o‘quv materiallari

DOC 227 pages 23.2 MB Free download

227 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.2 MB

File type DOC

Pages 227

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 227

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi farg‘ona politexnika instituti «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi “shahar hududini injenerlik tayyorlash” fanidan o‘quv-uslubiy majmua farg‘ona, 2021-2022 tuzuvchi: z.a.mirzayeva - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi assistenti. i.i.ibragimov - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi assistenti. taqrizchi: m. nabiyev - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi dotsenti, t.f.n. n.i goncharova - “bino va inshootlari qurilishi” kafedrasi dotsenti t.f.n. qurilish fakulteti uslubiy kengashi tomonidan tasdiqlangan «30» avgust 2021 yil №1 – sonli majlis bayoni fan bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua farg‘ona politexnika instituti ilmiy-uslubiy kengashining 2021 yil «30» avgustidagi “1” – sonli majlisida muhokama etilgan va ma’qullangan. mundarija 1. o‘quv materiallari…………………………………............. 5 2. mustaqil ta’lim mashg‘ulotlari……………………………. 181 3. glossariy…………………………………………….............. 184 4. ilovalar………………………………………………………. 186 o‘quv materiallar kirish respublikamiz hududlari tabiiy ofatlar (yer silkinishi, yer surilishi, sel, suv toshqini, kuchli shamol va boshqalar) bo‘lishiga moyil o‘lka bo‘lganligidan hamda texnogen avariyalar, halokatlar va ekologik muvozanatning buzulishi natijasida uning oqibatlaridan fuqarolarni, xalq …

2 / 227

ar miqiyosini shunchalik qisqartirishga erishish mumkin. ushbu majmuada mavzularni yoritishda ham nazariy, ham amaliy ma’lumotlar, mavzularni mustahkamlash uchun tayanch so‘z iboralar hamda savollar keltirilgan. materiallarni ko‘rgazmali vositalar yordamida bayon qilinishi, darslikning qiziqarli va ahamiyatli bo‘lishidan tashqari, talabalarni mustaqil ta’lim bo‘yicha ma’lum vazifalarni bajarishga ham yordam beradi. shahar o‘rni, relyefi, atmosfera va oqova suvlarning salbiy ta’siri, sel ofatlari va unga qarshi kurashish yo‘llari, shahar hududida sizot suvlarining paydo bo‘lishi, hududni suv bosishi, zilzila, zamin tuprog‘ining namligi ta’sirida cho‘kishi va ko‘tarilishi hamda karstga qarshi kurash chora-tadbirlari bayon qilinadi. insonning xayot faoliyati shaharlar va undagi turar-joylar shakllanishi bilan chambarchas bog‘liq. shu sababdan shahar va turar-joy maskanlarini, avvalambor qulay va obod qilib loyihalanishi va to‘g‘ri bunyod etilishi talab qilinadi. hududni muhandislik tayyorlash kursini o‘rganishda joyning tabiiy shart-sharoitlarini bilish shahar uchun tanlangan zaminning shahar qurilishi nuqtai-nazaridan baholash imkonini beradi. odatda shahar qurilishining majmuaviy yechimi hududda muhandislik tayyorgarlik ishlari qay darajada amalga oshirilganligiga bog‘liq. shuningdek, tanlangan …

3 / 227

ida foydalanilmay qolgan ba’zi zahira hududlardan ham foydalanish yo‘llarini qidirishni talab etadi. shu maqsadda “noqulay” deb hisoblangan joylarni ham fuqaro muhofazasi va shaharsozlik talablari asosida o‘zlashtirish amaliy ahamiyatga egadir. botqoqlik, jarliklar, suv bosadigan pastqam hududlar va boshqalar ana shunday “noqulay” joylar sirasiga kiradi. joylarda bunyodkorlik ishlarini amalga oshirish uchun rejalashtirish jarayonida shahar hududidagi turar joy va tarixiy yodgorlik inshootlari, ko‘kalamzorlar, qadimiy daraxtzorlar va uning atrofidagi qadr-qimmatga ega bo‘lgan hududlarni uzviy bog‘lash bilan (bosh reja va tik qirqimda) fuqaro muhofazasi yechimini to‘g‘ri bajarilishini ta’minlash, shahar hududidagi muhandislik tayyorgarligining asosiy maqsadi bo‘lib xisoblanadi. 1 – mavzu: “shahar hududini injenerlik tayyorlash” fanining predmeti, maqsadi, vazifalari va ahamiyati. reja: 1. yangi shahar qurish uchun xududni tayyorlash. 2. mavjud shaharlarni turli tabiiy, texnogen tahsirlar omilidan muhofaza qilish uchun injenerlik chora-tadbirlarni qo‘llash bo‘yicha umumiy tushunchalar. 3. hududning tavsiloti. fizik-geologik jarayonlar respublikamiz hududlari tabiiy ofatlar (yer silkinishi, yer surilishi, sel, suv toshqini, kuchli shamol va boshqalar) bo‘lishiga …

4 / 227

ng qulay chora-tadbirlar belgilanadiki, natijada har qanday favqulodda vaziyatlardagi ham moddiy, ham ma’naviy yo‘qotishlar miqiyosini shunchalik qisqartirishga erishish mumkin. ushbu darslikda har bir bobning mazmunini to‘liq yoritishda ham nazariy, ham amaliy ma’lumotlar, mavzularni mustahkamlash uchun tayanch so‘z iboralar hamda savollar keltirilgan. materiallarni ko‘rgazmali vositalar yordamida bayon qilinishi, darslikning qiziqarli va ahamiyatli bo‘lishidan tashqari, talabalarni mustaqil ta’lim bo‘yicha ma’lum vazifalarni bajarishga ham yordam beradi. birinchi bo‘limda – turli tabiiy va texnogen vaziyatlarni inobatga olib quriladigan shahar hududini injenerlik nuqtai-nazaridan tanlash zamonaviy shaharsozlikning asosiy masalalaridan ekanligiga e’tibor qaratilgan. shaharlarni barpo etishda turli ekstremal vaziyatlarning paydo bo‘lishini hisobga olish, dastlabki loyiha ishlarini bajarilishi, uning bunyod etilish xususiyatlarini mukammal anglovchi, chuqur bilim egallagan mutaxassislar tajribasiga bog‘liq. shunday mutaxassislarni tayyorlashda ushbu darslik muhim ahamiyat kasb etadi. shahar o‘rni, relyefi, atmosfera va oqova suvlarning salbiy ta’siri, sel ofatlari va unga qarshi kurashish yo‘llari, shahar hududida sizot suvlarining paydo bo‘lishi, hududni suv bosishi, zilzila, zamin tuprog‘ining namligi …

5 / 227

dda injenerlik tayyorgarlik ishlari qay darajada amalga oshirilganligiga bog‘liq. shuningdek, tanlangan joyning tabiiy sharoiti va relyefining murakkabligi ham shaharsozlikka qo‘yiladigan talablarga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ta’sir qiladi. qurilish uchun sharoiti qulay bo‘lgan joylar ortiqcha ishlarni talab qilmaydi. ammo, shahar bunyod etiladigan hududda ko‘chki xavfi bo‘lishi, yer osti sizot suvlari sathining ko‘tarilishi va shuningdek, gruntning boshqa fizik-mexanik hodisalari inobatga olinadigan bo‘lsa, injenerlik tayyorgarlik ishlari murakkablashib ketadi. shuning uchun ham injenerlik tayyorgarlik ishlari texnik-iqtisodiy jihatdan o‘zini oqlasagina amalga oshiriladi. fuqaro muhofazasi talablari asosida shaharlarning maqbul rejasini tuzish va amalga oshirishda mavjud shahar hududida foydalanilmay qolgan ba’zi zahira hududlardan ham foydalanish yo‘llarini qidirishni talab etadi. shu maqsadda “noqulay” deb hisoblangan joylarni ham fuqaro muhofazasi va shaharsozlik talablari asosida o‘zlashtirish amaliy ahamiyatga egadir. botqoqlik, jarliklar, suv bosadigan pastqam hududlar va boshqalar ana shunday “noqulay” joylar sirasiga kiradi. joylarda bunyodkorlik ishlarini amalga oshirish uchun rejalashtirish jarayonida shahar hududidagi turar joy va tarixiy yodgorlik inshootlari, ko‘kalamzorlar, qadimiy daraxtzorlar va …

Want to read more?

Download all 227 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘quv materiallari"

o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi farg‘ona politexnika instituti «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi “shahar hududini injenerlik tayyorlash” fanidan o‘quv-uslubiy majmua farg‘ona, 2021-2022 tuzuvchi: z.a.mirzayeva - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi assistenti. i.i.ibragimov - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi assistenti. taqrizchi: m. nabiyev - «bino va inshootlar qurilishi» kafedrasi dotsenti, t.f.n. n.i goncharova - “bino va inshootlari qurilishi” kafedrasi dotsenti t.f.n. qurilish fakulteti uslubiy kengashi tomonidan tasdiqlangan «30» avgust 2021 yil №1 – sonli majlis bayoni fan bo‘yicha o‘quv-uslubiy majmua farg‘ona politexnika instituti ilmiy-uslubiy kengashining 2021 yil «30» avgustidagi “1” – sonli majlisida muhokama etilgan va ma’qul...

This file contains 227 pages in DOC format (23.2 MB). To download "o‘quv materiallari", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘quv materiallari DOC 227 pages Free download Telegram