadi. ongning mohiyati shundaki, u insonning miya faoliyati natijasida paydo bo’lgan va jamiyat ta’sirida shakllangan murakkab tizimdir. bu tizim orqali inson o’z tajribasini tartibga soladi, maqsadlarni belgilaydi va harakatlarini yo’naltiradi.ongning mohiyatini chuqurroq tahlil qilsak, u biologik va ijtimoiy omillarning sintezi sifatida ko’rinadi. biologik jihatdan ong miya qobig’ining …
3 / 14
ishda idrok etadi, balki faol ravishda o’zgartiradi. masalan, biror muammoni hal qilish jarayonida ong muammoni tahlil qiladi, variantlarni ko’rib chiqadi va qaror qabul qiladi. bu jarayon ongning dinamik mohiyatini ko’rsatadi.ongning ta’rifi va mohiyatini amaliy misollar orqali yoritib o’tsak, kundalik hayotda ongning ro’li aniq namoyon bo’ladi. misol uchun, haydovchi avtomobil boshqarish jarayonida ong orqali yo’l harakatini idrok etadi, xavfni baholaydi va harakatlarini boshqaradi. agar ong bo’lmaganda, bu jarayon avtomatik va instinktiv bo’lib qolar edi, ammo ong tufayli inson vaziyatni tushunadi va moslashadi. yana bir misol: o’quvchi kitob o’qishda ong orqali ma’lumotni qabul qiladi, uni tahlil qiladi va o’z bilimlariga qo’shadi. bu ongning mohiyatini – ma’lumotni sub’ektiv ravishda qayta ishlashni ko’rsatadi. ongning asosiy xususiyatlari (sezgi, idrok, tafakkur, xotira, tasavvur) ongning asosiy xususiyatlari uning tarkibiy qismlari bo’lib, ular orqali ongning funksiyalari amalga oshiriladi. bu xususiyatlar bir-biri bilan uzviy bog’langan va inson psixikasining yaxlitligini ta’minlaydi.birinchi navbatda, sezgi – ongning asosiy xususiyati bo’lib, u tashqi …
4 / 14
ish, abstrakt fikrlash va mantiqiy xulosalar chiqarish jarayonidir. tafakkur orqali inson tajribasini generalizatsiya qiladi va yangi g’oyalarni yaratadi. amaliy misol: shaxmat o’ynashda tafakkur orqali harakatlarni rejalashtirish va raqibning yurishlarini bashorat qilish. tafakkurning xususiyati uning abstraktligida: inson real ob’ektlarsiz ham fikrlashi mumkin.xotira ongning xususiyati sifatida o’tgan tajribani saqlash va qayta tiklash jarayonidir. xotira qisqa muddatli va uzoq muddatli bo’lib, ongning uzluksizligini ta’minlaydi. masalan, bolalikdagi voqealarni eslash xotira orqali sodir bo’ladi va ong bu esdaliklarni hozirgi vaziyatga moslashtiradi. xotira bo’lmaganda ong uzluksiz bo’lmas edi.tasavvur esa ongning ijodiy xususiyati bo’lib, u real bo’lmagan ob’ektlarni va vaziyatlarni yaratish jarayonidir. tasavvur orqali inson kelajakni bashorat qiladi va yangi g’oyalarni shakllantiradi. amaliy misol: rassom rasm chizishda tasavvur orqali g’oyalarni vizuallashtiradi. tasavvur ongning xususiyati sifatida emotsional va ijodiy jihatni kuchaytiradi.bu xususiyatlarning o’zaro bog’lanishi ongning yaxlitligini ta’minlaydi. masalan, biror hodisani idrok etishda sezgi, xotira va tafakkur birgalikda ishlaydi. chuqur tahlilda, bu xususiyatlarning buzilishi (masalan, amneziya – xotira yo’qolishi) …
5 / 14
o’quv jarayonida ong yangi bilimlarni o’zlashtiradi va individual qobiliyatlarni oshiradi.ijtimoiy funksiyalar jamiyatdagi o’zaro munosabatlarni ta’minlaydi. ong orqali inson jamiyat normalariga moslashadi, muloqot qiladi va kollektiv faoliyatda ishtirok etadi. masalan, til orqali ong ijtimoiy aloqalarni ta’minlaydi. chuqur tahlilda, ongning ijtimoiy funksiyasi jamiyatning barqarorligini saqlaydi: agar ong bo’lmaganda, insonlar instinktiv harakat qilgan bo’lar edi, ammo ong tufayli qonunlar va axloq normalari shakllanadi.individual va ijtimoiy funksiyalarning o’zaro bog’lanishi aniq: individual ong jamiyat ta’sirida shakllanadi va o’z navbatida jamiyatni o’zgartiradi. masalan, liderlikda individual ong (tafakkur va tasavvur) ijtimoiy o’zgarishlarni keltirib chiqaradi. bu funksiyalarning buzilishi (masalan, izolyatsiya) psixologik muammolarga olib keladi, bu esa ongning ahamiyatini yanada ko’rsatadi. ongsizlik tushunchasi ongsizlik psixologiyada ongning qarama-qarshi tomoni sifatida qaraladi va u inson psixikasining ko’rinmaydigan, ammo ta’sirchan qismidir. psixologik ta’rifga ko’ra, ongsizlik – bu insonning ong darajasida anglanmaydigan, ammo harakatlar va fikrlarga ta’sir etuvchi ruhiy jarayonlar yig’indisidir. ongsizlikning mazmuni uning yashirinligida: u bast qilingan his-tuyg’ular, tajribalar va instinktlarni o’z …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ong va ongsizlik"

ong va ongsizlik reja: kirish 1. ong tushunchasi · ongning ta’rifi va mohiyati · ongning asosiy xususiyatlari (sezgi, idrok, tafakkur, xotira, tasavvur) · ongning ijtimoiy va individual funksiyalari 2. ongsizlik tushunchasi · ongsizlikning mazmuni va psixologik ta’rifi · ongsizlikning turli ko’rinishlari (instinktlar, avtomatik harakatlar, tushlar) 3. psixoanalitik nazariyada ong va ongsizlik · z.freyd qarashlari: ong, ongsizlik va ularning o’zaro aloqasi · ongsizlikning inson xulq-atvoriga ta’siri 4. ong va ongsizlikning o’zaro munosabati · bir-birini to’ldirishi · konflikt va uyg’unlik holatlari xulosa foydalanilgan manbalar ong va ongsizlik kirish ong va ongsizlik tushunchalari psixologiyaning asosiy masalalaridan biri bo’lib, inson ruhiyati va xulq-atvorini tushunishda muhim o’rin tuta...

This file contains 14 pages in DOCX format (34.4 KB). To download "ong va ongsizlik", click the Telegram button on the left.

Tags: ong va ongsizlik DOCX 14 pages Free download Telegram