birlamchi va ikkilamchi og'izlilar evolutsiyasi

DOC 20 pages 701.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 20
o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ birlamchi va ikkilamchi og‘izlilar- hayvonlar evolutsiyasining ikki yo‘nalishi reja 1. birlamchi og‘izlilar taksonomik guruhlari 2. ikkilamchi og‘izlilar tasnifi 3. hayvonlar evolutsiyasida birlamchi va ikkilamchi og‘izlilar kelib chiqishi kirish embrional tuzilishga binoan hayvonlarni birlamchi og‘izlilar va ikkilamchi og‘izlilar guruhlariga ajratiladi. birlamchi og‘izlilarning embrional rivojlanish davrida hosil bo‘lgan birlamchi og‘iz (blastopor) ular voyaga yetgan davrida ham og‘iz teshigi bo‘lib qolaveradi. bu guruhga halqali chuvalchanglar, molluskalar, bo‘g‘imoyoqlilarva onixoforalar tipi kiradi. ikkilamchi og‘izlilarning embrional rivojlanish davridagi hosil bo‘lgan birlamchi og‘iz voyaga yetgan hayvonning chiqarish teshigiga aylanadi. ikkilamchi ya‘ni haqiqiy og‘iz teshigi esa keyinchalik mustaqil holda ko‘pincha chiqarish teshigi joylashgan qutbning qarama qarshi tomonida hosil bo‘ladi. bu guruhga ignaterililar, chalaxordalilar va xordalilar tipi kiradi. asosiy qism · birlamchi og‘izlilar halqali …
2 / 20
ir juftdan bosh va halqumosti nerv gangliyalari halqum atrofi nerv halqasi va qorin nerv zanjiridan iborat. ko‘pchilik tuban tuzilgan halqalilar ayrim jinsli metamarfoz orqali rivojlanadi. lichinkasi troxofora deyiladi. bu tipga kam tuklilar ko‘p tuklilar va zuluklar sinflari kiradi va kenja tiplar ham mavjud. · bo‘g‘imoyoqlilar (arthropoda) bo‘g‘imoyoqlilar tipi nihoyatda xilma- xil tuzilgan 2 mlndan ortiq turni o‘z ichiga oladi. bo‘g‘imoyoqlilarning tanasi qattiq va pishiq kutikula bilan qoplangan. kutikulasini tana devorining gipoderma qavatidagi hujayralar ishlab chiqarib uning asosiy qismi xitindan iborat. xitin murakkab azotli birikma bo‘lib pishiq va turli kimyoviy tasirlarga chidamli . bo‘g‘imoyoqlilar tanasi va oyoqlari bo‘g‘imlarga bo‘lingan. tana bo‘g‘imlarining tuzilishi va o‘lchamlari turli xil. bo‘g‘imoyoqlilarning muskullari teri-muskul xaltasi hosil qilmaydi ular tanada to‘p- to‘p bo‘lib joylashgan ko‘ndalang targ‘il muskullardan iborat. muskullarning bir uchi tana organlariga ikkinchi uchi tana qoplag‘ichining qalinlashgan qismlariga kelib birikadi. tana bo‘shligi aralash miksotseldan iborat. embrional rivojlanish davrida ko‘p hollarda dastlab segmentlarga ajralgan ikkilamchi tana bo‘shlig‘i …
3 / 20
hayvonlar. ular faqat jinsiy urug‘lanish orqali ba‘zan partenogenez ko‘payadi. · mollyuskalar (mollusca) mollyuskalar xilma xil tuzilgan eng qadimgi hayvonlar guruhi hisoblanadi. ular quyidagi xususiyatlar bilan boshqa hayvonlardan ajralib turadi. ko‘pchilik mollyuskalar bilaterial simmetriyali hayvonlar. biroq bir qancha turlarida organlarning joylashishi o‘zgarib, tana simmetriyasi ikkilamchi buzilib assimmetrik shaklga kiradi. ko‘pchilik mollyuskalarning tanasi bo‘g‘imlarga bo‘linmagan. faqat tuban tuzilgan mollyuskalarda metamerik tuzilishga xos bo‘lgan belgilarni ko‘rish mumkin. mollyuskalar ikkilamchi tana bo‘shliqli hayvonlar bo‘lib selom qoldig‘i yurakoldi xaltasi va jinsiy bezlar bo‘shlig‘idan iborat. mollyuskalar tanasining asosi mantiya deb ataladigan teri burmasi bilan o‘ralgan. mantiyasi bilan tana bo‘shlig‘i orasida mantiya bo‘shlig‘i mavjud bo‘lib bu yerda jabralar va ayrim sezgi organlari joylashgan. ayirish, orqa chiqaruv va jinsiy bezlarning teshigi ham ana shu bo‘shliqqa ochiladi. tanasining orqa tomonida mantiyadan hosil bo‘lgan chig‘anog‘i joylashgan. chig‘anoq tanani himoya qilib turadi. bir qancha mollyuskalarning chig‘anog‘i tarixiy taraqqiyot davrida yo‘qolgan. qon aylanish sistemasi ochiq bo‘lib qoni tomirlar orqali oqishi bilan birga …
4 / 20
bu tip yonbosh nervlilar va chig‘anoqlilar kenja tiplariga ajratiladi. · onixoforalar. (onychophora) onixoforalar janubiy yarimsharning tropik va mo‘tadil iqlimida hayot kechiradi. chuvalchangsimon tanasi bo‘g‘imlarga bo‘lingan. bu tipga 70ga yaqin tur kiradi. hamma onixoforalarning bosh bo‘limi tanadan aniq ajralmagan. tanasi gomonom bo‘g‘imlardan iborat bo‘lib ular o‘rtasidagi chegara aniq ko‘rinmaydi. har bir tana bo‘g‘imida bir juftdan sodda tuzilgan oyoqlar bo‘ladi. tashqi xitin qoplag‘ichi bo‘lmaydi teri-muskul xaltasi silliq muskullardan iborat. tana bo‘shlig‘i aralash mikotseldan iborat. qon aylanish sistemasi ochiq bo‘lib yuragi orqa tomonda joylashgan. ayirish organlari halqali chuvalchanglarga o‘xshash har bir bo‘g‘imda joylashgan metenefridiylardan iborat. traxeyalar orqali nafas oladi. bu tipga yagona birlamchi traxeyalilar sinfi kiradi. · ikkilamchi og‘izlilar.(deuterostomia) ignaterililar. (echinodermata) ignaterililar - ikkilamchi tana bo‘shliqli hayvonlar voyaga yetgan davrida tana simmetriyasi radial bo‘ladi. ignaterililar selomi yaxshi rivojlangan bo‘lib suyuqlik bilan to‘lgan. bu bo‘shliqda ichki organlari joylashgan. selomining murakkab tuzilishi va unda bir qator sistemalarning hosil bo‘lishibilan ignaterililar boshqa hayvonlardan keskin farq qiladi. …
5 / 20
orda faqat tuban xordalilarda umr bo‘yi saqlanadi. yuksak xordalilarda esa xorda faqat embrional rivojlanish davrida bo‘lib keyinchalik umurtqa pog‘onasi bilan almashadi. markaziy nerv sistemasi xordaning ustida joylashgan nerv nayidan iborat. yuksak xordalilarda nerv nayining oldingi qismidan bosh miya shakllanadi. nayning qolgan qismlaridan esa orqa miya hosil bo‘ladi. xordalilar halqumi devorining ikki yonida jabra yoriqlari joylashgan. bu yoriqlar birlamchi suv hayvonlarida saqlanib qolgan. quruqlimda yashovchi hamda ikkilamchi suvda yashashga o‘tgan xordalilarda jabra yoriqlari embrional rivojlanish davrida bo‘ladi. ko‘p hujayrali hayvonlarning ajdodlarida ikkita qavatning paydo bo‘lishi ulardagi hujayralarning funksional ixtisoslashuviga olib keldi. buning natijasida tashqi qavat hujayralari harakatlantirish va sezish ichki qavat esa hazm qilish va jinsiy organlar sistemasi funksiyasini bajarishga moslashdi. haqiqiy ko‘p hujayralilar (eumetazoa) bo‘limi juda ko‘p tip vakillarini birlashtiradi. ular tanasi hujayralari muayyan vazifani bajarishga ixtisoslashgan. haqiqiy nerv siatemasi rivojlangan. embrional tuzilishga binoan selomli hayvonlarni ham birlamchi og‘izlilar (protostomia) va ikkilamchi og‘izlilar ( deuterostomia) guruhlariga ajratiladi. birlamchi og‘izlilarning embrional …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "birlamchi va ikkilamchi og'izlilar evolutsiyasi"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ birlamchi va ikkilamchi og‘izlilar- hayvonlar evolutsiyasining ikki yo‘nalishi reja 1. birlamchi og‘izlilar taksonomik guruhlari 2. ikkilamchi og‘izlilar tasnifi 3. hayvonlar evolutsiyasida birlamchi va ikkilamchi og‘izlilar kelib chiqishi kirish embrional tuzilishga binoan hayvonlarni birlamchi og‘izlilar va ikkilamchi og‘izlilar guruhlariga ajratiladi. birlamchi og‘izlilarning e...

This file contains 20 pages in DOC format (701.0 KB). To download "birlamchi va ikkilamchi og'izlilar evolutsiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: birlamchi va ikkilamchi og'izli… DOC 20 pages Free download Telegram