bolalar nutqini rivojlantirishda grammatika

DOC 54 pages 282.5 KB Free download

54 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 282.5 KB

File type DOC

Pages 54

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 54

bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati mundarija kirish................................................................................................................. 3 i. bob bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati 6 1.1 § ona tilining maktabgacha ta'limda tutgan o’rni, mohiyati …………........ 6 1.2 § maktabgacha ta’limda nutq o'stirish nazariyasi va metodikasining maqsadi vazifalari………………………………….................................... 9 1.3 § bolalar nutqini o‘stirishga oid nazariy ishlar............................................... 11 ii. bob nutq tushunchasi va uni rivojlantirish vazifalari 17 2.1 § maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish qonuniyatlari…......... 17 2.2 § ”ilk qadam” davlat o‘quv dasturi.................................................................. 29 2.2 § nutqni tushunishni rivojlantirishning asosiy metodik usullari…………….. 32 iii bob tovushlarning to‘g‘ri talaffuzi yuzasidan olib boriladigan ishlar mazmuni 40 3.1 § bolalarni to‘g‘ri talaffuzga о‘rgatishning mazmuni va mohiyati.............. 40 3.2 § bolalarni to‘g ‘ri talaffuzga о‘rgatish asosiy vazifalari............................... 41 3.3 § tovush hosil qilishda ishtirok etadigan turli organlarning ahamiyati......... 43 xulosa............................................................................................................ 47 foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati......................................... 49 kirish. hozirgi paytda o’zbekiston respublikasi prezidenti shavkat mirziyoyev …

2 / 54

agi aloqa shaklidir, nutqiy aloqa jarayonida kishilar fikr almashadilar va bir birlariga ta’sir etadilar. nutqiy aloqa til orqali amalga oshiriladi; til-bu fonetik leksik va grammatik vositalar tizimidir odam nutqi tushunarli va ma’noli bo’lishi uchun nutq a’zolarining xarakatlari aniq va tog’ri bo’lishi kerak. nutq talaffuzi mexanizmi harakatini tushunish uchun nutq apparatining tuzilishini yaxshi bilishi zarur. nutq buzilishlari uzoq yillar davomida o’rganib kelayotgan sohadir. nutq normasi deganda nutq faoliyati jarayonidagi til ishlatilishining umumiy qabul qilingan variantlari tushuniladi. nutqning normal faoliyati holatiga uning psixofiziologik mexanizmlarning zaiflashuviga bog’liq holda til normalaridan chetlashuvi bilan belgilanadi. kommunikativ nazariya nuqtai nazaridan qaraganda, nutq buzilishlari bu aloqa vositasining buzilishidir. bunda individ bilan jamiyat orasidagi nuqtiy muomalada ko’zga tashlanadigan o’zaro munosabatlarning buzilgani ma’lum bo’ladi. o`zbekiston respublikasi ta’lim to`g`risidagi qonunning 23 -moddasiga ko’ra rivojlanishda jismoniy yoki psixik kamchiliklarga ega bo`lgan anomal bolalar ta’lim olish huquqiga ega. bizning mamlakatimizda anomal bolalarga yordamni tashkil etish – inson haqida g`amxo`rlik ko`rsatilishining yorqin namunalaridan …

3 / 54

ik asoslash zamonaviy pedagogik tadqiqotlarga xos jihatlar hisoblanadi. rus pedagogika fanining eng yaxshi an’analari ruhida bajarilgan ushbu tadqiqotlar katta faktik materiallarga ega bo`ladi, bola nutqining obyektiv qonuniyatlarini aniqlaydi. f.a. soxin va o.s. ushakovlarning tasnifidan foydalangan holda bolalar nutqini psixologik-pedagogik tadqiq qilishni bir nechta yo`nalishga ajratish mumkin: tuzilmaviy (til tizimining turli tuzilmaviy darajalarini: fonetik, leksik, grammatik darajalarini shakllanirish), funksional (kommunikativ faoliyatda tilni egallash ko`nikmalarini shakllantirish); kognitiv (til va nutq hodisalarini oddiy anglashni shakllantirish). “bola nutqini rivojlantirish” hodisasining o`zini va uni boshqarish jarayonini tahlil qilish maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish sohasida ishlash uchun pedagoglar maxsus tayyorgarlikdan o`tishlari zarur, degan xulosani keltirib chiqaradi. nutqqa oid zamonaviy tadqiqotlar tizimli yondashuvga ega, bu “u yaxlit bir tizim sifatida mavjud bo`lgan ko`plab tashqi va ichki munosabatlar” (b.f. lomov) hodisasini o`rganishda namoyon bo`ladi. nutq-til tizimi ko`plab aloqalarga kirishadi, jumladan, ma’noni so`zga aylantiradigan hamda inson ongi va his-hayajonlari bilan uzviy bog`liq bo`lgan semantik axborot apparati, psixofizik hodisa (ya’ni, …

4 / 54

ning asosiy usulidir. kurs ishining maqsad va vazifasi: grammatikaning maqsadi, bolalarni tilni to'g'ri ishlatish va o'z fikrlarini to'g'ri ifodalashga yordam berishdir. ular o'qituvchilarning o'rganish jarayonini muvaffaqiyatli olib borishiga yordam beradi. kurs ishining nazariy asoslar: bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning nazariy asoslarining o'rgatilishi juda muhimdir. bu asoslar o'quvchilarga tilni tushunish, gapni yozish, qo'llab-quvvatlash va tarqatishda yordam beradi. kurs ishining uslubiy asoslar: grammatika, tilning to'g'ri va aniq fikrlash uslubiy asoslarini o'rganishga yordam beradi. bu, bolalar uchun gaplarni to'g'ri tushuntirish, so'zlashish va yozish jarayonlarida muhimdir. bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning o'rni va ahamiyati, tilni o'rganish va fikrlashda juda muhimdir. bu, ularga tilni to'g'ri va aniq ishlatishda yordam beradi va o'z fikrlarini to'g'ri ifodalashga imkoniyat yaratadi. ishning tuzilishi: kurs ishim kirish, uchta bobdan iborat asosiy qism, kurs ishimning yozilish tortibi shulardan iborat va alohida xulosa qismi ham bor yana foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati ham qo’shilgan. i.bob.bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati 1.1 § ona tilining maktabgacha …

5 / 54

. maktabgacha ta'limning asosiy vazifasi bolalarni maktabda ta'lim olishga tayyorlashdan iboratdir. ya'ni bolalar maktabgacha ta'limda aniq bilimlarnigina emas, fikrlash ko’nikmasini egallashi, tengdoshlari va kattalarning nutqlarini tushunishlari, ular bilan erkin fikr almashish, hamkorlik asosida faoliyat korsatishi talab etiladi. bolalarning ona tilida obrazli va mantiqiy fikrlashi, tasavvurlarini nutq orqali to’g’ri ifodalashi o’zini nazorat qilishi, boshqarishi, kuzatish, eshitish, eslab qolish, umumlashtirish, solishtirish kabi aqliy tayyorgarlikka ega bo’lishi zarur. bu vazifani bajarishda, albatta, ona tilida nutq o’stirish fanining o’rni, ahamiyati kattadir. chunki til kishilarning o’zaro aloqa vositasi bo'lib, u barcha kishilar uchun baravar, teng xizmat qiladi, shu bois til ijtimoiy hodisa bo'lib, jamiyat taraqqiyotidagi o’zgarishlar, yangilanishlar tilda o’z aksini topadi. til birliklari nutqni hosil qiladi, ya'ni har bir inson o’z fikrini boshqalarga til orqali, til birliklari orqali bayon qiladi, boshqalari fikrini til orqali egallaydi, tushunadi. ya'ni nutq tevarak-atrofdagi voqea-hodisalar haqidagi fikr muloqazalarni boshqalarga yetkazishdir. shuning uchun til va nutq inson hayotida muhim ahamiyat kasb …

Want to read more?

Download all 54 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bolalar nutqini rivojlantirishda grammatika"

bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati mundarija kirish................................................................................................................. 3 i. bob bolalar nutqini rivojlantirishda grammatikaning oʻrni va ahamiyati 6 1.1 § ona tilining maktabgacha ta'limda tutgan o’rni, mohiyati …………........ 6 1.2 § maktabgacha ta’limda nutq o'stirish nazariyasi va metodikasining maqsadi vazifalari………………………………….................................... 9 1.3 § bolalar nutqini o‘stirishga oid nazariy ishlar............................................... 11 ii. bob nutq tushunchasi va uni rivojlantirish vazifalari 17 2.1 § maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirish qonuniyatlari…......

This file contains 54 pages in DOC format (282.5 KB). To download "bolalar nutqini rivojlantirishda grammatika", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalar nutqini rivojlantirishd… DOC 54 pages Free download Telegram