yer osti ishlari va gidroenergetika

DOC 7 sahifa 892,5 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 892,5 KB

Fayl turi DOC

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

ер ости ишларини бажариш билан амалга ошириладиган гидроэнергетик, гидротехник, йўл, шахта иншоотлари маълум. бунга кўплаб гидроэлектростанциялар (чарвоқ, токтоғул, чиркей, ингур, татев, копчигай, атбаши, нурек) гидроузеллари иншоотларини, йўл қурилиши мақсадида амалга оширилган тошкент-қўқон автомагистралидаги қамчиқ довони туннель йўллари, тошкент метроси туннелларини ёпиқ усулда қазилган қисмларини мисол келтириш мумкин. собиқ иттифоқ масштабида қурилган канокерт, дзорагет, ульбин гэс, рион ва баксан гэс, саван, арзнин ва ладжанур гэс иншоотлари қурилишида жуда катта миқдорда ер ости ишлари бажарилган. гидроэлектростанция (гэс) ва гидроаккумулацияловчи электростанция (гаэс) таркибида ер ости гидротехника иншоотлари ҳар хил кўринишда учрайди ва қуйидаги турлари мавжуд. сув қабул қилувчи иншоот - гэс ёки гаэсга сув олиш учун мўлжалланган ва гаэс насос режимида ишлаганда сув бўшатма вазифасини бажарадиган иншоот. гидротехника туннели - сув сарфини ўтказиш учун мўлжалланган катта узунликдаги горизонтал ёки қия ер ости қазилмаси. деривация - гэс ёки гаэс гидроагрегатига сувни олиб келиш ёки олиб кетиш учун хизмат қиладиган иншоотлар мажмуаси бўлган гидротехника туннели. …

2 / 7

хлит тоғ жинсларида қоплама ишлатмаслик ҳам мумкин. қоплама деб, ер ости қазилмасини мустаҳкамловчи ва уни ички юзасини ҳосил қилувчи доимий қурилмага айтилади. йўлак (штолня) - бу ётиқ ёки қия жойлашган сунъий бўшлиқ бўлиб, у сунъий бўшлиқни тўла кесимгача кенгайтиришга ёки бошқа ёрдамчи мақсадларга мўлжалланган бўлади; калотта - сунъий бўшлиқнинг юқори гумбазсимон қисми; штросса - сунъий бўшлиқнинг пастки қисми; шип, таг, девор - сунъий бўшлиқнинг юқори, пастки ва ён чегаралари; ковланаётган жой - сунъий бўшлиқнинг грунт қазилаётган жойи. тоғ мустахкамлагичи - бу ер ости қазилмаларини қазиш даврида уни берилган ўлчамларини сақлаб қолиш ва уни ўпирилишдан ва ўраб турган грунтни кўпчишидан ҳимоя қилиш учун ўрнатиладиган қурилма. мустахкамлагич кўпинча қопламани таркибий қисми ҳисобланади. ер ости иншоотларини иккита асоосий турга бўлиш мумкин: а) гэс ёки гаэс гидроагрегатига сув келтириш ва сувни олиб кетиш учун мўлжалланган сувли муҳит таъсирида ишлайдиган иншоот. б) гэс дан нормал фойдаланиш учун керакли ҳар хил қурилма ва жиҳозларни жойлаштиришга мўлжалланган …

3 / 7

яқин сув сатҳи ҳосил бўлади. босимсиз деривацияда эса аэрация шахталари доимо қуруқ ҳолда бўлади. ер ости ишларини бир нечта босқичларда бажарилади. шу сабабли ер ости ишлари ҳам турличадир. ер ости ишларини бажариш учун аввало тайёргарлик ишлари амалга оширилади. тайёргарлик ишлари ўз навбатида ташкилий техник ва технологик турларига бўлинади. ер ости ишлари гидротехника ишлари таркибида энг мураккаб ва сермашаққат иш турлари ҳисобланади, маблағ талаб ишдир. булар кишиларнинг анчагина қисми қўл кучи билан бажарилиши, материал талаблиги билан боғлиқдир. ер ости гидротехник иншоотларни қуришда ишнинг технологияларини танлашга тоғ жинсларининг инженер-геологик шароитлари асосий ҳисобга олинадиган фектар ҳисобланади. 1-расм. ер ости гэс и компоновкасининг намунавий схемаси: 1-коллектор; 2-вақтинчалик тўсиқлар жойи; 3-босимли турбина сув йўли; 4, 20, 22, 23-дренаж галериялари; 7, 9, 13, 14, 15, 17, 18, 21, 26, 27, 29-бориш (юриш) йўллари; 5- босимли турбина сув йўлига туташтирувчи; 6-хаво тракти; 8-лифт шахтаси; 12- чиқарувчи қувурлар; 16-затворлар жойи; 19-машина залига олиб борадиган транспорт туннели; 25-1-навбат босимли …

4 / 7

номланади. жинсларни қазиш бўйича ер ости қазилма иншоотлари "тоғ" ва "механизациялашган" усулларга фарқланади. ер ости гидротехник иншоотлари қурилишида жинсларни қазишнинг тоғ усули кенг тарқалган бўлиб амалиётда ўртача 95 фоизни ташкил этади. бу усулда тоғ жинсларини юмшатиш отбой болғаси ва портлатишлар билан амалга оширилади, вақтинчалик ва доимий махкамлаш бажарилади. 6-расм. туннел ишларини таянч ядро методи билан бажариш (1-1у-кесимни очиш босқичлари) тоғни қазишда бурғалаш- портлатиш ишлари. гидротехника ишларини бажаришда бурғалаш-портлатиш ишлари тўғрисида китобнинг 9-бобида батафсил ёзилган. шу билан бирга тоғ қазиш, аниқроғи туннел қурилишида бурғалаш-портлатиш ишлари алохида ахамиятга эга. тоғни қазиб ўтишда хам портловчи моддалардан (пм) фойдаланилади. туннел қурилиши ўз характери ва хусусиятига эга бўлганлиги сабабли уларни қазишда бажариладиган портлатиш ишлари ҳам ўз хусусиятларига эга. туннел қурилишидаги портлатишлар асосан ер остида бажарилади. шу сабабли портлатиш ишларини бажариш юқори даражада аниқ ҳисоблашлар, юқори даражада техника хавфсизлиги талаб этилади. шу билан бирга ўзига хос техника ва механизмлардан фойдаланишни талаб этади. кичик кесимли (12 м2 …

5 / 7

сус йиғиладиган рамаларга ўрнатилган бурғу агрегатларидан фойдаланилади. унинг юриш қисми юқорида (10.1-жадвал) кўрсатилган каби бўлади. бунга бурғу қурилмалари 7-8 м2 қазиладиган юзага бита ҳисобида бир нечтаси ўрнатилади. йиғилган рамадан(10.8-расм) осилиб қолган жинсларни олишда, махкамлагичларни ўрнатишда, шпураларни зарядлашда, вентиляция қурилмаларини ўрнатишда фойдаланиш мумкин. портлатилган грунтларни юклаш ва ташиш китобнинг олдинги бобларида грунт ва бетон қоришмасини ташиш ишлари тўғрисида кенг маълумотлар берилган. туннел қурилишда жинсларни портлатилгандан сўнг унинг уюми хосил бўлади. одатда унинг баландлиги 0,7-0,75 қазилма баландлигича, узунлиги эса 2-2,5 оралиқ узунлигигача бўлади. ер ости гидротехник иншоотлари қурилишда асосан 2 схемада: рельсли (кесими 25-30 м2 гача) ва рельссиз(10.11-расм) транспорт воситаларидан фойдаланилган холда портлатилган жинсни юклаш ва ташиш ишлари амалга оширилади. биринчи холатда жинсни ғилдиракли рельсли махсус юклагичлар билан вагонеткаларга юкламада ва иккинчисида эса умум қурилиш юклагич механизмларидан (экскаватор, юклагич ва бошқалар) фойдаланилади. хар икки схемада хам юклаш ишлари даврий харакатланувчи механизмлар билан амалга оширилади. бундай ишлар учун махсус юклагичлар ишлаб чиқарилган. вагонеткаларни …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yer osti ishlari va gidroenergetika" haqida

ер ости ишларини бажариш билан амалга ошириладиган гидроэнергетик, гидротехник, йўл, шахта иншоотлари маълум. бунга кўплаб гидроэлектростанциялар (чарвоқ, токтоғул, чиркей, ингур, татев, копчигай, атбаши, нурек) гидроузеллари иншоотларини, йўл қурилиши мақсадида амалга оширилган тошкент-қўқон автомагистралидаги қамчиқ довони туннель йўллари, тошкент метроси туннелларини ёпиқ усулда қазилган қисмларини мисол келтириш мумкин. собиқ иттифоқ масштабида қурилган канокерт, дзорагет, ульбин гэс, рион ва баксан гэс, саван, арзнин ва ладжанур гэс иншоотлари қурилишида жуда катта миқдорда ер ости ишлари бажарилган. гидроэлектростанция (гэс) ва гидроаккумулацияловчи электростанция (гаэс) таркибида ер ости гидротехника иншоотлари ҳар хил кўринишда учрайди ва қуйидаги турлари мавжуд. сув қабул қилувчи ...

Bu fayl DOC formatida 7 sahifadan iborat (892,5 KB). "yer osti ishlari va gidroenergetika"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yer osti ishlari va gidroenerge… DOC 7 sahifa Bepul yuklash Telegram

yer osti ishlari va gidroenergetika

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"yer osti ishlari va gidroenergetika" haqida

O'xshash fayllar