hoye havvaz va mim harflarining talaffuzi va yozilishi

DOCX 5 sahifa 58,4 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 5
8-amaliy mashg’ulot hoye havvaz va mim harflarining tlaffuzi va yozilishi reja: 1. hoye havvaz harfining yozilishi va talaffuzi. 2. hoyi havvaz harfi bilan bog‘liq imlo masalalari 3. toyi marbuta qanday harfni ifodalaydi. 4. mim harfining yoziliahi va talaffuzi. tayanch so‘zlar: hoye havvaz, mim, toyi marbuta, haye havvaz muttasilharf, so’z oxirida “a” harfi, so’z oxirida “e” harfi, to’t ko’rinish, mimning alohoda shakli, mimning qo’shilgandagi shakli. 1. hoye havvaz harfining yozilishi va talaffuzi. hoye havvaz asosan ‘‘h’’ undosh harfini ba’zan so‘z oxirida „e“ unli harfini ifodalaydi. hoye havvaz to‘rt ko‘rinishga ega: ه ﻫ ﻬ ﻪ so‘z oxiri. so‘z o‘rtasi. so‘z boshi. alohida talaffuzi. ه ﻫ ﻬ ﻪ h he harfining so‘z boshidagi, o‘rtasidagi ko‘rinishida bir chiziq harfning o‘rtasidan o‘tib o‘zidan keyingi harfga ulanadi. shunda "h" harfida ikki ko‘z hosil bo‘ladi. shuning uchun fors tilida bu harfni های دو چشم " hoye do‘ cheshm" ( ikki ko‘zli he ) deb atashadi. nastaliq yozuvida …
2 / 5
iga ega, lekin uning yana bir necha xil yozma shakllari ham mavjud. hamroh, pora, havo, bahor kabi so‘zlarning yozilishida ishtirok etadi. ko‘rinadiki, o‘zbek tilidagi yumshoq «h» tovushini eski o‘zbek yozuvidagi ikki harf – hoyi hutti va hoyi havvaz harflari ifodalaydi. harflarning bunday nomlanishi ularning birini ikkinchisidan farqlash uchundir. hoyi havvaz harfi talaffuz etilganda, qorin bo‘shlig‘ida yengil silkinish seziladi. arab va fors tilidan o‘zlashgan so‘zlarning asli qaysi he bilan yozilgan bo‘lsa, eski o‘zbek yozuvida ham xuddi shu harflar bilan yozilishi shart. aks holda so‘zning ma’nosiga putur yetadi. bu harflarni farqlash odatda so‘zlarning yozilishini mashq qilish, eslab qolish va lug‘at kitoblarga murojaat qilish orqali amalga oshadi. 2. hoyi havvaz harfi bilan bog‘liq imlo masalalari hoyi havvaz harfi o‘zbek tilidagi bir necha tovushni ifodalashga xizmat qiladi: 1. so‘z boshida va unli harflardan keyin kelganda hoyi havvaz harfi yumshoq «h» tarzida talaffuz qilinadi. هوا هر بهار بیهی هند 2. so‘z oxirida undosh harflardan keyin …
3 / 5
ol ayrim so‘zlar va so‘zlarga qo‘shiladigan -qa, -g‘a, -ki, -ga kabi qo‘shimchalarda kuzatiladi. kadimgi yodgorliklar matnlarini kuzatish, shuningdek, keyingi davrda matbuotda e’lon qilingan eski o‘zbek yozuvidagi matnlarni o‘qib o‘rganish, bu kabi so‘z va qo‘shimchalarning yozilishida yagona qat’iy qoida mavjud emasligini ko‘rsatdi. ba’zi manbalarda ular alif bilan ba’zilarda hoyi havvaz bilan yozilgan. masalan, navoiyning «majolis un-nafois» asarida اوزرا ایچرا جاندا یانا هجریدا بولسا اندا kabi so‘zlar alif bilan yozilgan. lekin ilk devonda انچه بیرله اوزره ایچره نیچه بیله kabi so‘zlar hoyi havvaz harfi bilan yozilgan. hatto ayrim g‘azallar qofiyasidagi (دیوارده گلزارده) «da» qo‘shimchasi ham hoyi havvaz bilan yozilgan. shu bilan birga اوزا ایتسا سورسا shaklida alif harfi bilan yozilgan so‘zlar ham yo‘q emas. bunday hol navoiydan keyin yashab ijod etgan shoirlar ijodiy merosida ham mavjud. demak, hoyi havvaz ilgari asosan arab va fors-tojik tillaridan o‘zlashgan so‘zlarda qo‘llangan bo‘lsa, keyinchalik uning vazifasi kengayib, o‘zbek tilidagi ayrim so‘zlar va qo‘shimchalarni ifodalashda ham istifoda …
4 / 5
oshidagi ko‘rinishi hoye havvazga o‘xshab ketadi. bu harfni yozishda satr chizig‘idagi soat harakatiga teskari yoziladigan bir aylana bo‘lib, o‘zidan keyingi harfga qo‘shiladigan element chap tarafga chiqariladi. mim harfi eng qadimgi somiy tasviriy yozuvdagi maw – suv belgisidan kelib chiqqan. amaliy mashg‘ulot uchun topshiriqlar 1-topshiriq. quyidagi so‘zlarni o‘qing va yozing. سياه، بَهار، ناهار، شَهر، تِهران، آنها، دِه، واسه، پيراهن، هَوا، راهرو، نَهار، واژه، بِه، اينها، تِشنه، راه، هَر، بِهتَر، آهَن، نِشانه. 2-topshiriq. quyidagi so‘zlarni fors yozuvida yozing. deh, shahr, tehron, havo, onho, pirohan, rohro‘u, nahor, teshne, nevisande, siyoh, roh. 3-topshiriq. quyidagi so‘zlarni o‘qing va yozing. مَرد، شَهر، مَن، شُما، شام، مداد، اِسم، مَردُم، هَميشه، زَمين، مِهر، مُرداد، هَمان، آسمان، دَه، هَشت، سه، نُه، ميز، مُهَندِس، شِناس، مادَر، مِيدان، ميوه، اِمشَب، هَمين، اِمروز، مَهتاب، مَسموم. 4-topshiriq. quyidagi so‘zlarni fors yozuvida yozing. se, havo, hasht, hammom, hamin, miz, mo‘handes, mard, emshab, mahtob, deh, no‘h, modar, mehrabon, osmon, medod, zaminshenos, siyoh, sard, hamishe, dah, …
5 / 5
oxirida “a” harfi qanday yoziladi? 5. arab, fors va o’zbekchada so’z oxiridagi “a” harfining yozilishida farqi bormi? 6. banda, nodira, tavba so’zlari oxiridagi “a” harfi qanday yoziladi? image1.jpeg image2.jpeg

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 5 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"hoye havvaz va mim harflarining talaffuzi va yozilishi" haqida

8-amaliy mashg’ulot hoye havvaz va mim harflarining tlaffuzi va yozilishi reja: 1. hoye havvaz harfining yozilishi va talaffuzi. 2. hoyi havvaz harfi bilan bog‘liq imlo masalalari 3. toyi marbuta qanday harfni ifodalaydi. 4. mim harfining yoziliahi va talaffuzi. tayanch so‘zlar: hoye havvaz, mim, toyi marbuta, haye havvaz muttasilharf, so’z oxirida “a” harfi, so’z oxirida “e” harfi, to’t ko’rinish, mimning alohoda shakli, mimning qo’shilgandagi shakli. 1. hoye havvaz harfining yozilishi va talaffuzi. hoye havvaz asosan ‘‘h’’ undosh harfini ba’zan so‘z oxirida „e“ unli harfini ifodalaydi. hoye havvaz to‘rt ko‘rinishga ega: ه ﻫ ﻬ ﻪ so‘z oxiri. so‘z o‘rtasi. so‘z boshi. alohida talaffuzi. ه ﻫ ﻬ ﻪ h he harfining so‘z boshidagi, o‘rtasidagi ko‘rinishida bir chiziq harfning o‘rtasidan o‘tib o‘zi...

Bu fayl DOCX formatida 5 sahifadan iborat (58,4 KB). "hoye havvaz va mim harflarining talaffuzi va yozilishi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: hoye havvaz va mim harflarining… DOCX 5 sahifa Bepul yuklash Telegram