koronavirus infektsiyasi

PPTX 23 pages 2.4 MB Free download

23 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.4 MB

File type PPTX

Pages 23

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 23

slayd 1 yuqumli kasalliklar va ftiziatriya kafedrasi mudiri, t.f.n. dotsent yusupov shavkat raximbaevich o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi urganch filiali koronavirus infektsiyasi urganch-2019 tarixiy ma'lumotlar 1889-1890 yillarda xindistondan boshlanib xitoy va rossiyaga so'ng evropa mamlakatlarigacha tarqalgan pandemiya «rus» yoki «xitoy» pandemiyasi deb nomlangan. 1918-1919 yillardagisi «ispanka» pandemiyasi deb nomlangan. pandemiyada 500 mln odam kasallanib ulardan 20 mln o'lim bilan tugagan (asosan o'rta yoshdagilar). 1957 yildagi pandemiya xitoy va yaponiyadan boshlangan bo'lib, «osiyo grippi» deb nomlangan. bunda 1 mln odam nobud bo'lgan. 1968-1970 yillarda gripp er sharini 2 marotaba aylanib chiqqan bo'lib, «gripp a2 gonkong» deb nomlangan. chelovecheskiy virus kombinirovan-niy virus ne-chelovecheskiy virus neposredstvenno koronavirus infektsiyasi xozirgi paytda, jahon sog'liqni saqlash tashkilotining rasmiy ma'lumotiga ko'ra, xitoy xalq respublikasida koronavirusning yangi tipining epidemiyasi yuzaga kelgan. xitoy xalq respublikasining milliy koordinatori ma'lumoti bo'yicha, 2020 yilning kechagi holatidagi ma'lumotlarga ko'ra, xitoyda 7700 koronavirus kasalligi aniqlangan, ulardan 24 nafar inson vafot etgan. …

2 / 23

koronavirus infektsiyasi ma'lumot o'rnida: yangi aniqlangan virus bemorlarda pnevmoniyani keltirib chiqaradi. koronaviruslar oilasiga 40 ga yaqign virus kiradi, ammo ulardan faqat ettitasi odamga yuqishi mumkin. bu viruslar o'tgan asrning 60-yillarida itlar, mushuklar, qushlar, cho'chqalar va yirik shoxli xayvonlarda aniqlangan. koronaviruslar - katta viruslar oilasi hisoblanib, odamlarda oddiy yallig'lanishdan tortib zotiljam bilan kechadigan og'ir o'tkir respirator sindromini chaqirishi mumkin. koronavirusli infektsiya (coronavirosis) (kvi)- o'tkir respirator kasallik bo'lib, u yuqori nafas yo'llarining yallig'lanishi va sust namoyon bo'ladigan umumiy zaharlanish belgilari bilan kechadigan kasallikdir. koronavirus etiologiyali o'tkir respirator kasalliklar 10-35% holda uchraydi. etiologiyasi kasallik rnk-saqlovchi, kattaligi 80-220 nm ga teng keladigan koronaviruslar tomonidan chaqiriladi. koronaviruslar-ning 4 xil antigeni mavjud. virusning tashqi qobig'i vorsinkalar bilan qoplangan. bu vorsinkalar orqali virus hujayraga birikadi. bu vorsinkalar toj (korona) shakliga o'xshash bo'lganligi sababli shunday nomlangan. viruslar yuqori nafas yo'llari epiteliysining tsitoplazmasida ko'payadi. bu virus hujayra ichiga kirgach 4-6 soatdan keyin ko'plab virionlarni hosil qiladi. ular o'zining tashqi …

3 / 23

qarab koronavirus infektsiyasi barcha yuqori nafas yo'llari kasalliklari-ning10-35% ini tashkil qiladi. koronavirus infektsiyasi kuzning oxiri, qish va bahorning boshlarida (rinovirusli infektsiya kam uchraganda) ko'p uchraydi. patogenezi etarlicha o'rganilmagan, bu virus kattalarda yuqori nafas yo'llarini, bolalarda esa o'pka hamda bronxlarni zararlaydi. cv-24 va cv-25 odam koronaviruslari gastroenterit bilan kasallangan bolalar najasidan hamda tarqalgan, skleroz bilan kasallanganlarning bosh miyasidan topilgan. koronavirus infektsiyasi burun xalqumdagi kipriksimon epiteliyga aminopeptidaza n- retseptor va sial kislota retseptori orqali birikadi va virus replikatsiyasi sodir bo'ladi. bu kipriksimon epiteliyni zararlanishiga va xemokin hamda interleykinlarning induktsiyasiga olib keladi. klinikasi kasallikning yashirin davri 2-14 kun. kasallik o'tkir, tana haroratining oshishi, yaqqol rivojlanmagan umumiy zaharlanish belgilari bilan boshlanadi. shuningdek, bolalarda nafas olganda ko'krak qafasida og'riq, yo'tal, quruq hushtaksimon xirillashlar eshitiladi. koronavirus infektsiyasi o'tkir pnevmoniya bilan asoratlanishi mumkin. ko'krak qafasi rentgenografiyasida o'choqli yoki interstitsial infiltratlar aniqlanadi. og'ir hollarda nafas olish a'zolari faoliyati yomonlashib, ikkinchi haftada kasallik respirator distress-sindrom rivojlanishi, kattalarda bu turli …

4 / 23

gilari; kasallik kechishi o'tkir, davomiyligi 1-3 kun. kasallikning kechishi ko'pincha koronovirusning yangi turi (ncov) o'rtacha og'ir holatda kechadi. lekin xavfli guruhlarda ushbu kasallik og'ir kechadi va asoratlar vujudga kelishi mumkin. kasallikni og'ir kechishi kuzatiladigan xavfli guruhlarga kuyidagilar kiradi: homilador ayollar, ayniksa iii-dekadasida, tug'ishdan keyingi davrdagi ayollar, bolalar va katta yoshdagi odamlar (ikki yoshdan kichik va 65 yoshdan yuqori), ortiqcha vaznli bemorlar hamda surunkali kasalliklari mavjud bemorlar (o'pka kasalliklari, bronxial astma, surunkali bronxit, yurak-qon tomirlari kasalliklari, qandli diabet va boshqalar). koronavirus infektsiyasi yangi turi kasalligining belgilari gripp va ko'plab o'tkir respiratorli infektsiyalariga o'xshash bo'lib, kasallik odatda tana haroratining ko'tarilishi, lohaslik, yuqori nafas yo'llari shilliq qavatining yallig'lanishi, yo'tal bilan boshlanadi. laborator diagnostikasi laborator tahlillarda, limfopeniya kuzatiladi. kasallik avj olganda trombotsitopeniya kuzatiladi. qon zardobida aminotransferaza, kreatinkinaza va laktatdegidrogenaza faolligining ortishi aniqlanadi. tashxis teskari transkriptsiya, pzr testi orqali kasallikning boshlanishida nafas yo'llari va plazmada, keyinroq esa siydikda, najasda aniqlanadi va tez natija beradi. antitelolar …

5 / 23

r qilmayapti. bronxolitiklar. dezintaktsikatsion terapiya. ikkilamchi bakterial infektsiyani oldini olish uchun antibakterial terapiya. kasallikni oldini olish qoidalari koronavirus keltirib chiqaradigan kasalliklar qayd etilgan davlatlarga borishdan oldin ehtiyot choralari bilan batafsil tanishish. tirik hayvonlar bilan savdo qilinayotgan bozorlarga tashrif buyuruvchilar, hayvonlar yoki uning mahsulotlari bilan muloqatda bo'luvchi shaxslar muntazam ravishda umumiy gigiena qoidalariga qat'iy rioya qilishlari talab etiladi, ayniqsa har bir muloqotdan so'ng qo'lni sovunlab yuvish tavsiya qilinadi, yuvmasdan qo'l bilan yuz, og'iz va burunni ushlash ma'n etiladi. noma'lum va kasallangan hayvonlar, shuningdek ularning xom ashyolari bilan muloqot qilmaslik talab etiladi. bozorlar, do'konlar binolarida, hamda ochiq maydonlardagi tuproqlarning hayvon chiqindilari bilan ifloslangan joylar bilan muloqotda bo'lmaslik talab etiladi. pishirilmagan va chala pishirilgan hayvon go'shti hamda ularning mahsulotlarini iste'mol qilish taqiqlanadi. kasallikni oldini olish qoidalari umuman xom go'sht, sut va hayvon ichki a'zolari mahsulotlari bilan muloqotda ehtiyot choralari ko'rilishi shart. yuqoridagi qoidalarga ayniqsa, bozorlar va mollarni so'yish punktlarida ishlovchilar hamda veterinariya xodimlari …

Want to read more?

Download all 23 pages for free via Telegram.

Download full file

About "koronavirus infektsiyasi"

slayd 1 yuqumli kasalliklar va ftiziatriya kafedrasi mudiri, t.f.n. dotsent yusupov shavkat raximbaevich o'zbekiston respublikasi sog'liqni saqlash vazirligi toshkent tibbiyot akademiyasi urganch filiali koronavirus infektsiyasi urganch-2019 tarixiy ma'lumotlar 1889-1890 yillarda xindistondan boshlanib xitoy va rossiyaga so'ng evropa mamlakatlarigacha tarqalgan pandemiya «rus» yoki «xitoy» pandemiyasi deb nomlangan. 1918-1919 yillardagisi «ispanka» pandemiyasi deb nomlangan. pandemiyada 500 mln odam kasallanib ulardan 20 mln o'lim bilan tugagan (asosan o'rta yoshdagilar). 1957 yildagi pandemiya xitoy va yaponiyadan boshlangan bo'lib, «osiyo grippi» deb nomlangan. bunda 1 mln odam nobud bo'lgan. 1968-1970 yillarda gripp er sharini 2 marotaba aylanib chiqqan bo'lib, «gripp a2 gonkong» deb no...

This file contains 23 pages in PPTX format (2.4 MB). To download "koronavirus infektsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: koronavirus infektsiyasi PPTX 23 pages Free download Telegram