aхборотли технологиянинг ахборот таъминоти

DOC 78.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1352572139_35797.doc ахборотли технологиянинг ахборот таъминоти www.arxiv.uz режа: 1. ахборот таъминоти хакида тушунча ва унга куйиладиган талаблар 2. машинадан ташкаридаги ахборот таъминоти: а) хужжатлар (системаси) тизими; б) ихчамлаштириш тизими; в) ифодалаш тизими. 3. машина ичидаги ахборот таъминоти: а) маълумотлар базаси; б) маълумотлар базасини бошкариш системаси. ахборот таъминоти хакида тушунча ва унга куйиладиган талаблар автоматлаштирилган бошкариш тизимининг ахборот таъминоти объектларнинг фаолиятида фойдаланиладиган маълумотлар йигиндисидир. ахборот таъминоти - норматив справка маълумотлардан, техник иктисодий ахборот классификаторлардан, маълумотлар массивидан, умумлаштирилган хужжатлардан иборат. ахборот таъминотининг асосий вазифаси моддий объектларни бошкаришда самарали карорлар кабул килиш учун тизимни аник маълумотлар билан таминлашдан иборат. шу сабабли ахборот таъминоти куйидаги шартларга жавоб бериши керак: 1. функционал масалаларни ечиш учун аник ва етарли, тулик ва асосли маълумотларни уз вактида етказиб бериш. 2. масалаларнинг узаро алокадорлигини таъминлаш. 3. маълумотларни саклаш ва кидиришни самарали ташкил килиш. 4. электрон хисоблаш машинаси ва ундан фойдаланувчилар уртасидаги ишлашнинг тартибини ташкил килиш. ахборот таъминотини яратишда турли масалалар …
2
да турлича акс эттирилади. бу эса, уз навбатида маълумотларни кайта ишлашнинг автоматлаштирилган тизимларини яратишга сезиларли таъсир курсатади. юкоридаги камчиликларни бартараф этиш максадида хужжатларнинг ягона умумлаштирилган тизимларини хосил килиш зарурати тугилади. хужжат кабул килинган андозада тузилган ва иктисодий масалаларни ечишда ишлатиладиган, когозда маълум бир коида асосида бирлаштирилган маълумотлар йигиндисидир. хар кандай хужжат уч кисмдан ташкил топган: 1. сарлавха кисми. 2. асосий кисм. 3. тасдикловчи кисм. сарлавха кисмида хужжат учун доимий булган реквизитлар жойлашади. масалан: хужжат шакли, хужжатнинг номи, тартиб раками, хужжат шаклининг шифри, корхона ташкилотнинг номи ва манзилгохи, хисоб раками ва бошкалар. асосий кисмда хужжат учун шартли доимий ва узгарувчан булган реквизитлар жойлашади. улар гурухловчи, норматив, микдор ва кийматли турларга ажралади. масалан, товарнинг номи, шифри, улчов бирлиги, бахоси, микдори, киймати ва бошкалар. тасдикловчи кисмда хужжат учун юридик хукук берувчи маълумотлар жойлашади. масалан: моддий жавобгар шахснинг исми-шарифи, имзоси, рахбарнинг исми - шарифи, имзоси, корхона, ташкилотининг мухри. хужжатларда ифодаланган маълумотларнинг жойланишига кура, уларни …
3
р асосий кисмга караб, бир каторли ва куп каторли хужжатларга булинади. бир каторли хужжатларга, рухсатнома, ариза, тилхат ва бошкалар киради. куп каторли хужжатларда бир неча маълумотлар ифодаланади ва уларни тугридан-тугри эхмнинг хотирасига жойлаштириш кийин, чунки хар бир маълумот эхм хотирасининг маълум бир кисмини эгаллайди. эхм хотирасига купрок маълумотларни жойлаштириш максадида тизимлар яратилган. берилган маълумотларни узгартириш жараёни ихчамлаштириш (шифрлаш), хосил булган белги эса, шифр деб аталади. хар бир шифр берилган маълумотлар асосида аникланиб, унинг разряди, яъни шифр катталиги топилади. ахборотни ихчамлаштиришда куйидаги тизимлардан фойдаланилади: 1) тартибли тизим; 2) тартибли серияли тизим; 3) унлик тизим; 4) такрорланувчи тизим; 5) жадвалли тизим; 6) аралаш тизим. маълумотнинг идентификатори аниклангандан сунг, унинг характерини ифодалашда куйидаги белгилардан фойдаланилади: с - белгили маълумотларни ифодалаш учун ёки масалани натижасига таъсир этмайдиган маълумотларни белгилашда ишлатилади. n - ракамли ёки масаланинг натижасини олиш имконини берувчи маълумотларни белгилашда ишлатилади. d - сонларни ифодалашда ишлатилади. т - матнли маълумотларни ифодалашда ишлатилади. л …
4
мулжалланган, махсус тизим тушунилади. масалан: корхонанинг маълумотлар базасида ишчи ва хизматчиларнинг штат жадвали, моддий бойликлар, келтирилган хом-ашё ва бутлаш кисмлари, омборлардаги эхтиёт кисмлар, тайёр махсулот, дирекциянинг буйрук хамда фармойишлар ва бошкалар хакидаги барча ахборот сакланади. кандайдир битта ахборотнинг жуда кичик узгариши турли жойларда мухим узгаришлар булишига олиб келиши мумкин. хозирги кунда маълумотлар базасининг дарахтсимон, тармокли ва жадвалли турлари мавжуд. дарахтсимон турдаги маълумотлар базаси 1- ва 2-авлод эхмлари ёрдамида ташкил килинган. бундай маълумотлар базасидан тегишли ахборотни олиш учун, аввалом-бор, юкори хусусиятга мурожаат килинади. ва, шу тарика, юкоридан пастга харакат килиш оркали тегишли маълумотларни олиш мумкин. бу усулнинг камчилиги маълумотларни саклаш учун катта хажм талаб килади. тегишли маълумотларни олиш вактини узайтиради. юкоридаги камчиликларни тугатиш максадида тармокли турдаги маълумотлар базаси хосил килинган. бундай маълумотлар базаси 3-авлод эхмларида иш юритади. бугун тегишли маълумотлар олиш учун исталган йуналиш буйлаб бориш мумкин. тармокли турдаги маълумотлар базаси замонавий хисоблаш техникаларида иш юрита олмайди. шунинг учун хам жадвал …
5
иритилган ахборотлар хажмига боглик. шу сабабли, юкоридаги мисолга яна бошка, масалан, «ол-5 бахолар сони», «колдирган дарслар сони» каби майдонларни киритиш мумкин. файлга киритилган ёзувлар бирламчи хисобланади. ихтиёрий бошка маълумотни шу ёзувлар ёрдамида аниклаш мумкин. масалан: мактабдаги 10-синф укувчилар сони, ахборотлар технологияси фанига кизикадиган укувчилар сони. бу маълумотларни олиш амалий дастурлар ва файллар ёрдамида хал килинади. инсоният томонидан катта микдордаги билимнинг тупланиши, турли хил ахборотларни саклаш масаласини хал килишни талаб этади. бунда ахборотларни саклаш ягона максад хисобланмайди, балки у керакли маълумотлардан керакли вактда фойдалана олиш, турли хужжатларни кайта ишлашга мулжалланган. хозирги кунда бир канча маълумотлар базасини бошкариш тизими яратилган: rebus, karat, subd+, dbase, fоxbase, fоxрrо, access ва бошкалар. бу тизимлар куйидаги вазифаларни бажаради: 1) маълумотлар базасида жойлашган маълумотларни куриш. 2) маълумотлар базасига янги ёзувларни киритиш. 3) маълумотлар базасининг ёзувларини тахрирлаш. 4) маълумотлар базасидан тегишли хисоботларни олиш. 5) маълумотлар базасининг ёзувларидан нусха олиш ва бошкалар. хар бир тизим бир-биридан буйрукнинг бажарилиш тезлиги …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "aхборотли технологиянинг ахборот таъминоти"

1352572139_35797.doc ахборотли технологиянинг ахборот таъминоти www.arxiv.uz режа: 1. ахборот таъминоти хакида тушунча ва унга куйиладиган талаблар 2. машинадан ташкаридаги ахборот таъминоти: а) хужжатлар (системаси) тизими; б) ихчамлаштириш тизими; в) ифодалаш тизими. 3. машина ичидаги ахборот таъминоти: а) маълумотлар базаси; б) маълумотлар базасини бошкариш системаси. ахборот таъминоти хакида тушунча ва унга куйиладиган талаблар автоматлаштирилган бошкариш тизимининг ахборот таъминоти объектларнинг фаолиятида фойдаланиладиган маълумотлар йигиндисидир. ахборот таъминоти - норматив справка маълумотлардан, техник иктисодий ахборот классификаторлардан, маълумотлар массивидан, умумлаштирилган хужжатлардан иборат. ахборот таъминотининг асосий вазифаси моддий объектларни бошкаришда самарали ка...

DOC format, 78.0 KB. To download "aхборотли технологиянинг ахборот таъминоти", click the Telegram button on the left.