maktabgacha ta'limning kelib chiqishi tarixi

PPTX 15 стр. 1,7 МБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,7 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

maktabgacha ta'lim tashkilotlarida tarbiyachi shaxsiga qo'yiladigan talablar “mavzu: maktabgacha ta’limning kelib chiqish tarixi” reja: maktabgacha ta’limning vujudga kelishi va taraqqiyot bosqichlari. o‘zbekistonda maktabgacha ta’limning vujudga kelishi va taraqqiyot bosqichlari. maktabgacha yoshidagi bolalar ta’lim-tarbiyasi. xix-asrning ikkinchi yarmi xx-asrda shvetsariya angliya va boshqa yevropa mamlakatlarida nemis pedogogi fridrix frebelning maktabgacha tarbiya nazariyasi keng ommolashdi. u ilk bor “bolalar bog’chasi” tushunchasini muomalaga kiritdi. fridrix frebel (1782-1852) fridrix frebelning pedagogik tizimi. bolalar bog’chasining paydo bo’lish tarixi 1837-yilda borib taqaladi, bolalar bog’chasining asaschisi deb taniqli nemis pedagogi fridrix frebel hisoblanadi. aynan u germaniyaning bad-blankenberq shaxrida bolalar uchun tashkil qilingan muassasasini “bolalar bog’chasi” deb atadi va ushbu atama butun dunyoda umumiy tarzda qabul qilindi. xix asrning 80-90 yillariga kelib markaziy osiyoda bolalar maktabgacha ijtimoiy tarbiyasi g‘oyalari yetildi. o‘sha davrda taraqqiyparvar mahalliy ziyolilar mehnatkash ayollarning og‘ir ahvolini va bolalar nazoratsizligini ko‘rib, ularning qismatini yengillashtirishga intiladi. ziyoli qatlam vakillari 1872 yilda turkistonda tuzilgan “jamiyati xayriya” tarkibiga kirib, “jamiyati …

2 / 15

yasli ishlarini nazoratchi ayol boshqargan, xizmat qiluvchi xodimlar ham bo‘lgan. bu muassasada bolalarni duolar o‘qishga (duogo‘ylikka), oddiy o‘qishga, yozishga, sanashga, to‘qishga, to‘r taqishga, tikishga va boshqa hunarlarga o‘rgatilgan. butun o‘lka bo‘ylab shunday yaslilardagi bolalar soni 50-60 boladan oshmas edi. turkistonda kambag‘allarning bolalari uchun toshkent, samarqand, sirdaryo, namangan shaharlarida yetimxonalar tashkil etilgan.imtiyozli sinflarning bolalari uchun 1891 yilda “bog‘dorchilik” jamiyati tomonidan toshkent istirohat bog‘ida maktabgacha va maktab yoshidagi bolalar uchun “bolalar maydonchasi” turidagi birinchi bolalar bog‘chalari ochildi. bolalar bog‘chasi uchun istirohat bog‘i maydonidan sersoya joy ajratib berildi. maydonchada arg‘imchoq, qayiqlar, katta arg‘imchoq (ustunga osilgan) o‘rnatildi va xilma-xil o‘yinchoqlar tayyorlandi. maydonchada gulzor katta o‘rinni egallab, bolalar o‘zlari o‘simliklarni parvarish qilishardi. 1891-1903 yillar davomida mablag‘ yo‘qligi sababli bog‘cha bir necha marta yopilgan. ta’lim-tarbiyaga oid ilg‘or g‘oyalarning ta’siri ostida toshkentda 1903 yil fevral oyida “oilaviy ta’lim-tarbiyaviy to‘garagi” tashkil qilindi. bu to‘garakda maktabgacha seksiyasi ham faoliyat ko‘rsatgan. ta’lim-tarbiya to‘garagi yuzaga kelgunga qadar bolalar bog‘chasining tarbiyaviy ishida …

3 / 15

biyaviy ish saviyasini oshirishga yordam berdi. tarbiyaviy ish mazmuniga muayyan tizim, xilma-xil ish shakllari kiritildi. lekin maxsus tayyorgarlikka ega bo‘lgan tarbiyachilar bo‘lmaganligi sababli ko‘pincha bog‘cha tarbiyaviy ishining mazmuni betartib amalga oshirilar edi.1903-1914 yillar davri maktabgacha tarbiya sohasidagi ta’lim-tarbiya g‘oyalarining jadal suratda o‘sishi bilan xarakterlanadi. sirdaryo, samarqand, toshkent shahrida bolalar bog‘chalari kabi ayrim bog‘chalar yuzaga keldi.1909-1910 yillarda va keyinchalik xususiy bog‘chalar paydo bo‘ldi: ulug‘ vatan urush yillarida o‘zbekistonda bolalar bog‘chalari va bolalar maydonchalarining tarmog‘i deyarli ikki barobar kengaydi. 1994 yil 1-yanvariga kelib, maktabgacha ta’lim-tarbiya tizimida 54 ming bola tarbiyalandi. ana shu maqsad uchun davlat tomonidan 77 million so‘m ajratildi. bu yillarda o‘zbekistonning bolalar bog‘chalarida ko‘chirib keltirilgan 16.000 dan ko‘proq bolalarni tarbiyalandi. shuningdek, ota-onasiz qolgan qariyb 400 nafar bolani vasiylikka olish tamoyiliga muvofiq boqib, tarbiyalab katta qilindi. taʼlim sohasini isloh qilish bugun hukumatimiz diqqat eʼtiborida turgan dolzarb sohalardan biri, desak mubolagʻa boʻlmaydi. soʻnggi yillarda maktabgacha taʼlim tizimini isloh qilish va rivojlantirishga qaratilgan …

4 / 15

alarni maktabga tayyorlash boʻyicha muqobil, moslashuvchan modellar yetarli darajada rivojlanmagan. taraqqiy etgan mamlakatlardagi kabi bolalarni ijtimoiy, shaxsiy, hissiy, nutqiy, matematik, jismoniy va ijodiy rivojlantirish, atrof-muhit bilan tanishuvga yoʻnaltirilgan maxsus davlat taʼlim dasturlari tatbiq qilinmagan edi. davlat maktabgacha taʼlim muassasalarida faoliyat yuritayotgan pedagog kadrlarning aksariyati oʻrta maxsus maʼlumotga ega boʻlib, bolalarni maktab taʼlimiga talab darajasida tayyorlash imkonini bermas edi. . tarbiya jarayonining mazmun-mohiyati “tarbiya” asosiy pedagogik tushunchalardan biri sanaladi. jamiyat va pedagogikaning tarixiy rivoji davomida bu kategoriyani tushuntirishga turlicha yondashuvlar yuzaga keldi. eng avvalo, yuqorida ta’kidlab o‘tganimizdek, keng va tor ma’nodagi tarbiya farqlanadi. keng ma’noda tarbiya shaxsga jamiyatning ta’sir etishi, ijtimoiy hodisa sifatida qaraladi. mazkur holatda tarbiya ijtimoiylashtirish bilan uyg‘unlashadi. tor ma’nodagi tarbiya deganda, pedagogik jarayon sharoitida ta’lim maqsadini amalga oshirish uchun pedagog va tarbiyala-nuvchilarning maxsus tashkil etilgan faoliyati tushuniladi. ushbu holatda pedagoglarning tarbiyaviy faoliyati tarbiyaviy ish deb ataladi. tarbiya jarayoni – tarbiyachi tomonidan tarbiyalanuvchilarda ma’naviy-axloqiy sifatlar, ijtimoiy va tabiiy borliqqa …

5 / 15

ur bo‘lgan ijtimoiy madaniyatga mos yetarlicha hajmdagi “inson kapitali”ni tayyorlash: madaniyatlarni uzatib turish orqali ijtimoiy hayotning barqarorligini ta’minlash; ma’lum jins yoshi va ijtimoiy-kasbiy guruhlarning qiziqishlarini hisobga olgan holda ijtimoiy munosabatlar doirasida jamiyat a’zolarining harakatini tartibga solish. tarbiyaning hayot va mehnat bilan bog‘liqligi. mtt bola uchun boshlang‘ich va asosiy tarbiya maskani hisoblanib, aynan tarbiyaning hayot va mehnat bilan bog‘liqligi tarbiya tizimida katta o‘rin tutadi. u tarbiyachidan ikkita asosiy yo‘nalishda faoliyatni amalga oshirishni talab etadi: 1) tarbiyalanuvchilarni kishilarning mehnat faoliyati bilan keng tanishtirish; 2) tarbiyalanuvchilarni real hayotiy munosabatlarga, ijtimoiy foydali faoliyatning xilma-xil turlariga jalb etish. tarbiyaning mehnat bilan bog‘liqligini oqilona amalga oshirish tarbiyachidan tarbiyalanuvchilarning quyidagi ko‘nikma, malakalarga ega bo‘lishlariga erishishni talab etadi: - tarbiyalanuvchilarning mehnatning jamiyat va uning har bir a’zosi uchun ahamiyatini tushunib yetishlari; - moddiy va ma’naviy boyliklarni yaratuvchilar mehnatini hurmat qilish; - tarbiyalanuvchilarni o‘z ustida ishlashlari, muntazam ravishda mehnat qilishga odatlanish; - tarbiyalanuvchilarni kasb-hunarga oid tushunchalarni o‘zlashtirib borishlari va …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "maktabgacha ta'limning kelib chiqishi tarixi"

maktabgacha ta'lim tashkilotlarida tarbiyachi shaxsiga qo'yiladigan talablar “mavzu: maktabgacha ta’limning kelib chiqish tarixi” reja: maktabgacha ta’limning vujudga kelishi va taraqqiyot bosqichlari. o‘zbekistonda maktabgacha ta’limning vujudga kelishi va taraqqiyot bosqichlari. maktabgacha yoshidagi bolalar ta’lim-tarbiyasi. xix-asrning ikkinchi yarmi xx-asrda shvetsariya angliya va boshqa yevropa mamlakatlarida nemis pedogogi fridrix frebelning maktabgacha tarbiya nazariyasi keng ommolashdi. u ilk bor “bolalar bog’chasi” tushunchasini muomalaga kiritdi. fridrix frebel (1782-1852) fridrix frebelning pedagogik tizimi. bolalar bog’chasining paydo bo’lish tarixi 1837-yilda borib taqaladi, bolalar bog’chasining asaschisi deb taniqli nemis pedagogi fridrix frebel hisoblanadi. aynan u germani...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (1,7 МБ). Чтобы скачать "maktabgacha ta'limning kelib chiqishi tarixi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: maktabgacha ta'limning kelib ch… PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram