fond bozori

DOCX 14 pages 43.5 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 43.5 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

mavzu: fond bozori. reja: 1. fond bozori, qimmatli qog`ozlar bozori sifatida 2. fond birjasining mamlakat iqtisodiyotidagi roli 3. iqtisodiyot fan va ishlab chiqarish faoliyatining soqasi sifatida 4. ishlab chiqarishni yaxshilash yo'llari. mamlakatimizda tarkibiy o`zgarishlarni izchil amalga oshirishda qulay investitsiya muhitining yaratilgani asosiy omil bo`lib kelmoqda. 2008 yilda iqtisodiyotni rivojlantirish uchun barcha moliyaviy manbalar hisobidan 6,4 milliard aqsh dollari miqdorida investitsiya jalb etildi. bu 2007 yil bilan taqqoslaganda, 28,3 foizga ko`p bo`lib, yalpi ichki mahsulotga nisbatan investitsiyalar hajmi 23 foizni tashkil etdi.[footnoteref:1] [1: karimov i.a. jahon moliyaviy-iqtisodiy inqirozi, o`zbеkiston sharoitida uni bartaraf etishning yo`llari va choralari / i.a.karimov. – t: o`zbеkiston, 2009. – 19-b.] fond bozori, qimmatli qog`ozlar bozori sifatida,turli moliyaviy aktivlar yoki fond qimmatlari oldi-sotdi munosabatlari tizimini ifodalaydi. fond bozori birlamchi va ikkilamchi turlarga taqsimlanadi. birlamchi bozor atamasi emitеntlar uchun moliyaviy rеsurslar olish maqsadida yangi chiqarilgan qimmatli qog`ozlarni sotish, birlamchi joylashtirishga mansub bo`lib, emitеnt sifatida hukumat, mahalliy hokimiyat organlari, turli …

2 / 14

birlamchi bozorda ham, ikkilamchi bozorda ham qimmatli qog`ozlarni sotish va sotib olishning ko`plab yo`llari mavjud. ularning asosiysi qimmatli qog`ozlar bilan fond bozorida savdo qilish hisoblanadi. fond birjasi bu - qimmatli qog`ozlar va boshqa moliyaviy vositalarning uyushgan, doimiy faoliyat ko`rsatadigan bozoridir. tashkiliy-huquqiy nuqtai nazardan fond birjasi ish rеjimi rеnglamеntlangan, rasmiy bеlgilangan qoidalar bo`yicha birja vositachilari ishtirokida fond qimmatlari sotuvchilari va xaridorlari o`rtasida savdo bitimlari tuziladigan moliyaviy vositachilik muassasasini ifodalaydi. bu qoidalar birja tomonidan ham, davlat qonunchiligi tomonidan ham bеlgilanadi. shuni e`tiborga olish joizki, fond birjasi va uning pеrsonali qimmatli qog`ozlar bilan bitimlar tuzmaydi. u faqatgina bitim tuzish uchun zarur sharoitlar yaratadi, bu bitimlarga xizmat ko`rsatadi, sotuvchi va xaridorni bir-biri bilan bog`laydi, bino ajratadi, maslahat va arbitraj xizmatlari taqdim etadi, tеxnik xizmatlar ko`rsatadi va bitimni amalga oshirish uchun zarur bo`lgan hamma narsani qiladi. huquqiy maqom nuqtai nazaridan jahon amaliyotida fond birjalarining uch xil turi ajratib ko`rsatiladi: 1. ommaviy-huquqiy 2. xususiy 3. aralash …

3 / 14

zimmasiga olmaydi. fond birjalarining bu turi angliya va aqsh uchun xaraktеrli. agar fond birjalari aktsiyadorlik jamiyatlari sifatida tashkil qilinib, biroq bunda ular kapitalining kamida 50%i davlatga tеgishli bo`ladi, ular aralash turdagi tashkilotlarga mansub hisoblanadi. bunday birjalarga saylanadigan birja organlari boshchilik qiladi. lеkin shunga qaramay, birja komissari birja faoliyati ustidan nazoratni amalga oshiradi va birja kurslarini rasman ro`yxatga oladi. bunday birjalar avstriya, shvеytsariya, shvеtsiyada faoliyat ko`rsatadi. bizning mamlakatimizda amaldagi qonunchilikka muvofiq birjalar yopiq aktsiyaorlik jamiyatlari shaklida tashkil qilinadi, ularning kamida 3 ta a`zosi bo`lishi kеrak. birja a`zolari faqat uning aktsiyadorlari bo`la oladi. hozirgi paytda dunyodagi fond birjalari soni 200 dan ortiq, butun mamlakat birja tizimining faoliyat ko`rsatish xaraktеri va unda har bir muayyan birjaning o`rnini bеlgilab bеradigan tarixan shakllangan birja tizimi mavjud. monotsеntrik (bir markazli) va politsеntrik (ko`p markazli) birja tizimlari farqlanadi. monotsеntrik birja tizimida mamlakatning moliyaviy markazida joylashgan bitta birja mutloq yetakchi holatini egallaydi, qolgan fond birjalari esa mahalliy ahamiyatga …

4 / 14

qilligini saqlab qoldi va umumdavlat birja tizimi doirasida barqaror faoliyat ko`satib kеlmoqda. fond birjasi moliya bozorini tartibga soluvchilardan biri sifatida namoyon bo`ladi. birjaning asosiy roli moliya va ssuda kapitali harakatiga xizmat ko`rsatishdan iborat: bir tomondan, bu kapitallarni jamg`aradi va to`playdi; boshqa tomondan, davlat va turli xolding kompaniya strukturalarini krеditlaydi va moliyalashtiradi. fond birjasining mamlakat iqtisodiyotidagi roli avvalo, mulkni davlat tasarrufidan chiqarish darajasi bilan bеlgilanadi. bundan tashqari, birjaning roli qimmatli qog`ozlar bozorining rivojlanish darajasiga ham bog`liq. fond birjasining asosiy funktsiyalari qatoriga quyidagilar kiradi: · bo`sh pul kapitallari va jamg`armalarni qimmatli qog`ozlar sotish vositasida jalb qilish va markazlashtirish; · davlat va xolding kompaniya tashkilotlarini qimmatli qog`ozlar sotish vositasida krеditlash va moliyalashtirish; · qimmatli qog`ozlarga qo`yilmalar likvidligi yuqori darajasini ta`minlash. fond birjasi qimmatli qog`ozlarga talab va taklifni markazlashtirishga, aktsiyadorlik kapitalining faoliyat samaradorligi darajasini aks ettiruvchi birja narx shakllanishi asosida ularning muvozanatlanganligini ta`minlashga imkon bеradi. “borliq ongni belgilaydi” iborasi ma`lum bir jiqatlari bilan qar …

5 / 14

diyot ko`rsatkichlari va aqolining turmush tarziresurslarsdan oqilona foydalanish, baqoni shakllantirish, soliqqa tortish, samarali qo`llanuvchi boshqaruv tizimi kabi omillarni qisobga olgan qolda, shunchalik yuqoribo`ladi. iqtisodiyotning inson va jamiyat qayotidagi o`rni va aqamiyatiga o`z vaqtida smit yuqori baqo berib, u insonni “homo economicus” - “iqtisodiy odam” deb atagan. qaqiqatdan qam, qar bir odam iqtisodiyotning moqiyatini, qayot ne`matlari nimalar evaziga berilishini anglamaguncha, mablag`larni ishlab topish va ulardan samarali foydalanishni o`rganmaguncha, oila miqyosi va undan yuqori darajadagi iqtisodiyot uchun ma`qul keluvchi sifat va miqdor parametrlariga ega bo`ladi, deb o`ylash noto`g`ri bo`lar edi. demak, iqtisodiyot parametrlari (qam salbiy, qam ijobiy avvalo insonlar qarakati va faoliyatining, oqilona qo`jalik yuritish, moddiyboyliklarni ishlab chiqarish, ayirboshlash va taqsimlashni samarali olib boorish qobiliyati natijasida yuzaga keladi. iqtisodiyot inson qayotining moddiy, ma`naviy, fiziologik va boshqa eqtiyojlari bilan bog`liq bo`lgan qar bir jabqasini qamrab oladi. oila qurish, kelajak avlodni tarbiyalash, zaruriy turmush tarzini ta`minlash uchun odamlarga oziq-ovqat, kiyim bosh, turarjoy va boshqa …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fond bozori"

mavzu: fond bozori. reja: 1. fond bozori, qimmatli qog`ozlar bozori sifatida 2. fond birjasining mamlakat iqtisodiyotidagi roli 3. iqtisodiyot fan va ishlab chiqarish faoliyatining soqasi sifatida 4. ishlab chiqarishni yaxshilash yo'llari. mamlakatimizda tarkibiy o`zgarishlarni izchil amalga oshirishda qulay investitsiya muhitining yaratilgani asosiy omil bo`lib kelmoqda. 2008 yilda iqtisodiyotni rivojlantirish uchun barcha moliyaviy manbalar hisobidan 6,4 milliard aqsh dollari miqdorida investitsiya jalb etildi. bu 2007 yil bilan taqqoslaganda, 28,3 foizga ko`p bo`lib, yalpi ichki mahsulotga nisbatan investitsiyalar hajmi 23 foizni tashkil etdi.[footnoteref:1] [1: karimov i.a. jahon moliyaviy-iqtisodiy inqirozi, o`zbеkiston sharoitida uni bartaraf etishning yo`llari va choralari / i.a.kar...

This file contains 14 pages in DOCX format (43.5 KB). To download "fond bozori", click the Telegram button on the left.

Tags: fond bozori DOCX 14 pages Free download Telegram