visseral leishmanioz

PPTX 19 pages 115.7 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 115.7 KB

File type PPTX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

prezentatsiya powerpoint toshkent tibbiyot akademiyasi 2-davolash ishi fakulteti 415-b guruh talabasi abduvohidova komilaning yuqumli kasalliklar fanidan tayyorlagan mustaqil ishi visseral leyshmanioz visseral leyshmanioz — to‘lqinsimon isitma, taloq va jigarning kattalashuvi, anemiya, leykopeniya, trombotsitopeniya hamda kaxeksiya bilan namoyon bo‘luvchi surunkali transmissiv parazitar kasallikdir. uning ikki turi farqlanadi: 1) antroponoz; 2) zoonoz visseral leyshmaniozlar. visseral leyshmaniozning qo‘zg‘atuvchisi hujayralar ichida yashovchi parazit — leyshmaniya — danovani (leishmania-donovani incantum bo‘lib, u sodda hayvonlar (rrotozoa) ti piga, leishmania avlodiga, xivchinlilar (flagellata) sinfiga mansubdir. u yumaloq, tuxumsimon yoki noksimon shaklda bo‘lib, ikkita (trofik va qo‘zg‘aluvchan) yadrosi mavjud. leyshmaniyaning uzunligi 2—5, eni 1—3 mkm bo‘ladi. uzunasiga bo‘linish yo‘li bilan jinsiz ko‘payadi. romanovskiy usuli bilan bo‘yalganda yadrolari binafsha rangga bo‘yaladi. parazitni ko‘paytirish uchun ozuqa muhit sifatiga nnn (suyak ko‘migi yoki taloqdan olingan punktatga fibrinsizlangan qon ko‘shib tayyorlangan) moddasidan foydalaniladi. ular 22—30 daraja issiqlikda yaxshi ko‘payadi. epidemiologiyasi. leyshmaniyalarning manbayi, kala-azarda — bemor odam, o‘rta osiyo visseral leyshmaniozida infeksiyaning tabiiy …

2 / 19

larga parazitni yuqtiradi. qon quyish (gemotransfuziya) orqali ham kasallikning yuqish hollari kuzatilgan. leyshmaniozda tabiiy va orttirilgan immunitet bo‘ladi. leyshmanioz bilan bir marta kasallanib o‘tgan shaxslarda qayta kasallanish kuzatilmaydi. patogenezi va patologik anatomiyasi. . leyshmaniozning barcha turlarida ham birinchi marta zararlangan organizmda makrofaglar sistemasi jarohatlanadi. visseral leyshmaniozda ham parazitning odam organizmiga tushishi teri orqali sodir bo‘ladi. terida parazitning bir qismi o‘lib, bir qismi xivchinsiz shaklga o‘tib ko‘payadi va ayrim hollarda terida birlamchi affekt (turguncha) hosil qiladi. terida saqlanib qolgan leyshmaniyalarning bir qismi limfa yoki qon oqimi orqali ichki a’zolarga tarqaladi, ya’ni generalizatsiyalashadi. infeksion jarayon generalizatsiyalashgan taqdirda, qonga tushgan leyshmaniylar retikulo-endo telial sistema a’zolari (jigar, taloq, suyak iligi, ba’zan regionar limfa tugunlari) hujayralariga joylashib olib ko‘payadi. bu a’zolarda generalizatsiyalashgan limfotsitogenezining rivojlanishi jigar taloq va limfa tugunlarining anchagina kattalashishiga va faoliyatining buzilishiga olib keladi hamda og‘ir gi pergammaglobulinemiya va limfotsitar leykopeniyaning ortib borishi bilan ifodalanadi. klinikasi. kasallikning rivojlanishi va kechimida quyidagi: inkubatsion, 102 …

3 / 19

ishtahasizlik, rangparlik singari belgilarning asta-sekin ortib borishi bilan birga subfebril (noaniq) harorat, taloq va jigarning kattalashuvi kuzatiladi. qonda biroz leykopeniya bo‘ladi. kasallikning avj olgan davrida shu xastalikka xos belgilarning barchasi yaqqol namoyon bo‘ladi. isitma barqaror bo‘lib, tana harorati ko‘proq remittik, ba’zan subfebril yoki aksincha, gi perpiretik (39-40°c) tarzda ko‘tariladi. jigarning va ayniqsa taloqning kattalashuvi visseral leyshmaniozning xos belgilaridandir. taloq 3—6 oy davomida tez kattalashib boradi. kattalashish ko‘proq o‘ngga va pastga qarab bo‘lib, pastgi qirrasi ayrim hollarda chanoq suyagigacha tushadi. ba’zan juda qattiq va katta, biroq og‘riqsiz bo‘ladi kasallikning kaxeksiya yoki terminal davrida bemor juda ozib ketadi, terisi quruq, yupqalashgan, bolalarda xuddi sham singari sarg‘ish ko‘rinishda, kattalarda esa kulrang bo‘lib; kepaklanib turadi, ba’zan mayda qon quyilishlari ko‘riladi. muskullar tonusi keskin pasaygan, jigar va ayniqsa, taloqning juda kattaligi tufayli 105 qorni oldinga qarab shishigan bo‘ladi. bemorning yuzi kepchigan, oyoqlari shishgan, sochlari siyrak va mo‘rt bo‘ladi. ular kam harakat va loqayd bo‘lib qoladilar. …

4 / 19

iyadan ancha oldin) paydo bo‘lishi tashxis uchun juda muhimdir. parazitologik tekshiruv uchun olingan materialdan surtmalar tayyorlab, romanovskiy usuli bilan bo‘yaladi va mikroskop (hozirgi davrda hatto elektron mikroskop) ostida ko‘riladi. i.a.kassirskiy taklif etgan — to‘sh suyagini punksiya qilish usuli xavfli bo‘lganligi va bundan ko‘p qon olib bo‘lmasligi tufayli 1950-yillardan boshlab yonbosh suyagiga punksiya qilish usulidan foydalanib kelinmoqda serologik usullardan — kompliment biriktirish reaksiyasi, immunoferment analiz (ifa) va boshqalar qo‘llanadi. biologik usullaridan ham foydalanish mumkin. davolash. hozirgi davrda leyshmaniozni davolashda qo‘llanilayotgan dorilar orasida 5-valentin surma preparatlari eng samarali hisoblanadi. preparat tizimda ko‘rsatilgan dozada har kuni bir marta, katta yoshdagi bemorlarga esa u dozani ikkiga bo‘lib, yarmini ertalab, qolgan yarmisini kechqurun venaga yuboriladi. agar 7-5 marta yuborilgandan so‘ng bemorning ahvoli tuzalishga boshlanmasa, preparat dozasini bolalarga har bir kilogramm og‘irligiga 0,15 g dan, kattalarga — 0,12 g dan oshirish kerak bo‘ladi s u r m a preparatlari bemorda zotiljam, nefrit va sariqlik bo‘lgan taqdirda …

5 / 19

aridan faqat biologik va serologik xususiyatlari bilangina farqlanadi. birinchi — ularning harakatsiz, ya’ni xivchinsiz davri umurtqalilar (odam va sut emizuvchi hayvonlar) organizmida; ikkinchi — harakatli, ya’ni xivchinli davri umurtqasizlar (chivinlar) organizmida o‘tadi epidemiologiyasi. teri leyshmaniozi zoonoz xilining asosiy manbayi turli xil qum sichqonlari hisoblanadi. sahro va yarim sahroli hududlarda yashovchi boshqa xil yovvoyi kemiruvchilar va kamdankam hollarda toshbaqalar ham infeksiya manbayi bo‘la oladi. kasallik transmissiv yo‘l bilan, yoki qum sichqonlaridan iskabtopar orqali odamga yuqadi. kasallikni yuqishi sahroli hududlarda aprel oyining ikkinchi yarmidan boshlab to setabr oyining oxirigacha davom etishi mumkin. kasallik mavsumiy xarakterga ega bo‘lib, epidemik mavsum asosan moy, iyun oylarida boshlanadi, eng ko‘p kasallanish esa avgust-sentabr oylariga to‘g‘ri keladi. ko‘proq qishloq aholisi kasallanadi. endemik o‘choqlarda mahalliy bolalarga nisbatan boshqa joydan kelgan bolalar va kattalar ko‘proq kasallanadi. bu hol mahalliy aholida oldindan orttirilgan immunitet borligidan dalolat beradi. patogenezi va patanatomiyasi. iskabtopar chaqqanida teriga kirgan leyshmaniyalar tezda makrofaglarga (gistiotsidlar, plazmatik hujayralarga) …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "visseral leishmanioz"

prezentatsiya powerpoint toshkent tibbiyot akademiyasi 2-davolash ishi fakulteti 415-b guruh talabasi abduvohidova komilaning yuqumli kasalliklar fanidan tayyorlagan mustaqil ishi visseral leyshmanioz visseral leyshmanioz — to‘lqinsimon isitma, taloq va jigarning kattalashuvi, anemiya, leykopeniya, trombotsitopeniya hamda kaxeksiya bilan namoyon bo‘luvchi surunkali transmissiv parazitar kasallikdir. uning ikki turi farqlanadi: 1) antroponoz; 2) zoonoz visseral leyshmaniozlar. visseral leyshmaniozning qo‘zg‘atuvchisi hujayralar ichida yashovchi parazit — leyshmaniya — danovani (leishmania-donovani incantum bo‘lib, u sodda hayvonlar (rrotozoa) ti piga, leishmania avlodiga, xivchinlilar (flagellata) sinfiga mansubdir. u yumaloq, tuxumsimon yoki noksimon shaklda bo‘lib, ikkita (trofik va qo‘zg...

This file contains 19 pages in PPTX format (115.7 KB). To download "visseral leishmanioz", click the Telegram button on the left.

Tags: visseral leishmanioz PPTX 19 pages Free download Telegram