yurak. kichik kon aylanish tomirlari

DOC 6 стр. 3,4 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 6
qism: kon - tomir tizimi mashg‘ulot № 12 mavzu: «yurak. kichik kon aylanish tomirlari». o‘quv mashg‘ulotining maqsadi: 1. yurak topografiyasi, tuzilishi va funksiyasini o‘rganish. 2. yurakning o‘tqazuvchi tizimi xakida tushuncha. 3. kichik qon aylanish doirasining umumiy xarakteristikasi. 4. kichik qon aylanish doirasi tomirlarini aniqlash. mashgulot o‘tkazish natijasida talabalar quyidagilarni bilishi kerak: 1. yurakning joylashishi, chegarali va sintopiyasi. 2. yurakning tuzilishi. bo‘lakchalar va qorinchalar. klapanli apparat. 3. yurak devorining tuzilishi. 4. yurakning o‘tkazuvchi tizimi. 5. kichik qon aylanish doirasi tomirlari. dars o‘tish natijasida qanday ko‘nikmalarga ega bo‘lish lozim: ko‘krak qafasi ochilgan murdada ko‘krak qafasida joylashgan a’zolarni aniqlash. 1. yurak bo‘limlarini aniqlash uchun yurakni qo‘l kaftida to‘gri ushlash. 2. kishida ko‘krak qafasining tashqi yuzasiga yurak chegaralari proeksiyasini aniqlash. 3. murdada yurak xaltasini ko‘rsata bilish. 4. bo‘shligi ochilgan yurakda chap va o‘ng bo‘lmachalarini, chap va o‘ng qorinchalari, o‘ng bo‘lmaga va o‘ng qorincha orasida joylashgan teshikda uch tavakali klapanni, chap bo‘lmaga va chap qorincha …
2 / 6
yoki yurak xaltasi deb ataladigan seroz parda bilan o‘ralgan. yurakning ko‘krak bo‘shlig‘ida joylashuvi yurak to‘sh-kovurga yuzasi to‘sh suyagining dastasi bilan iii-iv kovurgalar togaykismlarining orka tomonga to‘gri keladi. yurakning diafragmal yuzasi orkaga va pastga karagan bo‘lib, diafragmaning paydan tuzilgan markaziga tegib turadi. yurak to‘rtta bo‘limdan iborat, uning asos kismida, yukorida, ikkita yurak bo‘lmachasi va ularning ostida ikkita korinchasi tafovut kilinadi. yurakning tashki yuzasida bo‘lmachalar bilan korinchalar o‘rtasida ko‘ndalang egat joylashgan. korinchalarni bir-biridan ajratib turadigan devorlariga to‘gri keladigan uzunasiga joylashgan oldingi egat va orka tomondagi uzunasiga ketgan egatlar farklanadi. yurakning egatlarida yurakni oziklantiruvchi kon tomirlari joylashgan. yurakning tuzilishi yurakning o‘ng bo‘lmacha va o‘ng korinchadan fakat venoz kop, chap bo‘lmacha va chap korinchadan fakat arterial kon xarakat kiladi. yurakning chap va o‘ng kismlari bir-biri bilan tutashmaydi va shu sababli arterial va venoz kon ko‘shilmaydi. yurakning o‘ng bo‘lmachasiga yukoridan yukorigi kovak vena, pastdan – pastki kovak vena kuyiladi. bundan tashkari yurakning o‘ng bo‘lmachasiga yurak …
3 / 6
a muskul tutamlari bir-biri bilan kesishib et to‘siklari bilan so‘rgichsimon muskullarni xosil kiladi. uch tavakali klapanning tavakalari korin bo‘shligiga ochiladi va kon bo‘lmachadan korinchaga o‘tadi. shu payt korincha diastola – bo‘shashgan xolda bo‘ladi. korinchalar sistolasida (kiskarganda) tavakalar yopiladi. natijada, kon bo‘lmachaga kaytmasdan, o‘pkk kon tomiriga karab yo‘naladi. o‘ng korinchadan o‘pka arteriyasi boshlanadi, o‘pka arteriyasi teshigida uchta yarimoysimon klapanlar bor. ular o‘pka arteriyasi tomonga karab ochiladi va konni o‘sha tomonga o‘tkazadi va konni kaytarib korinchaga tushirmaydi. yurakning chap bo‘lmachasiga 4 o‘pka venasi kelib kuyiladi. arterial kon bu venalar orkali o‘pkalardan kelib chap bo‘lmachasiga kuyiladi. yurakning chap bo‘lmachasi bilan chap korinchasi o‘rtasida chap bo‘lmacha-korincha teshigi bor. bu teshikning chetiga ikki tavakali klapan yopishgan. chap korincha konus shaklida bo‘lib, bo‘shligining devoridan ikkita so‘rgichsimon muskul va et to‘siklari yaxshi ifodalangan. korinchaning asosida chap arterial teshik joylashadi, undan aorta boshlanadi. aorta teshigi uchta yarim oysimon kopkok bilan ta’minlangan. chap korinchaning devori o‘ng koringacha nisbatan yaxshi …
4 / 6
zilgan. bu kavat, tipik miotsitlar va atipik miotsitlardan tashkil topgan. tipik miotsitlar skelet muskulaturasidagi miotsitlardan tuzilishi jixatdan bir oz farklanadi. muskul tolalari bir-biridan ko‘shimcha plastinkalar orkali ajraladi. ko‘shimcha plastinkalar skelet muskul daturasida bo‘lmaydi. atipik miotsitlar yurakning o‘tkazuvchi tizimini xosil kiladi. bularni purkine tolalari deb xam etiladi. bu tolalar to‘planmalari yurakning ma’lum joylarida uchraydi. yurakning o‘ng kulokchasi bilan yukoriga kovak vena oraligida kis-flag tuguni xosil bo‘ladi. bundan tashkari yurakning o‘ng bo‘lmachasi devoriga joylashgan uch tavakali klapanga yakinrok ashof-tavar tuguni boshlanadi. bu tugundan korinchalar orasiga gis tutami kiradi. so‘ng chap va o‘ng oyokchalarga bo‘linadi. yurakning o‘tkazuvchi tizimi yurak bo‘lmachalari bilan korinchalari o‘rtasidagi sistola bilan diastola o‘rtasidagi ritmni tarkibiga solib turadi. epikard – yurak xaltasining xosil kiladigan seroz pardaning visseral varagi bo‘lib, miokardni ustki tomondan koplab turadi. epikard yupka biriktiruvchi to‘kima plastinkasidan iborat. o‘kuv tablitsalarda yurak arteriyalarni, venoz okimining xususiyatlarini ko‘rib chiking. toj egatda venoz sinusini joylashishini va o‘ng bo‘lmachaga ochilishini aniklang. yurakka …
5 / 6
kon aylanish doirasini kuyidagi sxemada tasvirlash mumkin: doiraning boshlanishi o‘ng korincha chikadi o‘pka tarmogi (venoz kon) yo‘naladi o‘pkalarga chikadi 4 o‘pka venasi (doira tugaydi), (arterial kon) kelib kuyiladi chap bo‘lmachaga jismoniy ish ta’sirida yurakdagi o‘zgarishlar sportchilar yuragi jismoniy ish ta’sirida gipertrofiyaga uchraydi. gipertrofiya – bu yurakning xajmi oshish bilan xarakterlanadi. gipertrofiya natijasida yurak kameralarining xajmi oshadi, miokard kalinlashadi. lekin miokardning gipertrofiya darajasi sport turiga va mutaxasisligiga boglik. chidamlilikka chinikayotgan sportchilarda miokard gipertrofiyasi yaxshi ifodalangan (marafonchilar, changichlarda). kuch va chakaloklikni rivojlantirayotganlarda esa u kam ifodalangan (gimnastlar, ogir atletikachilar). keskin gipertrofiyalangan yurak biologik jixatdan zaif bo‘ladi. o‘rta me’yorda gipertrofiyalangan yurakda nerv oxirlarining uchlari keng tarmoklanadi, kapillyar to‘rining satxining kengayishi sababli, miokardni kon bilan ta’minlanishi yaxshilanadi. muskul to‘kimada mioglobin mikdori xam oshadi. xujayralarda membranali strukturalar aktiv sintezlanadi va yigilib boradi shu mavzu buyicha uirsga tegishli vazifalar 1. ko‘krak kafasining rentgenogrammalarida yurakning shaklini, chegaralarini va bo‘limlarini aniklang. nafas olish va bo‘limlarini aniklang. nafas olish …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "yurak. kichik kon aylanish tomirlari"

qism: kon - tomir tizimi mashg‘ulot № 12 mavzu: «yurak. kichik kon aylanish tomirlari». o‘quv mashg‘ulotining maqsadi: 1. yurak topografiyasi, tuzilishi va funksiyasini o‘rganish. 2. yurakning o‘tqazuvchi tizimi xakida tushuncha. 3. kichik qon aylanish doirasining umumiy xarakteristikasi. 4. kichik qon aylanish doirasi tomirlarini aniqlash. mashgulot o‘tkazish natijasida talabalar quyidagilarni bilishi kerak: 1. yurakning joylashishi, chegarali va sintopiyasi. 2. yurakning tuzilishi. bo‘lakchalar va qorinchalar. klapanli apparat. 3. yurak devorining tuzilishi. 4. yurakning o‘tkazuvchi tizimi. 5. kichik qon aylanish doirasi tomirlari. dars o‘tish natijasida qanday ko‘nikmalarga ega bo‘lish lozim: ko‘krak qafasi ochilgan murdada ko‘krak qafasida joylashgan a’zolarni aniqlash. 1. yurak bo‘lim...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOC (3,4 МБ). Чтобы скачать "yurak. kichik kon aylanish tomirlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: yurak. kichik kon aylanish tomi… DOC 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram