til ong tafakkur nutq va nutqiy faoliyat

PPTX 20 pages 513.3 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 513.3 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation til ong tafakkur nutq va nutqiy faoliyat sayfiyeva marjona 1. nutqning asosiy xususiyatlari va turlari 2. nutq va nutq faoliyati tushunchalari 3. nutq faoliyatining mexanizmi va bosqichlari reja: logopediya va nutq terapiyasi logopediya va nutq terapiyasi 5-7 ёшли болалардаги фонетик-фонематик нуқсонларни аниқлаш ва тузатиш билан шуғулланади, бунда 30 дан ортиқ турли хилдаги овозларни тўғри талаффуз қилишни ўргатишга алоҳида эътибор берилади. логопедлар, нутқ бузилишларининг 15 тагача турли сабабларини, психологик омиллардан тортиб, органик касалликларгача аниқлаб, индивидуал даволаш дастурларини ишлаб чиқадилар. ушбу соҳада 20 дан ортиқ махсус методлар ва техникалар, жумладан, артикуляцион гимнастика, нафас машқлари ва логопедик ўйинлар қўлланилади, бу эса самарадорликни 80% га оширади. nutq organlari va ularning faoliyati til 8 ta asosiy mushakdan iborat boʻlib, nutq organlarining eng harakatchan qismi hisoblanadi va uning harakatlari 40 dan ortiq fonema hosil qilish imkonini beradi. lablarning shakli va harakati, ogʻiz boʻshligʻining hajmi va tilning pozitsiyasi birgalikda taxminan 100 ga yaqin turli tovushlarni …

2 / 20

h, bolaning grammatik tuzilmalarni tushunishini va to'g'ri qo'llashini yaxshilaydi. nutqni rivojlantirishda 5-7 yoshdagi bolalar uchun 20 ta yangi so'z va iboralarni o'rgatish, ularni kundalik hayotda qo'llash orqali so'z boyligini kengaytirish samarali usul hisoblanadi. nutq terapiyasi seanslarida obrazli fikrlashni rivojlantirish uchun 3-5 ta turli o'yinlardan foydalanish, bolaning nutq faolligini oshirishga yordam beradi. semantika va pragmatika pragmatikada nutq harakatlari 5 ta asosiy toifaga boʻlinadi: ta'sir koʻrsatish, ma'lumot berish, bahslashish, oʻrganish, muloqot qilish. semantika va pragmatika oʻrtasidagi bogʻliqlikni 3 ta asosiy omil – kontekst, intonatsiya va nutq vaziyati aniqlaydi. semantikada 20 ga yaqin asosiy ma'no turlari mavjud boʻlib, ular soʻzlarning leksik ma'nolarini va ularning oʻzaro munosabatlarini oʻrganadi. fonetika va fonologiya fonologik jarayonlar, masalan, assimilyatsiya yoki dissimilyatsiya, so'zlarning talaffuzida fonetik o'zgarishlarga olib keladi, bu 5 ta asosiy fonetik xususiyatga ta'sir qilishi mumkin. fonetika tovushning fizik xususiyatlarini (chastota, amplituda, davomiyligi) o'rganadi, fonologiya esa bu tovushlar til tizimida qanday funksiya bajarishini, masalan, 20 ga yaqin fonema …

3 / 20

й тузилишга эга бўлади. nutq madaniyati va uning ahamiyati ona tilida ravon va to'g'ri so'zlash, 5 ta asosiy nutq ko'nikmalarini (tinglash, gapirish, o'qish, yozish va tilni tahlil qilish) o'zlashtirish orqali shaxsning intellektual rivojlanishiga ijobiy ta'sir ko'rsatadi. nutq madaniyati, ijtimoiy-madaniy muhitda muvaffaqiyatli integratsiya qilish, ish topish va martaba o'sishi, individual sifatida rivojlanishning asosiy omillaridan biri hisoblanadi. nutq madaniyati kommunikativ kompetensiyaning muhim tarkibiy qismidir, u muloqotning samaradorligini 30% ga oshirishi va 70% gacha noto'g'ri tushunishlarning oldini olishi mumkin. nutq rivojlanishining bosqichlari 4-5 yoshda murakkab grammatik tuzilmalarni o'zlashtiradi, monologik nutq faol rivojlanadi, ko'p so'zli gaplarni tuzadi va hikoyalarni batafsil bayon qila oladi. nutq rivojlanishining dastlabki bosqichi (0-1 yosh) bolaning balkirovchi tovushlarni chiqarishi, birinchi so'zlarni aytishini va oddiy iboralarni tushunishini o'z ichiga oladi. 2-3 yoshlik davrda so'z boyligi tez o'sib boradi, grammatik tuzilmalar murakkablashadi, sodda gaplarni tuzish va hikoya qilish qobiliyati rivojlanadi. nutqning kommunikativ funksiyalari nutqning ijtimoiy funksiyasi individual va guruh aro munosabatlarni tartibga …

4 / 20

sosiy birligi fonema hisoblanadi, undan morfemalar, so’zlar, so’z birikmalari va gaplar hosil bo’ladi. o’rtacha bitta gapda 7-15 so’z bo’ladi. nutqning individual xususiyatlari leksik va grammatik xususiyatlar, masalan, so'z boyligi va sintaktik tuzilmalarning murakkabligi, nutqning individual xususiyatlarini aniqlashda muhim rol o'ynaydi, taxminan 1000 dan ortiq turli so'z birikmalarini o'z ichiga olishi mumkin. nutqning individual xususiyatlariga ovozning balandligi, tembri va intonatsiyasi kabi 3 ta asosiy akustik parametr ta'sir ko'rsatadi, bu parametrlar har bir inson uchun noyobdir. nutq tezligi va pauzalar soni, jumla uzunligi kabi parametrlar nutqning individual uslubini aks ettirib, taxminan 5-7 ta asosiy turga ajratish imkonini beradi. noverbal kommunikatsiya va nutq ekspressiv nonverbal kommunikatsiya - kuchli his-tuyg'ularni ifodalashda samarali bo'lib, nutqning ta'sirchanligini 2-3 marta oshirishi mumkin. noverbal kommunikatsiya nutqning 70-90%ini tashkil qiladi va xabarni tushunishda kalit rol o'ynaydi, shuning uchun yuz ifodalari, imo-ishoralar va tana tiliga e'tibor qaratish muhim. nutqdagi pauzalar va intonatsiya kabi nonverbal elementlar xabar mazmunini 30% ga o'zgartirishi …

5 / 20

ga oshiradi. leksikaning hajmi tilning boyligi va ifoda vositalarining ko‘pligi bilan bevosita bog‘liq bo‘lib, o‘rtacha 50 000 dan ortiq so‘z birligini o‘z ichiga oladi. so‘z yasash vositalarining (affikslar, prefikslar) faol qo‘llanilishi leksikaning doimiy yangilanib turishiga va 1000 dan ortiq yangi so‘z paydo bo‘lishiga olib keladi. nutq va ijtimoiy muhit ijtimoiy masofaning 3 darajasi (yaqin, o'rtacha, uzoq) nutqning rasmiyligi va no rasmiyligi, shuningdek, ishlatiladigan leksik birliklar to'plamini aniqlaydi. ijtimoiy muhit, nutqning 5 ta asosiy funksiyasini (axborot berish, ifoda etish, regulyativ, faoliyatni boshqarish va estetik) amalga oshirish uslublariga sezilarli ta'sir ko'rsatadi. nutqning ijtimoiy muhitga moslashishi 30% ga yaqin til birliklarining kontekstga bog'liq o'zgarishlarini o'z ichiga oladi, shu jumladan, intonatsiya va so'z tanlashning o'zgarishi. tovushlarning hosil boʻlishi mexanizmi til, lab, jagʻ va yumshoq tanglay kabi artikulyatsiya organlari nafas oqimining yoʻnalishini oʻzgartirib, turli tovushlarni hosil qiladi. masalan, /p/, /b/, /m/ tovushlarining hosil boʻlishi uchun lablarning yopilish va ochilishi muhim ahamiyatga ega. tovushlarning hosil boʻlishi …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "til ong tafakkur nutq va nutqiy faoliyat"

powerpoint presentation til ong tafakkur nutq va nutqiy faoliyat sayfiyeva marjona 1. nutqning asosiy xususiyatlari va turlari 2. nutq va nutq faoliyati tushunchalari 3. nutq faoliyatining mexanizmi va bosqichlari reja: logopediya va nutq terapiyasi logopediya va nutq terapiyasi 5-7 ёшли болалардаги фонетик-фонематик нуқсонларни аниқлаш ва тузатиш билан шуғулланади, бунда 30 дан ортиқ турли хилдаги овозларни тўғри талаффуз қилишни ўргатишга алоҳида эътибор берилади. логопедлар, нутқ бузилишларининг 15 тагача турли сабабларини, психологик омиллардан тортиб, органик касалликларгача аниқлаб, индивидуал даволаш дастурларини ишлаб чиқадилар. ушбу соҳада 20 дан ортиқ махсус методлар ва техникалар, жумладан, артикуляцион гимнастика, нафас машқлари ва логопедик ўйинлар қўлланилади, бу эса самарадо...

This file contains 20 pages in PPTX format (513.3 KB). To download "til ong tafakkur nutq va nutqiy faoliyat", click the Telegram button on the left.

Tags: til ong tafakkur nutq va nutqiy… PPTX 20 pages Free download Telegram