турбо-паскал тилининг асосий тушунчалари

DOC 92.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1352112260_29577.doc www.arxiv.uz турбо-паскал тилининг асосий тушунчалари режа: 1. тилнинг алфавити 2. узгарувчилар ва константалар 3. стандарт типдаги берилганлар 4. фойдаланувчининг типлари 5. мунтазам типлар программалаш тилида куйилган масалани алгоритмини езишдан олдин тил бирликлари ва ахборот элементларидан кандай фойдаланиш кераклигини билиш лозим. паскал тилида езилган дастур белгилардан, харфлардан унлик ва унолтилик санок сонлардан ва махсус белгилардан ташкил топади. лотин алфавитнинг 26 харфидан ва (_) белгилиларидан фойдаланади, унлик сонлар сифатида: 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 лар ишлатилади. унолтинлик санок системасида сонлар унли сонлардан ташкил топади ва a дан f гача булган харфлар катнашади. дастур езишда куйидаги махсус белгилардан фойдаланилади: + (плюс), -( минус) , * (юлдузча), / (каср чизиги), = (тенг) > (катта), (тенг эмас), .. (кийматлар диапазони), (* *) (альтернатива), = (катта еки тенг) (. .) (альтернатива []) белгиларнинг булинмас кетма-кетлиги дастурда бир-бирдан ажратувчилар оркали ажраб турган сузларни ташкил килади. ажратувчилар сифатида пробел, сатр охири белгиси, …
2
иш мумкин. лекин бу куп холатларда хатоликга олиб келади. шунинг учун амалиётда стандарт идентификаторлардан .уларни узгартирмасдан фойдаланган макулрокдир. фойдаланивчининг идентификаторларидан дастурчи метка, константа, узгарувчилар, процедура ва функцияларни белгилашда фойдаланади. тугри танланган идентификатор дастур тушинишни, укишни осонлаштиради ва дастурни модификациялашда хато килиш эхтимолини камайтиради. масалан, ой, кун,йилни d харфи ёки бошка бирор бир белгидан кура data идентификатори билан бегилаш кулайрокдир. идентификаторлардан фойдаланишнинг умумий коидалари мавжуд: 1. идентификатор факат харф ёки чизикча белгиси билан бошланади (бундан сон ёки харф билан бошландиган метка мустасно). 2. идентификатор харф, сон ва чизикча белгисидан ташкил топиши мумкин (пробел, нукта ва махсус белгилардан фойдаланиш мумкин эмас). 3. иккита идентификатор оралигида хеч булмаганда битта пробел булиши шарт. 4. идентификаторлар узунлиги 127 та белгидан иборат, лекин факат олдинги 63 тасигина хисобга олинади холос. идентификаторларни ёзишда босма харфлардан хам езма харфлардан хам фойдаланиш мумкин. ахборот алмашинувида стандарт кодларнинг тартиб номерлари турлича булиши мумкин, лекин компилятор учун бунинг ахамияти йук .амалиётда …
3
арувчилар узларининг идентификаторлари (номлари) оркали аникланади ва шу номлар оркали уларга мурожат этилади. константалар деб дастур бошида эълон килинган ва дастур охиригача узгармайдиган кийматларга айтилади. константани аниклаш учун резервлашган const сузидан фойдаланамиз. ёзилишит: const = ; масалан. const max = 1000; vxod = 'сегмент 5'; шундай константалар хам борки, уларга константалар кийматини олдиндан аникламасдан туриб хам мурожат этиш мумкин. уларнинг бази бирлари 2.1- таблицада келтирилган. 2.1.-табл. резервлашган константалар. идентификатор тип киймат ёэилиши true false maxint boolean boolean integer true false 32767 “рост” “ёлгон” максималбутун узгарувчиларнинг консантанталардан фарки шундаки ,улар уз кийматларини дастур иши давомида узгартириши мумкин. хар кандай узгаривчилар ва константалар аник бир берилганлар типига киради. константалар типини автоматик тарзда копмеляторлар ёрдамида аникланади. узгаручиларнинг типи улар билан ишлашдан олдин эълон килиниши зарур. узгарувчиларни эълон килиш учун var сузи кулланилади. ёзилиши: var : ; масалан. var sum1,sum2: real; узгарувчининг номи "кобик" хисобланиб, уни кийматлар билан тулдириш мумкин, лекин константалар билан буни …
4
ун type резервлашган сузидан фойдаланилади. ёзилиши: type = ; берилганлар типи икки гурухга булинади: скаляр (оддий) ва структуралашган (таркиблашган). скаляр типлар уз навбатида стандарт ва фойдаланувчи типларига булинади. стандарт скаляр типларга бутун, хакикий, литерли, курсаткич ва булев типидаги берилганлар киради. бутун типдаги берилганлар унли ёки унолтили системаларда берилиши мумкин. агар сон 16 тилик ситемада берилган булса, унинг олдига $ белгиси куйилади. 16 тилик системасидаги сонларнинг узгариш чегараси $0000 дан $ffff гача. унли системадаги сонлар икки хил усулда ёзилиши мумкин: кузгалувчан ва кузгалмас нуктали. хакийкий унли сонлар оддий арифметик киодаларга кура ёзилади. соннинг бутун кисми каср кисмидан вергуль оркали ажратилади. агарда нукта булмаса , сон бутун сон деб хисобланади. соннинг олдига "+" ёки "-" белгиси куйиш мумкин. масалан. 125 - бутун унли сон $1ff - 16 лик сон кузгалувчи нукта куринишидаги хакикий бутун сон куйидаги экспоненциал куринишда тасвирланади: me+p, где m - мантисса (нукта билан ажратилган бутун ёки каср сон), "e" …
5
эгаллайди. табл. 2.3. хакикий типлар типи диапазони мантиссаси керак булган хорира real single double extended comp 2.9*10e-39..1.7*10e38 1.5*10e-45..3.4*10e38 5.0*10e-324..1.7*10e308 1.9*10e-4951..1.1*10e4932 -2e+63+1..2e+63-1 11-12 7-8 15-16 19-20 10-20 6 4 8 10 8 single, double, extended, comp типларидан {$n+} уланганда 8087 сопроцессори булгандагина фойдаланиш мумкин. мисол. var summa: single; root1, root2: double; белгили типлар литерли (белгили) тип пэвм ни код таблицасининг кийматларини аниклайди. литерли тип узгарувчиси учун 1 байт керак булади.. мисол. var ch: char; дастурда char типидаги узгарувчилар ва константалар апостроф ичига олиб ёзилади. мисол учун, 'а' а харфини беради, ' ' - жой ташаш, ';' - нукта вергуль. булев типи булев типи икки хил киймат билан берилади: true (рост) ва false (ёлгон). бу кийматлар мантикий ифодаларда ва муносабат ифодаларида кенг кулланади. табл. 2.5. булев типи типи диапазони керак булган хотира boolean true, false 1 фодаланувчининг типлари паскал тилида стандарт типлардан ташкари фойдаланувчи томонидан аникланган скаляр типлар мавжуд. буларга санаб утиладиган …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "турбо-паскал тилининг асосий тушунчалари"

1352112260_29577.doc www.arxiv.uz турбо-паскал тилининг асосий тушунчалари режа: 1. тилнинг алфавити 2. узгарувчилар ва константалар 3. стандарт типдаги берилганлар 4. фойдаланувчининг типлари 5. мунтазам типлар программалаш тилида куйилган масалани алгоритмини езишдан олдин тил бирликлари ва ахборот элементларидан кандай фойдаланиш кераклигини билиш лозим. паскал тилида езилган дастур белгилардан, харфлардан унлик ва унолтилик санок сонлардан ва махсус белгилардан ташкил топади. лотин алфавитнинг 26 харфидан ва (_) белгилиларидан фойдаланади, унлик сонлар сифатида: 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 лар ишлатилади. унолтинлик санок системасида сонлар унли сонлардан ташкил топади ва a дан f гача булган харфлар катнашади. дастур езишда куйидаги махсус белгилардан фойдаланилади: + (плюс), -( минус) , * (юл...

DOC format, 92.0 KB. To download "турбо-паскал тилининг асосий тушунчалари", click the Telegram button on the left.