impuls momentining saqlanish qonuni

PPTX 20 стр. 633,7 КБ Бесплатная загрузка

20 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 633,7 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 20

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 20

powerpoint presentation impuls momentining saqlanish qonuni mirzobadalov shamshod 1. burchak impul'sining saqlanish qonuni 2. burchak impul'sining saqlanish qonunining misollar 3. burchak impul'sining saqlanish qonunining qo'llanilishi reja: misollar: muz ustida aylanish muz ustida aylanuvchi skaterning burchak impul'si saqlanadi, agar tashqi kuch ta'sir etmasa. masalan, 2 kg∙m²/s burchak impul'si bilan aylanayotgan skaterning tezligi o'zgarsa ham, umumiy burchak impul'si o'zgarmaydi. misollar: 0,5 metr radiusli muz ustida aylanayotgan 50 kg massali skaterning burchak tezligi 2π rad/s bo'lsa, uning burchak momenti taxminan 157 kg∙m²/s ga teng bo'ladi. bu, massa va radiusning aylanish tezligiga ta'sirini ko'rsatadi. misollar: sayyoralar harakati marsning orbital momentining yernikiga nisbati taxminan 0.3 ga teng boʻlib, uning massasi va orbital tezligiga bogʻliq. bu nisbat vaqt oʻtishi bilan oʻzgaradi, lekin umumiy moment saqlanadi. yupiterning aylanish tezligi va diametri (140 ming km) uning orbital momentining muhim qismini tashkil etadi. uning aylanishiga taʼsir etuvchi tortishish kuchlari bu momentni biroz oʻzgartirishi mumkin. saqlanish qonunining matematik ifodasi saklanish …

2 / 20

ya'ni tizimning aylanish tezligi inersiya momentiga teskari proportsional ravishda o'zgaradi. burchak impulsining vektorial tabiati burchak impulsi vektori uch o'lchovli fazo koordinatalar sistemasida proektsiyalanib, uchta skalyar kattalik (lx, ly, lz) bilan ifodalanadi va ularning yig'indisi umumiy burchak impulsini beradi. burchak impulsining saqlanish qonuni vektor shaklida ifodalanib, burchak impulsining har bir proektsiyasi (lx, ly, lz) alohida saqlanadi, agar tashqi momentlar nolga teng bo'lsa. giroskoplar va ularning ishlatilishi zamonaviy giroskoplar, yuqori aniqlikdagi mikroelektromexanik tizimlar (mems) texnologiyasidan foydalanib, 0,01 darajagacha o'lchash aniqligiga ega bo'lib, navigatsiya tizimlari va stabilizatsiya qurilmalarida muhim rol o'ynaydi. giroskoplarning asosiy xususiyati, 360° ga yaqin burchak tezligi bilan aylanish qobiliyatidir va bu xususiyat ularning barqarorligini ta'minlaydi, shu sababli samolyotlarda, kemalarda va kosmik kemalarda yo'nalishni aniqlash tizimlarida qo'llaniladi. burchak tezlik va inersiya momenti burchak tezlik (ω) inersiya momenti (i) bilan teskari proportsional bog'liqdir; agar i 2 barobarga oshsa, ω 2 barobarga kamayadi, butun sistema uchun burchak impul'si (l=iω) o'zgarmay qoladi. inertsiya momenti, …

3 / 20

igining o'zgarishi ham burchak impulsinig saqlanish qonuni bilan bog'liq bo'lib, uning massasi va radiusining o'zgarishiga bog'liqdir. figurali konkida uchishda, aylanish tezligini o'zgartirish uchun, konkida uchuvchilar qo'llarini tanasiga yaqinlashtirib yoki uzoqlashtirib, inersiya momentini 2-3 baravar o'zgartiradilar. tashqi momentning ta'siri agar tashqi moment aylanma harakat yo'nalishi bo'yicha ta'sir qilsa, burchak tezligi ortadi; aksincha, qarama-qarshi yo'nalishda ta'sir qilsa, kamayadi, masalan, 2 kg⋅m²/s ga kamayishi mumkin. tashqi moment nolga teng bo'lmasa, sistemasining burchak impul'si vaqtida o'zgaradi, masalan, 10 n⋅m moment 5 sekund ta'sir etsa, 50 kg⋅m²/s ga o'zgaradi. giroskopik effekt giroskopik effekt, aylanma harakatning saqlanish qonuniga asoslanib, 360° ga yaqin burchak tezligida aylanayotgan jismning fazoviy yo'nalishini o'zgartirishga qarshilik ko'rsatishini bildiradi. giroskopning barqarorligini ta'minlaydigan asosiy omil – uning yuqori aylanish tezligi (masalan, 10000 rpm) va katta inersiya momenti bo'lib, bu tashqi ta'sirlarga qarshilik ko'rsatadi. burchak impulsining o'zgarishi agar sistemaga tashqi moment ta'sir etmasa, ya'ni tashqi moment nolga teng bo'lsa (m=0), unda sistema burchak impulsi o'zgarmaydi …

4 / 20

yatlarini tushunishda muhim rol o'ynaydi. burchak impulsining saqlanish qonuni tizimning jami burchak impulsi tashqi momentlar yo'qligida doimiy qoladi, ya'ni l = iω qiymati o'zgarmaydi. misollar: figurani konkida uchish figurachi aylanishini 2π radian/sek tezlikda bajarayotganda, qo'llarini cho'zgan holatda katta inersiya momentiga ega bo'ladi. qo'llarni tanasiga yaqinlashtirib, u aylanish tezligini sezilarli darajada oshiradi. misollar: figurani konkida uchishda, aylanish tezligini 10 marta oshirish uchun, figurachi qo'llarini tanasiga yaqinlashtirib, inersiya momentini 10 marta kamaytiradi. bu burchak impul'sining saqlanish qonunini namoyish etadi. burchak impulsining saqlanishining cheklanishlari burchak impulsi saqlanish qonuni faqat tashqi momentlar yo'qligida yoki ularning ta'siri juda kichik bo'lganda (masalan, 10⁻⁶ nm dan kam) amal qiladi. sistemaga qo'llaniladigan tashqi kuchlarning impuls momenti nolga teng bo'lmasa, masalan, 0.1 nm bo'lsa, burchak impulsi saqlanmaydi; bu holatda tizimning burchak impulsi o'zgaradi. misollar: balet raqqosasi misollar: balet raqqosasi aylanish tezligini 2 marta kamaytirganda, qo'llarini tanasiga yaqinlashtirib, inersiya momentini 4 marta kamaytiradi, shuning uchun burchak momenti saqlanib qoladi. balet …

5 / 20

impuls momentining saqlanish qonuni - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "impuls momentining saqlanish qonuni"

powerpoint presentation impuls momentining saqlanish qonuni mirzobadalov shamshod 1. burchak impul'sining saqlanish qonuni 2. burchak impul'sining saqlanish qonunining misollar 3. burchak impul'sining saqlanish qonunining qo'llanilishi reja: misollar: muz ustida aylanish muz ustida aylanuvchi skaterning burchak impul'si saqlanadi, agar tashqi kuch ta'sir etmasa. masalan, 2 kg∙m²/s burchak impul'si bilan aylanayotgan skaterning tezligi o'zgarsa ham, umumiy burchak impul'si o'zgarmaydi. misollar: 0,5 metr radiusli muz ustida aylanayotgan 50 kg massali skaterning burchak tezligi 2π rad/s bo'lsa, uning burchak momenti taxminan 157 kg∙m²/s ga teng bo'ladi. bu, massa va radiusning aylanish tezligiga ta'sirini ko'rsatadi. misollar: sayyoralar harakati marsning orbital momentining yernikiga nisbat...

Этот файл содержит 20 стр. в формате PPTX (633,7 КБ). Чтобы скачать "impuls momentining saqlanish qonuni", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: impuls momentining saqlanish qo… PPTX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram