makromolekulalar hosil bo‘lishi

DOC 2,9 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1424534648_60161.doc makromolekulalar hosil boâlishi reja: 1. asosiy taârif va tasniflari 2. sopolimerlarda ham monomerlarning joylashishi tartibli yoki tartibsiz boâlishi polimer deb koâplab atom guruhlar yoki quyi molekulyar birikmalarning (monomer yoki elementar) takroranuvchi zvenolarni zanjirsimon chiziqli va toârsimon shakllarda reaksion birikib, hosil qilgan turli konfiguratsiya, konformatsiya va yuqori massali ulkan makromolekulaga aytiladi. bunday yuqori molekulyar birikmalar tabiiy sharoitlarda va kimyoviy reaksiyalar asosida hosil boâladi va ular mos ravishda tabiiy va sintetik polimerlar deb yuritiladi. polimerlarda âpoliâ - koâp va âmerâ - qism degan maânoni anglatadi va âpoliâ old qoâshimchasi monomer nomi oldiga quyiladi, masalan, monomer etilen asosida sintez qilingan polimer polietilen deyiladi. polimer soâzi kimyoviy sintez qilingan yuqori molekulyar birikmalarga nisbatan qoâllanishi oâtgan asrning 30- yillarida shtaunger tomonidan tavsiya etilgan. tabiiy polimerlarni aksariyatini nomlanishi nisbatan oldinroq boshlangan boâlib, ular turli tabiatshunoslar tomonidan kiritilgan. masalan, sellyuloza, fibroin, keratin, kollagen, pektin va h.k. shuni taâkidlash lozimki, polimer makromolekulasida takrorlanadigan zvenolar toâliqligicha zanjir tarkibiga …

limer polietilen uchun quyidagi monomer asosidagi formula oârinli boâladi [âch2 â ch2 â]n shuningdek, tabiiy polimerlar tipik vakili polisaxarid sellyuloza uchun [image: image30.png] odatda monomer zveno nisbiy molekulyar massasi (mo) deb belgilanadi va n ga boâyicha polimerning nisbiy molekulyar massasi (m), yaâni m = nmo topiladi. bunda n ning miqdori bir necha donadan 10000 va undan ortiq boâlishi mumkin. demak, n ga, yaâni polimerlanish darajasiga bogâliq holda polimerning molekulyar massasi turlicha boâladi va shartli ravishda quyidagi toifalarga boâlinadi: m = 500 ã· 10000 boâlsa oligomer, undan yuqori m = 10000 ã· 50000000 boâlsa yuqori molekulyar birikma deyiladi. yuqori molekulyar birikmalar ham molekulyar massalarga nisbatan quyi molekulyar massali (m = 10000 ã· 50000), oârtacha molekulyar massali (m = 50000 ã· 5000000), yuqori molekulyar massali (m = 5000000 ã· 50000000), polimerlar ham deb yuritiladi. eng yuqori molekulyar massali polimerlar sirasiga dnk molekulasi kiradi va hozirda ushbu ulkan makromolekulagina shaklini elektron mikroskopiyada koârishga …

(yoki bosh) zanjir va bir qator turli oâlchamlarga ega yon zanjirlar iborat boâladi. [image: image5.png]a [image: image6.png]b bunday makromolekulalarning asosiy yoki yon zanjirlari qattiq (yoki egiluvchan) boâlishi, shuningdek, gidrofilligi bilan farqlanishi mumkin. toârsimon yoki fazoviy makromolekula deb monomerlar (elementar zvenolar) uzun zanjirlar boâlib bir biri bilan uch oâlchamli toârsimon shaklda birikkan polimer (a) yoki sopolimerga (b) aytiladi. bunday sopolimerlarda ham monomerlar (elementar zvenolar) turlicha boâladi. [image: image7.png]a [image: image8.png]b toârsimon makromolekulalar, odatda, yuqori elastiklikka ega boâladi, ular hajmiga quyi molekulyar birikmalar diffuzion tarzda kirishi, erituvchilarda cheklangan miqdorda boâkishi va gel-struktura hosil qilishi mumkin, ammo eritmaydi. bunday tuzulishli makromolekulalarning tipik vakillari kauchuk, jun keratini, teri kollageni kabi yuqori molekulyar birikmalardir. agar polimerda elementar zvenolar (monomerlar) monoton tarzda takrorlanib kelsa, zanjir boâylab zvenolar âuzoq tartibiâ hosil boâladi va polimer regulyar deyiladi. bunday tartib saqlanmagan polimer noregulyar deb yuritiladi. noregulyarlikka turli xil sabablar olib keladi. masalan polimerlanish jarayonida zvenolarni ([image: image9.png]) birikish tartibiga …

licha xossalarni namoyon qilishga imkon beradi. aynan shu tipdagi makromolekulalarga suyuq kristall holati xosdir. tarmoqlangan sopolimerda asosiy zanjir bir tipdagi ([image: image14.png]) monomerlardan va yon zanjirlar boshqa ([image: image15.png]) tipdagi monomerlardan tashkil topgan boâlsa, bunday birikma payvandli sopolimer deyiladi. [image: image16.png] asosiy zanjirdagi monomer zvenolarda atomlar ketma-ketligiga qarab polimer gomozanjirli yoki geterozanjirli deb ataladi. asosiy zanjiri bir xil atomlardan, masalan, uglerod, oltingugurt, fosfor kabilardan tuzilgan boâlsa, bunday birikma gomozanjirli polimer deyiladi. asosiy zanjirda faqat uglerod atomi takrorlansa, polimer karbozanjirli deb yuritiladi. [image: image17.png] agar asosiy zanjirda monomerlar (elementar zvenolar) ketma-ketligi shakllanishi turli xil atomlar asosida shakllangan boâlsa, polimer (sopolimer) geterozanjirli deyiladi, masalan: [image: image18.png] atomlarning makromolekulyar birikmalar hosil qilish qobiliyati ularning d.i. mendeleev davriy tizimida joylashgan tartibiga ham bogâliq. birinchi guruh elementlari va bir valentli elementlar (jumladan, vodorod) polimer hosil qilmaydi, chunki zanjirli boâlib birikish uchun elementlar kamida ikki valentli boâlishi kerak. davriy tizimning boshqa elementlari zanjirli birikmalar hosil qila …

jirida elementlarni birikishi natijasida hosil boâlgan bogâlar qutblangan yoki qutbsiz boâlishi mumkin. odatda bir atomlarni kovalaent bogâlanishi, masalan, n2, o2, sl2 birikmalar cheklanma qutbsiz bogâlangan deyiladi. ularda elektron tumani (qobigâi) ikkala atom yadrosi uchun mutloq simmetrikdir. cheklanma qutblangan bogâ elektronni bir atomdan ikkinchisiga oâtishi natijasida ajratilgan zaryadlar hisobiga hosil boâlgan boâlishi mumkin. aslida elektronni toâliq oâtishi kuzatilmaydi. elektron qaysi atomga tegishli boâlganligiga bogâliq tarzda, uni turli atomlar yadrosi maydonida boâlishi turli xil boâladi. natijada elektronni oârtacha zichligi bir atomda ikkinchisiga nisbatan kattaroq boâladi. buning oqibatida ushbu atomlar asosidagi molekula maâlum bir elektrik, yoki dipol momentga (î¼o) ega boâladi va uning miqdori elektr zaryadi (q) va ular orasidagi masofaga (l) bogâliq boâladi, yaâni î¼o = ql. bundan l â 10-8 cm va q â 10-10 el.st.b. ekanligidan î¼o â 10-18 el.st.b.sm â 1 d (debay). si tizimida 1 d â 3,335*10-30 kl.m. ammo dipol momentining miqdori atomlar turlariga bogâliq holda î¼o …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"makromolekulalar hosil bo‘lishi" haqida

1424534648_60161.doc makromolekulalar hosil boâlishi reja: 1. asosiy taârif va tasniflari 2. sopolimerlarda ham monomerlarning joylashishi tartibli yoki tartibsiz boâlishi polimer deb koâplab atom guruhlar yoki quyi molekulyar birikmalarning (monomer yoki elementar) takroranuvchi zvenolarni zanjirsimon chiziqli va toârsimon shakllarda reaksion birikib, hosil qilgan turli konfiguratsiya, konformatsiya va yuqori massali ulkan makromolekulaga aytiladi. bunday yuqori molekulyar birikmalar tabiiy sharoitlarda va kimyoviy reaksiyalar asosida hosil boâladi va ular mos ravishda tabiiy va sintetik polimerlar deb yuritiladi. polimerlarda âpoliâ - koâp va âmerâ - qism degan maânoni anglatadi va âpoliâ old qoâshimchasi monomer nomi oldiga quyiladi, masalan, monomer etilen...

DOC format, 2,9 MB. "makromolekulalar hosil bo‘lishi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: makromolekulalar hosil bo‘lishi DOC Bepul yuklash Telegram