alisher navoiy. g`azallar

PPTX 1,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1530705235_67433.pptx /docprops/thumbnail.jpeg alisher navoiy (1441-1501) alisher navoiy agar bu ulug’ zotni avliyo desak, u avliyolarning avliyosi, mutafakkir desak, mutafakkirlarning mutafakkiri, shoir desak, shoirlarning sultonidir. islom karimov e’tirof alisher navoiy 1441-yilning 9-fevralida hirot shahrida tavallud topgan. alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. alisher navoiyning qabri hirotda. hirot esa afg`onistonda joylashgan. o‘tmish mavzusida «tarixi mulki ajam» («ajam, ya’ni arab bo‘lmagan mamlakatlar tarixi»); «tarixi anbiyo va hukamo» («payg‘ambarlar va donishmandlar tarixi») asarlarini yozgan. aruzga doir «mezon ul-avzon» («vaznlar o‘lchovi»); tazkirachilikka oid «majolis un-nafois» («nafis majlislar») kabi asarlar yaratdi. lug‘atshunoslikka oid «sab’atu abhur» («yetti dengiz») nomli kitob yozdi. muhokamat ul-lug‘atayn» («ikki til muhokamasi») asarida turk (o‘zbek) va sort (fors) tillarini solishtirib, o‘z ona tilining tuganmas imkoniyatlarini ilmiy asoslab berdi. turli yo`nalishdagi asarlari sharqda o‘tgan mashhur shayxlar, so‘fiylar …

-1498-yillar. devonlari shoirning muxlislari 1465-66-yillarda uning she’rlarini to’plab, devon tuzadilar va bu devon o’z davrida “xattotlar sultoni” nomi bilan mashhur bo’lgan sultonali mashhadiy tomonidan nasta’liq xatida ko`chiriladi. bu devon uni nashrga tayyorlagan adabiyotshunos olim hamid sulaymonov tomonidan shartli ravishda “ilk devon” deb nomlangan. 391 g’azal, 41 ruboiy, 1 mustazod va 1 muxammas, jami 434 she’rdan tashkil topgan. “ilk devon” haqida “badiiylikning boshlanishi” - alisher navoiyning o'zi tomonidan tuzilgan birinchi rasmiy devon bo’lib, shoir bu devonini do'sti, podshoh husayn boyqaroning topshirig'iga ko'ra tuzgan edi. 11 janrga oid jami 1046 ta she’r mavjud: g’azal – 777 ta, mustazod – 3 ta , muxammas – 5 ta, musaddas – 2 ta, tarji’band – 3 ta, qit’a – 46 ta, ruboiy – 85 ta, lug’z – 10 ta, muammo – 52 ta, tuyuq – 10 ta, fard – 53 ta. "badoye'u-l-bidoya“ devoni haqida "behad nodirliklar" - shoirning ikkinchi rasmiy devoni devonning nisbatan to’liq nusxasi …

haqida navoiy g`azallaridan namunalar kecha kelgumdur debon ul sarvi gulro‘ kelmadi, ko‘zlarimg‘a kecha tong otquncha uyqu kelmadi. lahza-lahza chiqdim-u, chektim yo‘lida intizor, keldi jon og‘zimg‘a-yu, ul sho‘xi badxo‘ kelmadi… * ramali musammani mahzuf (yoki maqsur) vaznida. taqte’si: - v - - / - v - - / - v - - / - v - ) . radifiga o‘zbekcha so‘z («kelmadi») ishlatilgan va qofiyasidagi sakkiz («gulro‘ - uyqu – badxo‘ - qorong‘u - kulgu - su(v) -o‘tru - qayg‘u») so‘zdan oltitasi - o‘zbekcha, ikkitasi («gulro‘» va «badxo‘») - tojikcha. «kelmadi» g`azali qaro ko‘zum, kel-u, mardumliq emdi fan qilg‘il, ko‘zum qarosida mardum kibi vatan qilg‘il. yuzung guliga ko‘ngul ravzasin yasa gulshan, qading niholig‘a jon gulshanin chaman qilg‘il… * sakkiz baytli bu g‘azal asrlar osha el orasida mashhur bo‘lib kelyapti. radifi sof turkiy (o‘zbekcha) so‘z. qofiyasiga shoir arabiy («fan», «vatan», «rasan», «kafan»), forsiy («ko‘hkan», «shikan», «anjuman») kalimalarga ohangdosh o‘zbekcha so‘z («tikan») ham …

din ayog‘inda kafsh yo‘li azmi chog‘i yo‘qtur oning, shukr qildik boqib birav sori, – ki yururg‘a ayog‘i yo‘qtur oning. * “badoye’ ul-vasat”ning 41-qit’asi. bu qit’a zamirida har qanday kishi o‘z ahvolidan shikoyat qilishdan oldin orqa-oldiga, yon-atrofiga qarasin, qiyoslasin, keyin xulosa chiqarsin, degan oqilona o‘git yashirin. mingni ko‘rib fikr qil, birni ko‘rib shukr qil, degan xalq maqoli ham aynan shu g‘oyani ilgari suradi. falokatdin ayog‘ig‘a kafsh bo‘lmag‘anga chun kafsh uchun ayog‘i bor shukr vojibdur topshiriq. tegishli raqamlarni jadvalga joylang. “xazoyin ul-maoniy”dagi devonlar haqidagi ma’lumotlarni to`g`ri topa olasizmi? topshiriq. quyidagi g`azallarning vazni hamda taqte`larini yozing. 1. alisher navoiyning haykali tepasiga uning qaysi misralari yozib qo’yilgan? 2. navoiyning “kelmadi” radifli g’azali qaysi vaznda yozilgan? 3. “begona bayt” qanday tushuncha? 4. “qaro ko’zim...”deb boshlanuvchi g’azalda qofiyani yuzaga keltirgan so’zlar? 5. “mardumlig’”so’zining ma’nosi? 6. alisher navoiyning “deyin” radifli g’azali necha baytdan iborat va qanday san’at qo’llangan? 7. tarixda hech kim turkiy tilda navoiychalik “ko’p va …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "alisher navoiy. g`azallar"

1530705235_67433.pptx /docprops/thumbnail.jpeg alisher navoiy (1441-1501) alisher navoiy agar bu ulug’ zotni avliyo desak, u avliyolarning avliyosi, mutafakkir desak, mutafakkirlarning mutafakkiri, shoir desak, shoirlarning sultonidir. islom karimov e’tirof alisher navoiy 1441-yilning 9-fevralida hirot shahrida tavallud topgan. alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. alisher navoiyning qabri hirotda. hirot esa afg`onistonda joylashgan. o‘tmish mavzusida «tarixi mulki ajam» («ajam, ya’ni arab bo‘lmagan mamlakatlar tarixi»); «tarixi anbiyo va hukamo» («p...

Формат PPTX, 1,1 МБ. Чтобы скачать "alisher navoiy. g`azallar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: alisher navoiy. g`azallar PPTX Бесплатная загрузка Telegram