ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar

PDF 15 pages 810.9 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 810.9 KB

File type PDF

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

sh bob. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar 1-§. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar tushunchasi, turlari va yuzaga kelish asoslari huquqiy munosabatlar - davlat tomonidan himsya kilinadigan, odatda. konun normalarining kishilar xatti- harakatlariga ta'siri natijasida yuzaga keladigan va uning qatnashchilarida sub'ektiv huquklar, yuridik majbu- riyatlar mavjudligi bilan tavsiflanadigan ijtimoiy munosabatlardir. ushbu ta'rif huquqiy munosabatlarga xos bo'lgan barcha asosiy xususiyatlarni aks etgiradi. yuqoridagi ta'rifdan huqukiy munosabatlarga xos kuyidagi xususiyatlarni anglab olish mumkin: a) huqukiy munosabat, bu - insonlar faoliyati, xulq- atvori bilan bog'liq bo'lgan ijtimoiy munosabatlardir; b) hukukiy munosabat - yuridik va jismoniy shaxslar- ning sub'ektiv hukukdari va yuridik majburiyatlarini ro'yobga chikarish natijasida yuzaga keluvchi ijtimoiy munosabatlardir; v) huhukiy munosabat - shaxslar o'rtasidagi irodaviy, ongli munosabatdir: g) huqukiy munosabat - davlat tomonidan, konunlar vositasida muhofaza kilinadigan munosabatlardir. yuridik adabiyotlarda huquqiy munosabatlar turli xususiyatlariga ko'ra guruxlarga ajratiladi. ular: davlat- hukuqiy, fuqarolik-huquqiy, moliyaviy-huqukiy va boshqa turlarga bo'linadi. ijtimoiy ta'minotga oid munosabatlar ham hukukiy munosabatlarning …

2 / 15

ollarda esa - yuridik tarkib) mavjud bo'lganida ijtimoiy ta'minotni amalga oshiruvchi organlar bilan fuqarolar (ayrim fuqaro, oila) orasida vujudga keluvchi qonunlar bilan tartibga solinadigan hamda davlat tomonidan qo'riqlanadigan ijtimoiy munosabatlardan iboratdir. ijtimoiy ta'minot huquqiga oid munosabatlar yuzaga kelishiga zarur yuridik faktlar (yuridik-faktik asos) mavjud bo'lganida ta'minot olishga haqli bo'lgan shaxsning ta'minot olishga qaratilgan irodaviy-ongli harakati, ijtimoiy ta'minotni amalga oshiruvchi organ tomonidan esa ushbu ta'minotning berilishiga qaratilgan yuridik aktni sodir etilishi sabab bo'ladi. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar yuzaga kelishiga asos bo'ladigan yuridik faktlar - yuridik oqibat keltirib chiqarishga layoqatli bo'lgan irodaviy-ongli harakatlar ham, muayyan voqea-hodisalar ham bo'lishi mumkin. bunday yuridik faktlar jumlasiga: a) muayyan davr davomida mehnat munosabatida bo'lganlik - mexdat stajiga egalik fakti; b) nogiron bo'lib qolganlik fakti; g) qaramog'ida bo'lganlik fakti; d) mehnatga yaroqsizlik fakti; e) kasb kasalligiga chalinganlik yoki ishlab chiqarishda jarohat olganlik fakti va boshqalar kiritilishi mumkin. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar ijti moiy jarayon, voqelikning …

3 / 15

haxsiy ne'matlar, muayyan mulkiy yoki nomulkiy huquqlardan iborat bo'lishi mumkin. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabat ob'ekta bo'lib pensiyalar, nafaqalar va boshqa ijtimoiy yordamlar, turli imtiyozlarga nisbatan fuqarolarda bo'lgan hukuqlar sanaladi. ijtimoiy ta'minotga oid xukukiy munosabat tarkibi- ning ikkinchi muhim elementi - bu munosabatning sub'ekt- lari qatnashchilaridir. xukukiy munosabatning sub'ekg- lari sifatida xar doim sub'ektiv huquqlar, yuridik majburiyatlarga ega bo'lgan jismoniy va yuridik shaxslar hamda davlatning o'zi (o'z organlari va muassasalari orqali) ishtirok etadi. shaxe xukuk sub'ekta sifatida xukukiy munosabatlarda katnasha olishi uning huquq sub'ektlilik layoqatiga ega ekanligiga bog'liq bo'ladi. «huquqiy sub'ektlilik - huquq sub'ekta bo'la olish qobiliyatidir. xukuk normasi, huquqiy sub'ektlik va yuridik fakt huquqiy munosabatlar vujudga kelishining shart-sharoitlari hisoblanadi»2 ijtimoiy ta'minotga oid munosabatlarda munosabat sub'ekt bo'lib quyidagilar qatnashadilar: 1. fuqarolar (tegishli hollarda chet el fuqarolari, fuqaroligi bo'lmagan shaxslar); 2. yuridik shaxslar (mulkchilik shakli, xo'jalik yuritish usulidan qati nazar); 1 davlat va xuquk nazariyasi. t., 2000 yil, 303-bet. 2 davlat …

4 / 15

ashkil etadi va u munosabat ipggi- rokchilarining huquklari xamda sub'ektiv majburiyatlari- dan tashkil topadi. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabat mazmuni qonun hujjatlariga ko'ra uning sub'ektlariga berilgan hukuqlar hamda vakolatlar, yukla- tilgan majburiyatlarga ko'ra belgilanadi. ijtimoiy ta'minot huquqiy munosabatlari qatnashchi- larining huquqlari va manfaatlari qonunlarga muvofiq ma'muriy usulda (yuqori turuvchi davlat yoki jamoat organi orqali) yoki sud tartibida himoya qilinishi mumkin. ijtimoiy ta'minotga oid huhuqiy munosabatlar maqsadga ko'ra: a) huquqlarni amalga oshirishga qaratilgan; b) hukuqlarni himoya qilishga qaratilgan; v) huquqlarni tan olishga - belgilashga qaratilgan; g) protsessual munosabatlarga bo'linishi mumkin; d) javobgarlikka oid munosabatlar. ijtimoiy ta'minotni amalga oshirish shakllariga ko'ra esa bu munosabatlarni: 1) mehnat staji va uzoq yillik xizmat muddatini belgilashga oid munosabatlar; 2) pensiya tayinlash, to'lash sohasidagi munosabatlar; 3) nafaqalar tayinlash va to'lashga oid munosabatlar; www.ziyouz.com kutubxonasi 4) fukarolarga ijtimoiy yordam ko'rsatish sohasidagi munosabatlar; 5) yolg'iz fukarolarni qariyalar uyi va nogironlar uylariga joylashtirish, u erda saqlash-ta'minlashga oid munosabatlar; 6) …

5 / 15

ijtimoiy ta'minot tizimini yaxshilash, erkinlapggirish va iktiso- diy isloxotlarning yanada chukurlashtirilishi, shu asosda axoli turmush darajasini barkaror yuksaltirish maqsadida mexnat vazirligi va ijtimoiy ta'minot vazirliklari negizida mexnat va aholini ijtimoiy muxofaza qilish vazirligi, viloyatlarda mehnat va aholini ijtimoiy muxofaza kilish bosh bopsharmalari tuzilishi, tuman va shaxarlarda esa ijtimoiy ta'minot bo'limlari avvalgi xolatida saqlab qolinishi ko'zda tutildi. mamlakatda ijtimoiy ta'minstki tashkil etish va uni idora qilish ushbu organlarning asosiy vazifalaridan ekanligi belgi lab ko'yildi. mazkur farmon asosida uzbekiston respublikasi vazirlar maxkamasining 2007 yil 8 maydagi karori bilan www.ziyouz.com kutubxonasi uzbekiston respublikasi mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish vazirligi to'g'risidagi nizom tasdiq- landi1 ushbu nizomga ko'ra ijtimoiy ta'minotni amalga oshirish sohasida mehnat va aholini ijtimoiy muhofaza qilish vazirligi hamda uning hududiy organlari zimma- siga pensionerlar, nogironlar, ko'p bolali va kam ta' minlangan oilalarni amalda ijtimoiy muxofaza qilishni ta'minlash chora-tadbirlarini amalga oshirish, ijtimoiy ta'minotni tashkil etish va boshqarish, nogironlarni tibbiy-ijtimoiy ekspertizadan o'tkazish va …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar"

sh bob. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar 1-§. ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar tushunchasi, turlari va yuzaga kelish asoslari huquqiy munosabatlar - davlat tomonidan himsya kilinadigan, odatda. konun normalarining kishilar xatti- harakatlariga ta'siri natijasida yuzaga keladigan va uning qatnashchilarida sub'ektiv huquklar, yuridik majbu- riyatlar mavjudligi bilan tavsiflanadigan ijtimoiy munosabatlardir. ushbu ta'rif huquqiy munosabatlarga xos bo'lgan barcha asosiy xususiyatlarni aks etgiradi. yuqoridagi ta'rifdan huqukiy munosabatlarga xos kuyidagi xususiyatlarni anglab olish mumkin: a) huqukiy munosabat, bu - insonlar faoliyati, xulq- atvori bilan bog'liq bo'lgan ijtimoiy munosabatlardir; b) hukukiy munosabat - yuridik va jismoniy shaxslar- ning sub'ektiv hukukda...

This file contains 15 pages in PDF format (810.9 KB). To download "ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy munosabatlar", click the Telegram button on the left.

Tags: ijtimoiy ta'minotga oid huquqiy… PDF 15 pages Free download Telegram