radioaktiv nurlanishlar

PPTX 14 pages 1.8 MB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.8 MB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

powerpoint presentation radioaktiv nurlanishlar arslonov abbosbek 1. radioaktiv nurlanishning turlari va xususiyatlari 2. radioaktiv nurlanishning inson organizmiga ta'siri 3. radioaktiv nurlanishning manbalari reja: dozimetriya va o'lchov birliklari effektiv dozani hisoblashda turli to'qimalarning nurlanishga sezgirligi hisobga olinadi va bu sezgirlik koeffitsiyentlari yordamida amalga oshiriladi, masalan, ko'z to'qimalarining sezgirlik koeffitsienti 0,05 dan iborat. radiatsion dozani o'lchash uchun turli xil detektorlardan, masalan, geyger-myuller hisoblagichi yoki ionizatsion kameralardan foydalaniladi, ularning sezgirligi 0,1 msv dan 1000 sv gacha bo'lgan diapazonda o'zgarib turadi. nurlanishdan himoyalanish usullari nurlanish ta'siridan himoyalanishning muhim usullaridan biri, nurlanish vaqtida radiatsion himoya vositalarini, masalan, dozimetrlar va shaxsiy himoya vositalarini ishlatishdir. nurlanish manbasidan masofani 10 marta oshirish, nurlanish dozasini 100 marta kamaytirishga olib keladi, bu esa himoya samaradorligini sezilarli darajada oshiradi. atom energiyasi va nurlanish atom yadrosidagi proton va neytronlarning kuchli o'zaro ta'siri energiya chiqishi bilan bog'liq bo'lib, bu energiya alfa, beta yoki gamma kabi turli nurlanish turlarida namoyon bo'ladi. uran-235 ning yadro …

2 / 14

eta va gamma nurlanishlar bo'lib, ularning ionlashtiruvchi qobiliyati va o'tkazuvchanligi jihatidan farq qiladi; alfa zarralari eng kam o'tkazuvchan, gamma nurlanishi esa eng yuqori o'tkazuvchanlikka ega. beta nurlanishi elektronlar yoki pozitronlar oqimidan iborat bo'lib, ularning energiyasi 0,02 mev dan 3 mev gacha o'zgarib turadi va qalinligi bir necha millimetr bo'lgan alyuminiy qatlami bilan to'xtatiladi. nurlanishning inson organizmiga ta'siri nurlanishning yuqori dozalarida (500 msv dan yuqori) qon hujayralari hosil boʻlishining susayishi, qusish, diareya va soch toʻkilishi kabi oʻtkir nurlanish kasalligi alomatlari kuzatiladi. 100 msv dan kam nurlanish dozalarida organizm o'z-o'zini tiklash mexanizmlari faollashadi va sezilarli salbiy ta'sirlar kuzatilmaydi, ammo uzoq muddatli ta'sirlarni istisno qilib bo'lmaydi. nurlanish manbalari sun'iy nurlanish manbalari tibbiyotda (rentgenografiya, radioterapiya) va sanoatda (radioaktiv izotoplar qo'llanilishi) keng qo'llaniladi, bu esa qo'shimcha nurlanish dozasiga olib kelishi mumkin. o'rtacha yillik dozasi 0,2 msv atrofida. nurlanishning tabiiy manbalari, masalan, kosmik nurlar va yer qobig'idagi radioaktiv elementlar (masalan, uran, torium) yillik o'rtacha 2,4 msv …

3 / 14

, rentgen nurlari, gamma nurlari va alfa zarralari. ularning ionlashtiruvchi qobiliyati va energiyasi farq qiladi. ekologik muammolar va nurlanish radioaktiv ifloslanish tufayli 1000 ga yaqin o'simlik va hayvon turlari yo'qolib ketish xavfi ostida, bu esa butun ekologik tizimlarning barqarorligiga tahdid soladi. chernobil aesdagi portlashdan keyin 30 km radiusdagi hudud 30 yildan ortiq vaqt davomida yashashga yaroqsiz bo'lib qoldi, bu yerda tuproq va suvning yuqori darajada radioaktiv ifloslanishi kuzatildi. tibbiyotda radioaktiv nurlanish qo'llanilishi radioaktiv izotoplar, masalan, tc-99m, organizmda to'planishi va gamma-kamera yordamida kuzatilishi orqali yurak-qon tomir tizimi kasalliklarini diagnostikasida keng qo'llaniladi, bu jarayon taxminan 30 minut davom etadi. yadro tibbiyotida diagnostika maqsadida taxminan 10 mci miqdorida i-131 izotopi qalqonsimon bez kasalliklarini aniqlash va davolashda ishlatiladi, bu esa yuqori aniqlikdagi tasvirlarni olish imkonini beradi. e'tiboringiz uchun rahmat @taqdimot_robot image1.jpg image2.jpg image3.jpg image4.jpg image5.jpg image6.jpg image7.jpg image8.jpg image9.jpg image10.jpg image11.jpg

4 / 14

5 / 14

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "radioaktiv nurlanishlar"

powerpoint presentation radioaktiv nurlanishlar arslonov abbosbek 1. radioaktiv nurlanishning turlari va xususiyatlari 2. radioaktiv nurlanishning inson organizmiga ta'siri 3. radioaktiv nurlanishning manbalari reja: dozimetriya va o'lchov birliklari effektiv dozani hisoblashda turli to'qimalarning nurlanishga sezgirligi hisobga olinadi va bu sezgirlik koeffitsiyentlari yordamida amalga oshiriladi, masalan, ko'z to'qimalarining sezgirlik koeffitsienti 0,05 dan iborat. radiatsion dozani o'lchash uchun turli xil detektorlardan, masalan, geyger-myuller hisoblagichi yoki ionizatsion kameralardan foydalaniladi, ularning sezgirligi 0,1 msv dan 1000 sv gacha bo'lgan diapazonda o'zgarib turadi. nurlanishdan himoyalanish usullari nurlanish ta'siridan himoyalanishning muhim usullaridan biri, nurlani...

This file contains 14 pages in PPTX format (1.8 MB). To download "radioaktiv nurlanishlar", click the Telegram button on the left.

Tags: radioaktiv nurlanishlar PPTX 14 pages Free download Telegram