gyotye «barbu sharq devoni» sharqshunoslikka kirish

DOC 134,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1443672235_61314.doc гёте gyotye «barbu sharq devoni» sharqshunoslikka kirish mashdur nemis adibi yodan volfgang gyote (1749 — 1832) shoir, dramaturg va adabiyotshunos, dukukshunos va sharkshunos, tarixchi va faylasuf, rassom va teatrshunos, biologiya va mineralogiya fanlari buyicha kashfiyotlar kil- gan olim va davlat arbobi bulib, «faust», «yosh verter- ning iztiroblari», «barbu shark devoni», «tavrida ifi- geniyasi», «rim elegiyalari», «torkvato tasso», «nabotot evrilishi», «sedrli sibizga», «rang dakdda ma’lumot» kabi asarlar, shuningdek, 3 mingdan ziyod she’rlar muallifi- dir. ma’lumotlarga karaganda, uning veymarda chop etil- gan badiiy va ilmiy merosi bulmish asarlar tuplami 143 jilddan iborat. bu asarlar orasida gyote 1814 — 1815 yillarda yozishni boshlagan va ilk bor 1819 yilda, 70 yoshida nashr ettirgan «barbu shark devoni», dech shubdasiz, alodida urin tutadi. usha davrda barbdagi ijtimoiy-davlat tuzumi yangidan-yangi murakkabliklarni keltirib chikarayotgan, tanazzulga yuz tu- tayotgan bir sharoitda, uzi nafas olayotgan muditda ma’na- viy tirgak bulgulik biron narsa topolmagan gyote xayolan sharkka «dijrat» kiladi, sharkka …
2
d va ijod man- bai, sevgi va kutik saltanatidir . gyote garchand olis germaniyada yashab-ijod etgan bulsa dam, rudan bizning shoir, ya’ni shark shoiridir. uning asarla- ridagi ma’no va mazmun, dis-tuygu millatimizga xosligi bilan ajralib turadi. umuman, uzi gyote sharkka chinakam ixlos kuygan shoir bulgan. gyotening rudiyatida shark olami bor. uning ba’zi satrlarini ukiganda, musulmon olamiga, shark dunyosiga katta medri borligini, ana shu olamni bi- lishga kuchli intilish mavjudligini kurish mumkin. gyote​ning ta’biricha, jadon she’riyatida yetti yulduz deb uning uzi e’tirof etgan dadolarning dammasi shark shoirlari- dir. shark olamidagi ana shu yettita yulduz katorida sa’diy, ¥ofiz va navoiyni sanar ekan, gyote: «men ularning soyasi- ga dam arzimayman», degan. gyotening dunyokarashi barb adabiyoti va madaniyati yoki na- sroniy dini bilan chegaralanib kolmagan. u juda keng mikyos- da fikr yuritgan. gyote shark olamining tafakkurini, ma’na- viy dunyosini, insoniyligini uziga nidoyatda chukur singdir- gan va sharkka juda katta medr, mudabbat, kerak bulsa, dur- …
3
a’limoti ta’siri damda firdavsiy, anvariy, nizomiy, rumiy, dofiz sheroziy, sa’diy va jomiy gazallari talkinida yaratilgani dakdda- gi fikri mutlako asoslidir. gyote dofiz she’riyatiga shu kadar berilganki, guyo dofiz unga barcha jumboklarning kaliti bulib tuyuladi. «xikmatnoma»dagi ushbu satrlar bunga yakkol isbot bula oladi: kim ¥ofizni bilmasu sevmas tushunmaydi kalderonni dam. ma’lumki, gyote shark tillari va tarixi, adabiyoti va diniy-falsafiy karashlari, udumlari va urf-odatlari bilan juda yoshligidan kizikkan. barb gyoteshunoslarining fikricha, dado alloma £ur’on va dadislar tarixi, mu- dammad alaydissalomning tarjimai dollari, shuningdek, buyuk shark allomalari ijodini asosan ingliz, frantsuz tillaridagi tarjimalarda yoki shu tillar orkali kilin- gan nemischa tarjimalarda ukigan va ular buyicha ilmiy tadkikotlar olib borgan. shu ma’noda, gyotening «devon»i- ni shark va barbni boglab turuvchi adabiy kuprik yoki sharkshunoslikka kirish, deb badolash maksadga muvofik, deb uylaymiz. jadon adabiyotining kuplab durdonalari katorida gyo​tening kalamiga mansub asarlar allakachon jadon tilla- riga kayta-kayta tarjima kilinib, bashariyatning yuksak ma’naviy xazinasiga aylanib ulgurgan. bu …
4
sud shayxzoda, shukrullo, mudammad ali, nasrid- din mudammadievlar gyotening ayrim she’rlarini uzbek tiliga tarjima kilganlar . tanikli shoir, tarixchi va tasavvufshunos olim, yetuk tarjimon sadriddin salim buxoriy gyotening «barbu shark devoni»ni nemis tilidan bevosita uzbekchaga tar​jima kilib, shu asar matni va unga oid ilmiy tadkdkotla- rini yagona kitob dolida ukuvchilarga tudfa etishga jazm kilibdi. modir tarjimonni bu ezgu amali bilan kutlagan dolda, ushbu nashrning ayrim uziga xos jidatlari dakida tuxtalib utishni lozim topdik. birinchidan, aytish joizki, gyotening «barbu shark de- voni»ning nafakat nomi, balki mundarijasidan dam shark nafasi ufurib turganini asar «muganniynoma», «xofiznoma», «ishknoma», «tafriknoma», «ranjnoma», «xikmatnoma», «temurnoma», «zulaydonoma», «sokdyno- ma», «masalnoma», «forsiynoma», «xuldnoma» deb ata- luvchi un ikki kitob(bob)dan iborat ekani misolida yakkol kurish mumkin. tarjimon sadriddin salim buxoriy bu jidatlarga alo- dida e’tibor karatgan. shuning barobarida, u kitobga tar- tib berishda dam gyote nuktai nazaridan yondashgan. ya’ni, nashrning birinchi kismi «barbu shark devoni»ning naz- miy she’rlaridan tashkil topgan …
5
ik- kiga bulish mumkin. birinchi bulimda gyotening «barbu shark devoni»dagi «mudammad sallollodu alaydi vasal- lam» makolasining tarjimasi, «barbning sharkka dij- rati» nomli keyingi bulimda tarjimon kalamiga man- sub «gyote sharkda», «bazalnavis nemis shoirlari», «gyote va ¥ofiz», «gyote va tasavvuf» makolalari uz mujassa- mini topgan. uchiichidai, «barbu shark devoni»ga xos nozik va murak- kab xususiyatlar tarjimondan katta tajriba, bilim va kunikmaga ega bulishni talab etishini alodida ta’kidlar ekanmiz, ushbu asar tarjimasining kulyozmasi bilan ta- nishish asnosida, shoir-tarjimon sadriddin salim bu​xoriy ana shunday mas’uliyatli ilmiy-ijodiy ishni ong- li ravishda uz zimmasiga olgan va uni muvaffakiyatli ado etgan, degan fikrga keldik. turtipchidap, tarjimon erishgan bu yutukning muayyan omillari bor, albatta. avvalambor, gyote dam, uning uzbek tarjimoni dam shoir , ularning orasida rudiy-ma’naviy yakinlik mavjud. ma’lumki, gyote dofiz devonini fon xam​mer tarjimasida mutolaa etib, azbaroyi ta’sirlanganidan uzini sheroz bulbulining muridi, deb e’lon kilgan. u ¥ofiz orkali butun sharkka bir umr mudabbat boglab «barbu shark …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"gyotye «barbu sharq devoni» sharqshunoslikka kirish" haqida

1443672235_61314.doc гёте gyotye «barbu sharq devoni» sharqshunoslikka kirish mashdur nemis adibi yodan volfgang gyote (1749 — 1832) shoir, dramaturg va adabiyotshunos, dukukshunos va sharkshunos, tarixchi va faylasuf, rassom va teatrshunos, biologiya va mineralogiya fanlari buyicha kashfiyotlar kil- gan olim va davlat arbobi bulib, «faust», «yosh verter- ning iztiroblari», «barbu shark devoni», «tavrida ifi- geniyasi», «rim elegiyalari», «torkvato tasso», «nabotot evrilishi», «sedrli sibizga», «rang dakdda ma’lumot» kabi asarlar, shuningdek, 3 mingdan ziyod she’rlar muallifi- dir. ma’lumotlarga karaganda, uning veymarda chop etil- gan badiiy va ilmiy merosi bulmish asarlar tuplami 143 jilddan iborat. bu asarlar orasida gyote 1814 — 1815 yillarda yozishni boshlagan va ilk bor 1819 yilda, 7...

DOC format, 134,0 KB. "gyotye «barbu sharq devoni» sharqshunoslikka kirish"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: gyotye «barbu sharq devoni» sha… DOC Bepul yuklash Telegram