abu lays samarqandiyning "bahrul ulum" asarida kelgan tarixiy voqealar

DOC 37 стр. 152,5 КБ Бесплатная загрузка

37 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 152,5 КБ

Тип файла DOC

Страницы 37

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 37

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abu lays samarqandiyning “bahrul ulum” asarida kelgan tarixiy voqealar reja: kirish ……………………………………………………….3 i bob abu lays samarqandiy hayoti va faoliyati 1.1. tarixiy mabalarda samarqandiy siymosini yortilishi…. 7 1.2. samarqandiyning ilmiy merosi………………………. 10 ii bob “bahrul ulum” asarining tafsirshunoslikdagi ahamiyati 2.1. “bahrul ulum” asarining manbashunoslik tahlili……….14 2.2. tafsirida tarixiy voqealarning yoritish uslubi…………...17 2.3. isroilyot rivoyatlari asosida oyatlarning sharhlanishi…..24 xulosa…………………………………………………….35 foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati…….39 kirish mavzuning dolzarbligi va bugungi kundagi ahamiyati: hozirgi kunda sharq olimlariva mufassirlarning ko’plab tafsirlari, kitoblari tarjima qilinmoqda. bunga asosiy sababi esa,ularga bo’lgan ehtiyoj va o’sha davrda bo’lgani kabi hozirgi kunda ham bu asarlarning ahamiyatining juda yuqoriligi va bu asarlarga bo’lgan ehtiyojlarni qondirib ,musulmonlarning diniy saviyasini oshirishdir.aynan shu uchun men shu yaqin yillar ichida tarjimasi …

2 / 37

n biridir. tafsirda mufassir quron oyatlarini yoritishda boshqa oyatlar bilan, hadislar bilan va turli rivoyatlardan hattoki isroilotdan ham keng foydalanilgan. islom dini yurtimizga kirib kelgandan so’ng, xalqimiz bu dinni faqatgina diniy ta’limot sifatida qabul qilib, islomning ilmiy jihatdan yuksalishiga beqiyos xizmat qildi. yuqoridagi fikrlardan kelib chiqib, dinimizning ma’naviy-ma’rifiy xayotimizdagi o’rnini aniqlashga oid mazkur tadqiqotda mavzuning dolzarbligi ikki asosda belgilandi: birinchidan, yurtimizdan yetishib chiqqanan olimlar hayot yo’llari va ilmiy-ma’naviy meroslarining islom dini va ilmlari rivojidagi o’rni, ularning jamiyatimiz taraqqiyotiga qo’shgan hissalari, asarlarini yaratishdagi uslublarini tadqiq, etish; ikkinchidan, islom dinining muqaddas manbalari qur’oni karim oyatlari va hadisi shariflarni talqin etishda olimlarimizning xizmatlari, o’z davridagi asl islomga zid bulgan turli firqa va oqimlar mafkuralariga ilmiy raddiya berishdagi uslublarini o’rganish; hozirgi davrda dinni to’g’ri anglashda islom dinining asl insonparvarlik, bagrikenglik g’oyalarini ochib berishda, ularni xalkimizga sof holda yetkazishda allomalarimizning asarlari muxim urin tutadi. zero, yurtimiz qadimdan ilmiy, madaniy markaz bo’lib kelgan. bu zaminda turli …

3 / 37

rni jamlab, qur’onni imkon qadar mufassal tadqiq etib, sharhlash; metodologik va nazaroy asosi. asl islom mohiyatidan uzilgan turli diniy, aqidaviy oqimlarning fikr va g’oyalariga ilmiy asoslangan raddiyalar berishda qur’on bosh manba sifatida foydalanib, aqidaviy oyatlar, fiqhiy masalalarni yanada kengroq yoritib berish mana shunday mu’tabar manbalardan biri abu lays samarqandiyning tafsiri hisoblanadi. mazkur asar tarixda ilm ahli orasida mashhur bo’lsa ham davrimizga qadar mukammal tadqiq etilmagan. olim o’z tafsirida qur’onni sharhlashda muhammad (alayhissalom) hadislari, sahobiy va tobeiylar so’zlarini jamlash bilan bir qatorda aqidaviy va fiqhiy masalalarni yechishda hanafiylik an’analariga asoslangan fikrlarni xam keltiradi. uz davridagi yuzaga kelgan diniy olimlar akida va karashlariga ilmiy asoslangan raddiyalarni beradi. abu laysning xayoti va ijodi xakdsagi asarlarni ikki guruxga bulish mumkin, birinchisi umumiy, ya’ni bibliografik ma’lumotlar beruvchi asarlar,ikkinchisi esa, olimning muayyan asarlari haqidagi tadqiqotlardir. birinchi guruxdagi tadqiqotlarga tabaqot uslubida yozilgan asarlar kiradi. bulardan maxmud ibn sulaymon kafaviy, abdulqodir tamimiy, abu sa’d sam’oniy, abdulqodir qurashiy, muhammad …

4 / 37

i, muxammad xorunning abu lays hayoti va uning “al-muqaddima” asari shuningdek, ali muhammad muavvaz, odil axmad abdulmavjud, abdulmajid nutiyning abu lays tafsir asarini qohira (misr) va edinburg (shotlandiya) fondlarida saqlanayotgan qo’lyozmalari asosida amalga oshirgan nashrlari kiradi. abu lays mashhur didaktik asari - “tanbehul g’ofilin”ning uzbek tiliga tarjimasi amalga oshirildi. bu tadqiqotda olimning tafsirida foydalanilgan hadislarni tadkiketishga e’tibor karatilgan. mahmud husayn zahabiyning “at-tafsir val mufassirun” kitobida ham olimning tafsiri haqida qisman ma’lumot berilgan. ali muxammad muavvaz va mahmud husayn zahabiyning tadqiqotlarida abu lays tafsiri “bahrul ulum” nomi bilan atalgan. bu nom boshqa asarlarda tasdiqlanmagani hamda tafsirning qo’lyozma nusxalarida ham mazkur nom zikr etilmagani bois asar tadqiqotlarda “abu lays tafsiri” deumuman, abu lay samarkandiyning boy ilmiy, ma’naviy merosi hozirgi kunda ham o’z ahamiyatini yo’qotmay kelmoqda. mustaqillik yillarida tiklangan milliy va diniy qadriyatlar qatorida buyuk allomamizning asarlari ushbu qadriyatlarimizning uzviy bir bo’lagi sifatida alohida o’rin tutishi shubhasizdir. ibob.imom samarqandiyning hayoti va faoliyati 1.1.tarixiy …

5 / 37

asr allomalari hayoti va faoliyati haqida ma’lumotlar jamlangan tarojim asarlarning aksariyatida ana shunday iqtiboslar ko‘p uchraydi. xo‘sh, x asr sharq ilm-ma’rifatida yuksak e’zozlangan bu alloma kim bo‘lgan? uning hayoti, taqdiri qanday kechgan? o‘zidan avlodlarga qanday ilmiy meros qoldirgan? u sharq tafakkuri taraqqiyotida qanday yangiliklar, kashfiyotlar qilgan? o‘rta asr allomalari uni nega bu qadar ulug‘lashgan? abu lays nasr ibn muhammad hijriy 298, milodiy 911 yilda samarqand shahri yaqinidagi qishloqlardan birida dunyoga keladi. muarrix abdulkarim as-sam’oniy “al-ansob” asarida “abu laysning otasi muhammad ibn ibrohim o‘z zamonining faqih (huquqshunos) ulamolaridan bo‘lgan. u zarafshon daryosi yaqinidagi farsanin qishlog‘ida yashagan. keyin undan 3 farsax uzoqlikdagi tuz qishlog‘iga ko‘chib o‘tgan. bu yerda uning farzandi arjumandi abu lays nasr tavallud topgan. tuziy laqabi bilan tanilgan. u faqihlikda nihoyatda yetuk bo‘lgan. bahs-munozaralarda unga tenglasha oladigan alloma topilmagan”, deb ma’lumot beradi. manbalarda u dastlabki ta’limni otasidan olganligi, fiqh ilmida yetuk darajaga erishganligi e’tirof etiladi. abu lays nasr asarlarida ustozlari …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 37 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "abu lays samarqandiyning "bahrul ulum" asarida kelgan tarixiy voqealar"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti ro’yxatga olindi №__________ ro’yxatga olindi №__________ “_____” ____________20 y. “_____” ____________20 y. “___________________________ “ kafedrasi “_____________________________ “ fanidan kurs ishi mavzu:________________ bajardi:_________________________________ tekshirdi:_______________________________ ______________ - 20___ abu lays samarqandiyning “bahrul ulum” asarida kelgan tarixiy voqealar reja: kirish ……………………………………………………….3 i bob abu lays samarqandiy hayoti va faoliyati 1.1. tarixiy mabalarda samarqandiy siymosini yortilishi…. 7 1.2. samarqandiyning ilmiy merosi………………………. 10 ii bob “bahrul ulum” asarining tafsirshunoslikdagi ahamiyati 2.1. “bahrul ulum” asarining manbashunoslik tahlili……….14 2....

Этот файл содержит 37 стр. в формате DOC (152,5 КБ). Чтобы скачать "abu lays samarqandiyning "bahrul ulum" asarida kelgan tarixiy voqealar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: abu lays samarqandiyning "bahru… DOC 37 стр. Бесплатная загрузка Telegram