turbo paskal tilning alfaviti va tilning asosiy tushunchalari

DOC 95.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1352453704_33797.doc ¹ sin , cos , ln , x x x e x n a b h - = turbo paskal tilning alfaviti va tilning asosiy tushunchalari www.arxiv.uz reja: 1. paskal tilining alfaviti 2. operatorlar 3. ismlar va identifikatorlar 4. ehlonlar 5. o`zgaruvchilar 6. funktsiyalar va protseduralar 7. programma matnini yozish qoidalari 1. paskal tilining alfaviti ma`lumki, har qanday tilni o`rganish uning alfavitini o`rganishdan boshlanadi. tilning alfaviti - shu tilgagina tegishli bo`lgan asosiy belgilari va tushunchalar to`plamidan iborat bo`ladi. paskal tilining alfavitini tashkil etuvchi asosiy belgilar jamlamasini 3 guruhga ajratish mumkin: harflar, raqamlar va maxsus belgilar. til alfavitining metalingvistik (bekus - naur) formulasi quyidagicha bo`ladi: ::қ ( ( harf sifatida katta va kichik lotin harflari ishlatiladi. lekin, matnlar va programmaga izohlar yozish uchun kirill alifbosining bosh va kichik harflarini ham alfavitga kiritilgan. raqamlar sifatida oddiy arab raqamlari olingan: ::қ0(1(2(3(4(...(9 maxsus belgilar ko`p sonli va bir jinssiz bo`lganligi uchun ularni o`z …

div ( do ( downto ( else ( end ( for ( function ( goto ( if ( in ( label ( mod ( nil ( not ( of ( or ( `acked ( `rogram | `rocedure ( record ( re`eat ( set ( then ( to ( ty`e ( until ( var ( while ( with 2. operatorlar operator tushunchasi tilning eng asosiy tushunchalaridan biri bo`lib, har bir operator tilning yakunlangan jumlasi hisoblanadi va ma`lumotlar tahlilining tugallangan bosqichini ifodalaydi. operatorlarni ikki guruhga ajratish mumkin. 1-guruh operatorlarining tarkibida boshqa operatorlar qatnashmaydi va bu operatorlarni asosiy operatorlar deb ataladi. asosiy operatorlar jumlasiga quyidagi operatorlar kiradi: o`zlashtirish operatori, protsedura operatori, o`tish operatori, bo`sh operator. 2-guruh operatorlarining tarkibida esa boshqa operatorlar ham qatnashib, ular tarkibiy operatorlar deb ataladi. ular jumlasiga quyidagi operatorlar kiradi: tashkiliy operator, tanlov operatori, takrorlash operatori, ulash operatori. masalani yechish algoritmida yuqoridagi ikki guruh operatorlarining ketma-ketligi cheklanmagan miqdorda qatnashishi mumkin. …

$qabul qiladigan qiymatlariga qarab maxsus ismlar beriladi. shu ismlarni odatda, identifikatorlar deb ataladi. identifikator deb harf yoki "_" belgisidan boshlanuvchi, harf, raqam va "_" belgisining ixtiyoriy ketma-ketligiga aytiladi: ::қ ( ( agar quyidagi oraliq tushunchani kiritsak: ::қ ( yuqoridagi aniqlashni quyidagicha ham yozish mumkin: ::қ { }. xizmatchi so`zlardan identifikator sifatida foydalanish mumkin emas. odatda identifikator so`zining o`rniga qulayroq va qisqaroq qilib ism deyish mumkin. programmada qatnashuvchi ob`ektlarga ismlarni programma tuzuvchi o`z ixtiyoriga ko`ra tanlab olishi mumkin. bir xil ism bilan bir necha xil ob`ektlarni nomlash mutlaqo mumkin emas. turbo paskalmuhitida ismda qatnashuvchi belgilar soni (ism uzunligi) 63 ta belgidan oshmasligi kerak. ismlarga misollar: _burchak, _a1, ahmad_berdiev, c, summa, time, a, s1, … 4. ehlonlar paskal tilining asosiy tushunchalaridan biri ehlon qilish hisoblanadi. programmada qatnashuvchi barcha ob`ektlarning ismlari mos ravishda programmaning bosh qismida, ularning qanday tipdagi qiymatlar qabul qilishi mumkinligiga qarab, ehlon qilinib qo`yilishi kerak. paskal tilida ehlon qilishning 5 …$

tipdagi qiymatlarni o`zlashtirishga urinish programmaning xatoligini tahminlaydi. o`zgaruvchi - bu identifikatordir. uning ismi o`zgaruvchining qiymatiga murojaat qilishda ishlatiladi. boshqacha aytganda, programma matnidagi ism, shu o`zgaruvchining qiymatini ifodalaydi. 6. funktsiyalar va protseduralar o`rta maktab kursidan funktsiya tushunchasi bizga yaxshi ma`lum. algoritmik tillarda, faqat qiymatini hisoblash algoritmlari ma`lum bo`lgangina funktsiyalar ishlatiladi. programma tuzuvchi programma uchun lozim bo`lgan keraklicha funktsiyalarni o`z programmasiga kiritishi mumkin. xuddi funktsiyalar kabi hal qilinayotgan masalaning ma`lum bir tugallangan bosqichlarini hisoblash vazifasini protseduralar zimmasiga yuklasa ham bo`ladi. fukntsiyani hisoblash natijasida faqat, yagona natijaviy qiymatga erishiladi, protseduradan foydalanganda esa, natijaviy qiymatlar soni yetarlicha ko`p bo`lishi mumkin. programmada aniqlangan funktsiya va protseduralar o`zgaruvchilarning ehloni bo`limida ehlon qilinib qo`yilishi kerak. bunda har bir funktsiya va protseduraga, ularning bajaradigan vazifasiga mos ismlar berib qo`yiladi. ularni aniqlashda formal parametrlardan foydalaniladi. o`z navbatida, bu parametrlarning tiplari funktsiya va protseduraning ichida aniqlanilib, ehlon qilinadi. programmada aniqlangan funktsiya va protseduralardan foydalanish uchun programma matnida ularning ismlari va …

niqlangan qator nomerlari orqali yoziladi. paskal tilida esa, operatorlar ketma-ket yozilib, o`zaro ";" belgisi bilan ajratib boriladi. bundan tashqari, yozilgan programmaning o`qishga oson va undan foydalanish qulay bo`lishligi uchun programmada "matnni ajratish" tushunchasidan foydalaniladi (bo`sh joy, qatorni tugashi va izohlar). bo`sh joy (probel) grafik tasvirga ega emas belgi bo`lib, qatordagi bo`sh joyni anglatadi. lekin, bo`sh joy belgisi o`zining sonli kodiga ega va programma matnidagi boshqa belgilar kabi kompg`yuterga kiritiladi. qator oxiri (tugashi) boshqaruvchi belgi bo`lib, u ham grafik tasvirga ega emas. ma`lumki, programma matnini yozish davomida uni tabiiy ravishda yangi qatorlarga ajratilib yoziladi. chunki, shu matnni yozmoqchi bo`lgan qog`ozning ham, kompg`yuter ekranining ham o`lchamlari cheklangan. programma matnini alohida qatorlarga ajratmay yozish ham mumkin, lekin bir satrga 256 tadan ortiq belgi sig`maydi. programma matnini alohida qatorlarga ajratish, programma tuzuvchining xohishiga qarab bajariladi. ma`lum bir qator tugamay turib, yangi qatorga o`tish uchun "qator oxiri" tugmachasi bosiladi. bu tugmacha ham o`zining maxsus sonli …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "turbo paskal tilning alfaviti va tilning asosiy tushunchalari"

1352453704_33797.doc ¹ sin , cos , ln , x x x e x n a b h - = turbo paskal tilning alfaviti va tilning asosiy tushunchalari www.arxiv.uz reja: 1. paskal tilining alfaviti 2. operatorlar 3. ismlar va identifikatorlar 4. ehlonlar 5. o`zgaruvchilar 6. funktsiyalar va protseduralar 7. programma matnini yozish qoidalari 1. paskal tilining alfaviti ma`lumki, har qanday tilni o`rganish uning alfavitini o`rganishdan boshlanadi. tilning alfaviti - shu tilgagina tegishli bo`lgan asosiy belgilari va tushunchalar to`plamidan iborat bo`ladi. paskal tilining alfavitini tashkil etuvchi asosiy belgilar jamlamasini 3 guruhga ajratish mumkin: harflar, raqamlar va maxsus belgilar. til alfavitining metalingvistik (bekus - naur) formulasi quyidagicha bo`ladi: ::қ ( ( harf sifatida katta va kichik lotin harflar...

DOC format, 95.0 KB. To download "turbo paskal tilning alfaviti va tilning asosiy tushunchalari", click the Telegram button on the left.

Tags: turbo paskal tilning alfaviti v… DOC Free download Telegram