alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari

PPTX 12 pages 307.0 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 307.0 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

termiz iqtisodiyot va servis universiteti pedogogika va ijtimoiy gumanitor fanlar fakulteti filologiya tillarni o’qitish o’zbek tili yo’nalishi 424-talabasi xudoymurodova farangizining adabiyot shunoslik nazariyasi fanidan tayorlagan slayd mavzu: alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari reja: 1. alpomish dostonning qisqacha tavsifi 2.go’ro’g’li dostoni boshqa elatlar hayotidagi o’rni dostonning o’zbek xalqi hayotidagi o’rni alpomish» — oʻzbek xalq qahramonlik dostoni. turkiy xalqlar orasida keng tarqalgan. «alpomish»ning qoraqalpoq, qozoq, oltoy versiyalari doston shaklida, tatar va boshqird versiyalari ertak va rivoyat shaklida bizgacha yetib kelgan. oʻzbeklar «alpomish», qoraqalpoqlar «alpamis», qozoqlar «alpamis batir», oltoyliklar «apipmanash», qozon tatarlari «alpamsha», boshqirdlar «alpamisha va barsin hiluu» deb nomlaganlar. oʻzbek dostonchiligi taʼsirida 20-asr. boshlarida ertak va rivoyatlar shaklidagi tojik variantlari ham yuzaga kelgan. oʻrta asr oʻgʻuz eposining muhim yodgorligi hisoblangan «kitobi dadam qoʻrqut» tarkibidagi «bamsi bayrak» asari oʻzining syujeti va kompozitsiya qurilishi jihatidan «alpomish» dostoniga yaqin turadi. alpomish» dunyo estetik tafakkuri tarixida kamdan-kam uchraydigan favqulodda va noyob badiiy hodisalardan biridir. …

2 / 12

lpomish» dostoni bundan ming yil ol-din turkiy xalqlarning qad. dostonchilik anʼanalari asosida xalq ogʻzaki ijodi namunasi sifatida yaxlit doston shaklini olgan boʻlsada, aslida «alpomish» dostonining eng qad. qatlamlari mil. av. yuz yilliklarda yurtimizda kechgan jarayonlarning badiiy talqinini oʻzida aks ettirgan. qoʻngʻirot qabilasining turli hududlarga siljishi va ularning yangidan shakllanayotgan xalqlar tarkibiga kira borishi natijasida doston boshqa urugʻ va elatlarga ham oʻtib, ularning epik anʼanalari asosida qayta ishlana borib, juda keng tarqaldi va nihoyat, uning yaratilishida ota-bobolari ishtirok etgan har bir xalqning oʻz eposiga aylandi. «alpomish» dostonining ogzaki epik anʼanalarda bizgacha yetib kelgan nusxalari 9—10 asrlarda yaratilgan. ammo bunday xulosa dostonga asos boʻlgan syujet va yetakchi motivlarning mifologik va tarixiy-hayotiy ildizlari qad. davrlarga — mil. av. zamonlarga taqalishini inkor etmaydi. doston syujet tarkibida islomgacha bulgan karashlar va mifologik qatlam mavjud. undagi mifologik qatlam esa, kad. turmush tarzining badiiylashtirilgan va ideallashtirilgan koʻrinishlaridir. „goʻroʻgʻli“ — xalq ogʻzaki poetik ijodi yodgorligi. yaqin va oʻrta …

3 / 12

rtli ravishda 2 katta guruhga boʻlish mumkin: janubiy kavkaz va yaqin sharq versiyalari (ozarbayjonlar „koʻroʻgʻli“si asosida yaratilgan arman, gruzin, turk, kurd va boshqalar) va markaziy osiyo versiyalari (oʻzbek, qoraqalpoq, qozoq, turkman, tojik va boshqalar). barcha versiyalar mavzusi asosini ozodlik, adolat va xalq baxt-saodati yoʻlida kurashuvchi bahodir goʻroʻgʻli (markaziy osiyo versiyasida) yoki koʻroʻgʻli (gʻarbiy versiyasida)ning jasoratlari tashkil etadi. oʻzbek xalqi goʻroʻgʻli haqida „kunlarim“, „goʻroʻgʻli“, „goʻroʻgʻlibek — zoʻr botir“, „armonim qolmadi“, „bormi jahonda“ kabi uning qaxramonona kurashini madh etadigan qator termalar, 80 ga yaqin dostonlar yaratgan. xususiyati, mavzui, ijodiy uslubi va kuylanish tarzi jihatidan ajralib turadigan 20 dan ortiq dostondan iborat xorazm turkumi bu siraga kirmaydi. bu hol „goʻroʻgʻli“ turkumi oʻzbeklar orasida 2 versiyada tarqalganini koʻrsatadi. ergash jumanbulbul oʻgʻli, fozil yoʻldosh oʻgʻli, poʻlkan shoir, islom shoir, rahmatulla yusuf oʻgʻli kabi xalq shoirlaridan 200 dan ortiq doston (variantlari bilan) yozib olingan. turkumni toʻlaligicha biladigan biror baxshi boʻlgan emas. 19-asrning 2-yarmi va 20-asrning boshlarida …

4 / 12

gulqizoy. 29. gulqizoyning vafoti. 30. intizor. 31. malika ayyor. 32. mashriqo. 33. zulfizar. 34. boʻtakoʻz. 35. qunduz bilan yulduz. 36. sarvinoz. 37. balogardon. 38. avazning arazi. 39. ahmad sardorning oʻlimga buyurilishi. 40. avaz oʻgʻlonning rumga qochishi. 41. avazxonning oʻlimga xukm etilishi. 42. girdob. 43. xonimoy. 44. xushkeldi. 45. oltin qovoq. 46. zayidqul. 47. gulixiromon. 48. zarnigor. 49. ogʻa yunusning olib qochilishi. 50. ravshan. 51. nurali. 52. nuraliningyoshligi. 53. balxivon. 54. jorxon maston. 55. sumbulsoch beka. 56. nurali va qari ahmad. 57. nuralining yutilishi. 58. malla savdogar. 59. jahongir. 60. eroʻgʻli (shahidnoma, goʻroʻgʻlining oʻlimi, goʻroʻgʻlining gʻoyib boʻlishi). bu dostonlar variantlari bilan birgalikda oʻzbekiston fa alisher navoiy nomidagi til va adabiyot institutida saqlanadi. savollar 1. alpomish dostonining ogzaki epik anʼanalarda bizgacha yetib kelgan nusxalari nechanchi asrlarda yaratilgan? 2. goʻroʻgʻli“ dostonlarini shartli ravishda nechta guruhga boʻlish mumkin? 3. goʻroʻgʻli xalq ogʻzaki poetik ijodi yodgorligi nimalar? e’tiboriz uchun rahmat image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 12

alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari - Page 5

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari"

termiz iqtisodiyot va servis universiteti pedogogika va ijtimoiy gumanitor fanlar fakulteti filologiya tillarni o’qitish o’zbek tili yo’nalishi 424-talabasi xudoymurodova farangizining adabiyot shunoslik nazariyasi fanidan tayorlagan slayd mavzu: alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari reja: 1. alpomish dostonning qisqacha tavsifi 2.go’ro’g’li dostoni boshqa elatlar hayotidagi o’rni dostonning o’zbek xalqi hayotidagi o’rni alpomish» — oʻzbek xalq qahramonlik dostoni. turkiy xalqlar orasida keng tarqalgan. «alpomish»ning qoraqalpoq, qozoq, oltoy versiyalari doston shaklida, tatar va boshqird versiyalari ertak va rivoyat shaklida bizgacha yetib kelgan. oʻzbeklar «alpomish», qoraqalpoqlar «alpamis», qozoqlar «alpamis batir», oltoyliklar «apipmanash», qozon tatarlari «alpamsha...

This file contains 12 pages in PPTX format (307.0 KB). To download "alpomish dostoni va go’ro’g’li dostoni turkum dostonlari", click the Telegram button on the left.

Tags: alpomish dostoni va go’ro’g’li … PPTX 12 pages Free download Telegram