talab va taklif elastikligi

DOC 9 pages 370.0 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 370.0 KB

File type DOC

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

5-мавзу. талаб ва таклиф эластиклиги 1. эластиклик ва унинг турлари. 2. нуқтасимон ва ёйсимон эластикликлар, уларни ҳисоблаш. 3. даромадга кўра талаб эластиклиги ва кесишган талаб элстиклиги. таянч иборалар: эластиклик, талабнинг нархга кўра эластиклиги, ёйсимон эластиклик, эластик ва ноэластик талаб, абсолют эластик ва абсолют эластик бўлмаган талаб чизиқлари, нормал товарлар, паст категорияли, олий категорияли ва бирламчи эҳтиёж товарлар, энгел чизиқлари, кeсишган талаб эластиклиги. маълумки, товарга бўлган талаб, унинг нархига, истеъмолчи даромадига ва бошқа товарлар нархига боғлиқдир. худди шундай, таклиф товар нархига ва товарни ишлаб чиқариш харажатига боғлиқ.масалан, лимоннинг нархи ошса, унга талаб камаяди. лекин, биз шу товарга талабни ёки таклифини миқдорий жиҳатдан ўсиши ёки камайишини билмоқчимиз. агар лимон нархи 15% га ошса, унга бўлган талаб қанчага ўзгаради? ёки даромад 10% га ошгандаги талаб қанчага ўзгаради? бундай саволга жавоб бериш учун, эластиклик тушунчасидан фойдаланамиз. эластиклик - бир ўзгарувчининг бошқа бир ўзгарувчи таъсири остида ўзгаришини ўлчайдиган ўлчов; аниқроқ қилиб айтганда, бирор ўзгарувчининг бир …

2 / 9

рилган бўлса, унинг эластиклик коэффициенти қуйидаги формула бўйича аниқланади: . нархгабоғлиқталабэластиклигиманфийдир, яъни . товарнархиошганда, унгаталабкамаяди, шунингучун . (2) тенгламаданкелибчиқадики, нархгабоғлиқталабэластиклиги, нархнингтовармиқдориганисбатининг бирликнархгатўғрикеладигантоварбирлигиўзгаришига кўпайтиришданҳосилбўладиганмиқдоргатенг. лекин, талабэгричизиғибўйичаюрганда ўзгаришиёкиўзгармаслигимумкин, нархватовармиқдориэсаҳардоимўзгарибборади. демак, нархга боғлиқ талаб эластиклиги талаб чизиғининг алоҳида нуқтасида ўлчанади ва эгри чизиқ бўйича силжиганимизда, у ўзгариб боради. реал статистик маълумотларга кўра, нуқтавий ва ёйсимон эластиклик коэффициентларини аниқлаш мумкин, нуқтавий эластиклик талабнинг нархга кўра эластиклик коэффициентини ҳисоблаш формуласи: . таклифнинг нархга кўра эластиклик коэффициентини ҳисоблаш формуласи: . талабнинг нархга кўра ёйсимон эластиклигини ҳисоблаш формуласи: . бу ерда ва р1 талабнинг ва товар нархининг бошланғич қийматлари, ва р2 - талабнинг ва товар нархининг ўзгарган қийматлари. нуқтавий эластиклик ҳисобланганда, ва ларнинг базис кўрсаткичлари сифатида, уларнинг бошланғич ва ўзгарган қийматларининг ўртача қийматлари олинади. мисол. лимонга бўлган талаб 100 дона бўлганда, ҳар бир лимон нархи 21 сўмни ташкил қилади, талаб 200 дона бўлганда бир дона лимон 180 сўм бўлади. ёйсимон эластиклик коэффициентини ҳисоблаймиз. . демак, битта лимон …

3 / 9

мас эластиклик коэффициентига эга эмас. 18-расмдан кўриниб турибдики, агар биз чизиқ бўйича пастга қараб юрсак миқдор камайиб боради, натижада эластиклик миқдори ҳам камаяди. 18-расм. чизиқли талаб чизиғи чизиқли талаб функциясининг эластиклик коэффициенти қуйидагига тенг: талаб чизиғи нарх ўқи билан кесишганда ва embed equation.3 ; да . талаб чизиғи товар ўқи билан кесишганда ва - чизиқнинг тангенс бурчак ётиқлигини беради. шу сабабли, талаб чизиғи қанча тик бўлса, талаб эластиклиги шунча кичик бўлади. қуйидаги 19, 20-расмларда эластикликнинг ўзига хос алоҳида кўринишлари келтирилган. 19-расм. талаб абсолют эластик20-расм. талаб абсолют эластик бўлганда талаб чизиғи бўлмаганда талаб чизиғи 19-расмда эластиклиги чексиз бўлган талаб чизиғи келтирилган. бу ҳолда ягона нарх бўлиб, истеъмолчилар шу нархда маҳсулот сотиб олишади. нархни ҳар қандай кичик ошиши, талабни нолга туширади ва нархнинг даражадан ҳар қандай камайиши, талабни чексиз ошиб кетишига олиб келади. 20-расмдаги талаб чизиғи мутлақо эластик эмас. истеъмолчилар нархдан қатъий назар белгиланган миқдорда товар сотиб олишади. “inelastic demand if demand …

4 / 9

hich results in a revenue gain of$1000. the overall result is a net decrease in total revenue of $6000 (= $1000 – $7000). again, our analysis is reversible: if demand is inelastic, a price increase willincrease total revenue. together, these results tell us that demand is inelastic if aprice change causes total revenue to change in the same direction.” . мисол. талабнинг даромадгакўра чизиқли функцияси берилган бўлсин: , даромад бўлганда, талабнинг даромадга боғлиқ эластиклик коэффициентини аниқланг. чизиқли функциянинг эластиклик коэффициентини аниқлаш формуласига кўра ёзамиз: демак, даромад бир фоизга ошганда, талаб миқдори 1,1% га ошади. мисол. талабнинг чизиқли функцияси кўринишга эга. талаб миқдори бўлганда, талаб эластиклиги коэффициенти нечага тенглигини қуйидаги тартибда аниқлаймиз, таклиф бўлганда, нарх даражасини аниқлаймиз, , бундан . энди чизиқли функциянинг эластиклик коэффициентини аниқлаш формуласига кўра демак, нарх бир фоизга ошса, талаб миқдори 0,75 фоизга камаяди. талаб эластиклиги нархдан ташқари, даромадга ҳам боғлиқдир. кўпгина товарларга талаб, истеъмолчилар даромади ошганда …

5 / 9

қуйидагича: - пиво миқдори; (вино нархи ошганда пивога талаб ошади, демак пивонинг талаб чизиғи ўнгга силжийди). юқорида келтирилган мисолда пиво билан вино ўзаро бир-бирини ўрнини босадиган товарлар бўлгани учун, нарх бўйича кесишган эластиклик мусбатдир, яъни биттасининг нархини ошиши иккинчисига талабни оширади. лекин, ҳар доим ҳам шундай бўлавермайди. баъзи бир товарлар, тўлдирувчи товарлар ҳисобланади ва улар биргаликда ишлатилади, шу сабабли бирортасининг нархини ўсиши, иккинчи товар истеъмолини камайтиради. бунга мисол тариқасида бензин билан автомобиль мотори ёғини олиш мумкин. агар бензин нархи ошса, бензин истеъмоли камаяди, нима учун деганда, автомобиль ҳайдовчилар машинада камроқ юра бошлайди. аммо, мотор мойига ҳам талаб камаяди (мотор мойига талаб эгри чизиғи чап томонга силжийди). шундай қилиб, мотор мойининг бензинга нисбатан эластиклиги манфийдир. яна бир эслатиб ўтамиз, бозор талабининг асосий детерминантлари, яъни талаб чизиғи ҳолатини ўзгартирувчи, ёки талабдаги ўзгаришни келтириб чиқарувчи детерминантлар қуйидагилар: истеъмолчининг диди ва афзал кўриши; бозордаги истеъмолчилар сони; истеъмолчилар даромади; бир-бирини ўрнини босувчи, тўлдирувчи товарлар; келажакда …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "talab va taklif elastikligi"

5-мавзу. талаб ва таклиф эластиклиги 1. эластиклик ва унинг турлари. 2. нуқтасимон ва ёйсимон эластикликлар, уларни ҳисоблаш. 3. даромадга кўра талаб эластиклиги ва кесишган талаб элстиклиги. таянч иборалар: эластиклик, талабнинг нархга кўра эластиклиги, ёйсимон эластиклик, эластик ва ноэластик талаб, абсолют эластик ва абсолют эластик бўлмаган талаб чизиқлари, нормал товарлар, паст категорияли, олий категорияли ва бирламчи эҳтиёж товарлар, энгел чизиқлари, кeсишган талаб эластиклиги. маълумки, товарга бўлган талаб, унинг нархига, истеъмолчи даромадига ва бошқа товарлар нархига боғлиқдир. худди шундай, таклиф товар нархига ва товарни ишлаб чиқариш харажатига боғлиқ.масалан, лимоннинг нархи ошса, унга талаб камаяди. лекин, биз шу товарга талабни ёки таклифини миқдорий жиҳатдан ўсиши ёки кам...

This file contains 9 pages in DOC format (370.0 KB). To download "talab va taklif elastikligi", click the Telegram button on the left.

Tags: talab va taklif elastikligi DOC 9 pages Free download Telegram