sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili.

DOC 46 pages 5.4 MB Free download

46 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 5.4 MB

File type DOC

Pages 46

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 46

“спорт фаолиятининг назарий асослари” фанидан тестлар: sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili. sport biomexanikasi uslubiyoti biomexanik nazorat asoslari. reja: 1. biomexanikada o‘lchashlar. 2. kattalikni ma’lum o‘lchov birligidan boshqasiga o‘tkazish. 3. laboratoriyada va natural o‘lchashlar. biomexanik tavsiflar. 4. texnik vositalar va o‘lchash metodikalari. 5. matematik va fizik o‘xshashlik. 1. biomexanikada o‘lchashlar maxsus texnik vositalar yordamida fizik miqdorning qiymatini tajriba yo‘li bilan aniqlashga o‘lchash deb aytiladi. har qanday o‘lchash belgilangan tartib va qoida hamda asosli ravishda tanlangan o’lchash vositasidan foydalangan holda amalga oshiriladi. umumiy holda, o’lchash jarayoni o`lchanayotgan miqdorni birlik sifatida qabul qilingan miqdor bilan taqqoslashdan iboratdir. bunday taqqoslash jarayonida o‘lchanayotgan miqdorning qiymatini birlik sifatida qabul qilingan miqdorga nisbati aniqlanadi. masalan, 4 metr deganda o‘lchangan masofa birlik sifatida qabul qilingan miqdor, ya’ni metrdan 4 marta katta ekanini anglatadi. har bir fizik kattalik son qiymat bilan kattalikning o‘lchov birligi ko‘paytmasidan iborat bo’ladi: fizik kattalik - son qiymat o‘lchov birlik o‘lchov …

2 / 46

ridagi misol kabi) 6.75 ma=6,75 • 1 ma = 6,75 • 0,001 a = 6,75 a =0,00675 a (milli (qisqacha m) degani mingdan bir ulush ekanligadan foydalandik) 6.75 ma = 6,75 • 1 ma = 6,75 • 1000000 a = 6750000 a (mega (qisqacha m) degani million marta katta ekanligidan foydalandik). oxirgi ikki misolda keltirilgan kattaliklar old qo‘shimcha bitta harfning o‘zi, biroq bosh harf yoki kichik harf bo‘lganda qanchalik tafovutga ega ekanligini ko‘rsatadi. boshqacha aytganda old qo‘shimcha o‘rnida kelgan m harfini yanglishib m harfi ko‘rinishida yozib yuborsak, ushbu kattalikni 1012 marta, ya’ni trillion martaga xatolikka yo‘l qo‘yilgan bo‘ladi. 1 ns = 10 -9 s = 0,000000001 s = s (nano, ya’ni milliarddan bir ulushidan foydalanildi) demak, har qanday birlikni oldiga 3-jadvalda keltirilgan old qo‘shimchalardan biri qo‘shib yozilsa, u holda ushbu birlik old qo‘shimchani jadvaldagi qiymatiga mos ravishda o‘zgaradi (ortadi yoki kamayadi). tajriba va uzoq davom etgan kuzatish ishlari eslab qolish …

3 / 46

h malakalariga ega bo’lish talab etiladi. oddiy bir misolni ko‘rib chiqaylik. fizikada, jumladan, biomexanikada asosiy o‘lchov birliklardan biri bo‘lgan kuchni olib qaraylik. umumiy holda, ushbu birlik, kuch tushunchasi, mexanikaning asosiy qonunlaridan biri bo‘lgan nyutonning ikkinchi qonuni hamda ushbu qonunda ifodalangan massa va tezlanish to‘g‘risidagi to‘liq ma’lumotlarni bilish maqsadga muvofiq. bular nyutonning ikkinchi qonuni matematik ifodasi f=m•a (1) kuch tushunchasi, kuchning si - xalqaro birliklar tizimidagi birligi nyuton (qisqacha n) va bu birlikni (1) formuladagi boshqa kattalik birliklari orqali ifodasi, ya’ni 1 n= 1 shunday qilib, kuchni nyutonning ikkinchi qonuni matematik ifodasidan foydalangan holda kuchga yoki qonunga ta’riflar keltirish mumkin. jismga ta’sir etayotgan kuchning son qiymati jism massasini ushbu kuch ta’siri ostida jismning olgan tezlanishiga ko‘paytmasiga teng bo‘ladi. jism massasini u olgan tezlanishga ko‘paytmasi son jihatdan ushbu jismga ta’sir etayotgan kuchga teng bo‘ladi. shunga o‘xshash (1) formulani bilgan holda kuchni si tizimdagi odchov birligini keltirib chiqarish oson. buning uchun massani va …

4 / 46

il qilinadi. bu yerda masofa (s)ni vaqt (t)ga nisbati tezlik ekani va tezlikni vaqtning biror t oralig‘ida o‘zgarishi esa tezlanish ekanligi ma’lum. bundan kuch uchun odatdagi (1) formula orqali ifodalanadigan qonunni matematik ifodasi hosil qilinadi. shunday qilib, ba’zi bilgan yoki xotirada saqlangan ma’lumotlardan foydalanib boshqa zarur bo’lgan matematik ifoda yoki kattaliklarning o‘lchov birliklarini keltirib chiqarish mumkun. 2. kattalikni ma’lum o‘lchov birligidan boshqasiga o‘tkazish amaliyotda ma’lum bir kattalikning turli o‘lchov birliklari orasidagi o‘zaro munosabatlarni bilish va bir o‘lchov birligidan boshqa birlikka o‘ta olish malakalarini egallash juda muhim. shuning bilan birga, bir qaraganda oddiy, biroq tez-tez anglashilmovchilikka olib keladigan quyidagi tushuncha, kattalik va ularning o‘lchov birliklariga alohida e’tibor berish lozim. 1) asosiy kattaliklardan biri - masofa - o‘lchamligi l (qanday shart sharoitda ish ko‘rilayotganligiga qarab uzunlik, balandlik, qalinlik, bo‘yi, eni, tomoni, diagonali kabi masofa bilan bevosita bog‘liq tushunchalar ham ishlatiladi. astronomiyada ko‘p ishlatiladigan “astronomik birlik - a.b.” va “parsek - ps” kabilar …

5 / 46

$a bundan tashqari dm2, mm2, sm2, km2, barn, gektar (ga), ar, sotix kabi birliklari keng ishlatiladi. 3) birorjism yoki ob’ektning hajmi. o‘lchamligi l3. hajmni xalqaro si birliklar tizimidagi o‘lchov birligi metr3 (qisqacha m3- metr kub deb o‘qiladi), hayotda bundan tashqari dm3, mm3, sm3, km3, litr, (xalqaro unosabatlarda) barel kabi birliklari keng ishlatiladi. bundan shu narsa ko‘rinib turibdiki, suyuqlikning massasini hajm orqali m =p*v ifodalash mumkinligi zikr etilgan noaniqliklarga sabab bo‘ladi. ikkinchi bir sababi, ba’zi suyuqliklarning (masalan, suvning) zichligi \ -g/s m 3 ga juda ham yaqin, ya’ni suvning 1m3 hajmni egallagan miqdorining massasi taxminan 1 tonnaga (yoki 1 litr suvning massasi taxminan 1 kg ga) teng bo'ladi. fizik o‘xshashlik (physical similarity) - ularning o‘lchamsiz matematik modullarini aynan o‘xshashligi orqali ifodalanadigan ham bir xildagi, ham turli xildagi fizik tabiatli jarayonlar o‘rtasidagi mos kelish. yoki (boshqacha aytganda): ikkita jarayon bir-biriga o‘xshash bo‘ladi, agarda ularning birini berilgan xarakteristikalari bo‘yicha boshqasini xarakteristikalarini shunday shakl …$

Want to read more?

Download all 46 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili."

“спорт фаолиятининг назарий асослари” фанидан тестлар: sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili. sport biomexanikasi uslubiyoti biomexanik nazorat asoslari. reja: 1. biomexanikada o‘lchashlar. 2. kattalikni ma’lum o‘lchov birligidan boshqasiga o‘tkazish. 3. laboratoriyada va natural o‘lchashlar. biomexanik tavsiflar. 4. texnik vositalar va o‘lchash metodikalari. 5. matematik va fizik o‘xshashlik. 1. biomexanikada o‘lchashlar maxsus texnik vositalar yordamida fizik miqdorning qiymatini tajriba yo‘li bilan aniqlashga o‘lchash deb aytiladi. har qanday o‘lchash belgilangan tartib va qoida hamda asosli ravishda tanlangan o’lchash vositasidan foydalangan holda amalga oshiriladi. umumiy holda, o’lchash jarayoni o`lchanayotgan miqdor...

This file contains 46 pages in DOC format (5.4 MB). To download "sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili.", click the Telegram button on the left.

Tags: sport biomexanikasida foydalani… DOC 46 pages Free download Telegram

sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili.

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "sport biomexanikasida foydalaniladigan kattaliklar, o‘lchov birliksiz parametrlar, o‘xshashliklar tahlili."

Similar files