abdurahmon jomiy navoiy nigohida

DOC 43 sahifa 108,0 KB Bepul yuklash

43 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 108,0 KB

Fayl turi DOC

Sahifalar 43

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 43

o’zbekisтon respublikasi oliy va o’rтa o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti kurs ishi mustaqil ish referat mavzu:________________ abdurahmon jomiy navoiy nigohida reja: i. kirish. jomiy va navoiyning ilk uchrashuvi va bu boradagi qarashlar. ii.asosiy qism 1) navoiy va jomiy aloqalari , ijodiy hamkorligi 2) navoiy badiiy ijodida jomiy shaxsiyati va faoliyati a) ,,xamsa’’ dostonlarida b) ,,nasoim ul- muhabbat” asarida c) ,,majolis un- nafois” asarida” iii.“mahbub ul- qulub” asarida jomiyning ishq va she’riyatdagi martabasi. vi. xulosa. v. adabiyotlar ro’yhati. ustozlar aziz yurtning eng aziz, eng ulug’, eng mo’tabar kishilaridir. i.a.karimov. biror bir shoirning ijod olamini o’rganar ekanmiz, bevosita bu jarayonni shoir shaxsiy faoliyatiga bog’liq bo’lgan tomonlarini ko’rishimiz mumkin. navoiy ijodiyoti haqida gapirganimizda esa ,albatta, uning ustozlari ijodiyotining ta'sir kuchini e’tirof etish kerak. alisher navoiy badiiy olamini bir gulzor deb bilsak, bu gulzordagi gullarning turfa boylar taratishida uztoz shoirlarning o’rni alohida . buni navoiy har bir asarlarida ustozlarini alohida …

2 / 43

munosabatlar to’la- to’kis o’rganib bo’lindi deyish noo’rindir. jumladan, ularning ilk uchrashuvi va ijodiy faoliyatining qachondan boshlanganligi va bu boradagi bazi qarashlar va fikrlar to’liq asoslanmagan bo’lib, noaniq, mavhumligicha qolmoqda. bu qarashlarni navoiy va jomiy, ular o’rtasidagi aloqalar to’g’risida bazi olimlarning adabiy fikrlarida ko’rishimiz mumkin. ustoz-shogird , navoiy va jomiy haqida ma’lumot beruvchi dastlabki manba navoiyning o’z asarlaridir. bundan tashqari mirxondning “ravzat us- safo ”, xondamirning “makorim ul-axloq” asarlaridan, xx asr o’zbek adabiyotshunoslaridan vohid abdullayevning “tanlangan asarlar”(2002 y), botirxon valixo’jayev “o’zbek adabiyotshunosligi tarixi”(t-1993), “mumtoz siymolar”(2002 y),oybek “tanlangan asarlar”(t-1979), izzat sulton “navoiyning qalb daftari”(t-1969), nazar rajabov “uztozu shogird “xamsa”ijodkorlari”( 2001 y), amonullo valixonov “g’azal nafosati”(1985 y) asarlaridan va yana boshqa, ko’plab ilmiy asarlarda bu boradagi qisqacha qayd etilgan malumotlar uchraydi. i. navoiy va jomiyning dastlabki uchrashuvi haqida. navoiy va jomiyning dastlabki uchrashuvi va tanishuvi borasida ma’lumotlar aniq, mukammal ravishda ma’lum emas. bu ikki buyuk qalbning qachon va qayerda tutashganligi hech bir asarda …

3 / 43

makon sudur va vuzaro, balki asr podshohi alarning ostonigakim, maqsud qiblasi va murod kabasi erdi-tashrif keltururlar erdi, balki o’zlarni musharraf qilurlar erdi. bu faqiri haqir bu so’nggi jamoat zumrasida xiyobon boshida ko’rgan zamonida muxtasar bitilgan risola sabog’iga mumtoz bo’dim ” . bu keltirilgan ma’lumotlarga asoslangan olimlarimiz bu jumlalardan kelib chiqqan holda ularning uchrashuvlarini 1458-1459 yillar deb ko’rsatadilar. bu borada izzat sulton o’zining “navoiyning qalb daftari” asarida e’tirof etgan o’rinlarni keltirsak. “abusaid zamonida jomiy (podshoh saroyi va siyosiy hayotidan uzoq turish niyatida bo’lsa kerak)hirotning tashqarisiga chiqib ketib , sadiddin koshg’ariy mozori boshida o’ziga turar joy qiladi. mashxur olim va shoirga hurmat ko’rsatmoqchi bo’lganlar endi shu joyga keladilar. navoiy ham abdurahmon jomiy bilan shu vaqtda va shu joyda uchrashadi va butun umr uning sodiq shogirdi, do’sti va hamkori bo’lib qoladi” . bu borada olimning fikrlari navoiyning yuqoridagi jumlalariga asoslangani ko’rinadi. bunday fikrni yana bir olim nazar rajabov ham o’zining “uztozu shogird “xamsa …

4 / 43

lgan risola sabog’iga mumtoz bo’lgani”ni takidlab ko’rsatmaydi. chunki, navoiy abusaid mirzo zamonida juda kam vaqtini hirotda o’tkazgan. navoiy hayot faolyatiga qaraydigan bo’lsak u abulqosim bobur davrida mashhadda hizmat qilganligi va ta’lim olganligi haqida mirxondning “ravzat us safo”asarida ma’lumotlar keltiriladi. mirxondning yozishicha navoiy abusaid mirzo davrigacha va undan keyin ham mashhadda yashagan va ta’lim olgan. 1464 yil hirotga qaytgan navoiyni bor budi, ota meros xovlisi ham musodara qilinadi. chunki, alisherning otasi abusaid mirzodan avval hokimlik qilgan abulqosim bobur saroyida hizmat qilgan sodiq amaldorlardan bo’lganligi, navoiyning o’zi ham bu maskanda hizmatda bo’lgani abusaid mirzoga yoqmasligi bunga sabab edi. bu haqda mirxond o’z asarida navoiy 1464 yilda hirotga qaytgach , bir yil ham to’xtamay samarqandga jo’naganligini yozadi. demak, bu davrlarda navoiy va jomiy aloqalari, ustoz -shogird munosabatlari haqidagi fikrlar ko’zga tashlanmaydi. bu haqda yana shuni ham aytish mumkinki,navoiy samarqand faoliyati davomida o’z yaqinlari bilan doimiy aloqada bo’lgan. mir said hasan ardasher, pahlavon muhammadlar …

5 / 43

ida keltirilishicha shoir astrabod tomonda bo’lganida, ustozi jomiyga ushbu ruboiyni yo’llaydi: ey, bad dilam bishud digar jonibi yor jon ham bibaru bo poi u soz nisar v-on gah qadre zi xoki poyash bardor bahri evazi joni mani dilshuda or. navoiy bu ruboiyga o’z piridan javob oladi: jomiy; ey, bod chu omadi sarmanzili yor omad ba dilam zomadanat sabru qaror nomad ba qaror az in qadar jon zinhor o’robibari ba on ki doni bisipar bundan tashqari jomiyning to’rt marta samarqandda bo’lganligi adabiy manbalarda qayd etilgan. ammo, na navoiy va na jomiy samarqandda kechirgan hayotlari davomida bir-birlari haqida hech bir ma’lumot keltirmaganlar. demak, navoiy va jomiy faoliyatlari 1469-1470 yillarda , navoiy samarqanddan qaytgach hirotda, husayn boyqaro saroyidagi adabiy muhitda yuzaga kelgan deyish tarixiy haqiqatga birmuncha yaqin deyishimiz mumkin. chunki, abusaid mirzodan so’ng husayn boyqaro hirotni 1469 yilda egallagan va yoshlikdagi do’sti bo’lgan navoiyni samarqanddan chaqirtirib saroy lavozimlaridan biriga tayinlaydi va musodara qilingan …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 43 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"abdurahmon jomiy navoiy nigohida" haqida

o’zbekisтon respublikasi oliy va o’rтa o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi __universiteti kurs ishi mustaqil ish referat mavzu:________________ abdurahmon jomiy navoiy nigohida reja: i. kirish. jomiy va navoiyning ilk uchrashuvi va bu boradagi qarashlar. ii.asosiy qism 1) navoiy va jomiy aloqalari , ijodiy hamkorligi 2) navoiy badiiy ijodida jomiy shaxsiyati va faoliyati a) ,,xamsa’’ dostonlarida b) ,,nasoim ul- muhabbat” asarida c) ,,majolis un- nafois” asarida” iii.“mahbub ul- qulub” asarida jomiyning ishq va she’riyatdagi martabasi. vi. xulosa. v. adabiyotlar ro’yhati. ustozlar aziz yurtning eng aziz, eng ulug’, eng mo’tabar kishilaridir. i.a.karimov. biror bir shoirning ijod olamini o’rganar ekanmiz, bevosita bu jarayonni shoir shaxsiy faoliyatiga bog’...

Bu fayl DOC formatida 43 sahifadan iborat (108,0 KB). "abdurahmon jomiy navoiy nigohida"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: abdurahmon jomiy navoiy nigohida DOC 43 sahifa Bepul yuklash Telegram