bioxilma-xillik to'g'rsida konvensiya (rio-de-janeyro 1992)

PDF 10 pages 92.1 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 92.1 KB

File type PDF

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

mavzu: bioxilma-xillik to'g'rsida konvensiya ( rio-de-janeyro 1992 ) reja: 1. bioxilma-xillik nima ?; 2. konvensiyadagi ma’lumotlar; 3. dunyo bioxilma-xillikka qanchalik muxtoj. 3 1. bioxilma-xillik oʻzi nima? – degan savolga koʻpchilik mujmal qilib bu “tabiat” yoki “yovvoyi hayvonlar” deb javob beradi. ammo bioxilma-xillik ancha keng tushuncha boʻlib, u hayotning barcha turlarini va sayyoramizda mavjud tabiiy tizimlarni oʻz ichiga oladi. tabiat "chekinmoqda", bioxilma-xillikning qisqarib ketish jarayonlari rekord darajaga yetdi. yer o‘z hosildorligini yo‘qotdi. o‘simlik va hayvonot dunyosi turlarining milliondan ortig‘i yo‘qolib ketish xavfi ostida turibdi. insoniyat yangi biologik tahdidlar, xususan, koronavirus pandemiyasiga ro‘baru keldi. ammo bioxilma-xillik hayotning barcha turlarini va sayyoramizda mavjud tabiiy tizimlarni o‘z ichiga oladi. bioxilma-xillik turg‘un tushuncha emas. u tabiat barcha biologik qismlarining o‘zaro bog‘liqligi va bir-birini taqozo etadi. ko‘pincha mazkur tushunchaning uch darajasi farqlanadi: turlarning biologik rang-barangligi, genetik rang- baranglik va ekologik tizimlarning rang-barangligi. bu uch daraja jamuljam holda bioxilma-xillikni tashkil etadi. shu sababli, mazkur darajalarning har birini …

2 / 10

bioxilma-xillik kamayib borayotgani, chunonchi, noyob genlar, turlar va ekologik tizimlar yo‘q bo‘lib ketayotgani yurtimizga ham tahdid solmoqda. buning sababi bitta – odamlar. odamlar shunday bir sharoitlarni yaratdilarki, ularda yo‘q bo‘lib ketgan turlar miqdori 65 million yil oldingi dinozavrlar davridan boshlab butun tarix mobaynida yo‘q bo‘lib ketgan turlar miqdoridan ham ko‘proq. agar bioxilma-xillik yo‘qolishining hozirgi tezligi saqlanib qolsa, odamlarning tabiiy yashash joylarini buzish, ifloslash, iqlimni o‘zgartirish borasidagi harakatlari natijasida sayyoramizdagi turlarning yarmi 100 yildan ham kamroq vaqt ichida yo‘q bo‘lib ketadi. masalan, so‘nggi 40 yil davomida baliq ovlash yiliga 20 million tonnadan 135 million tonnaga oshdi. baliq zaxiralarining 75 foizi 5 yo‘qolib ketdi. shunga qaramasdan, yer yuzida yashovchi insonlarning har beshinchisining ovqatlanish ratsioniga baliq kiradi. bioxilma-xillikka odamlar ta’sirining bosh omillari biologik resurslar iste’molining o‘sib borayotgani, insonning ishlab chiqarish faoliyati, qishloq xo‘jaligi hamda odamlar yashaydigan joylar kengayib borayotganidir. bu odamlar rivojlanish jarayonlarini, o‘z iste’moli, savdo-sotiq va hokazolarni butunlay to‘xtatishi kerak, degan ma’noni …

3 / 10

opogen omillarning ta’siriga bardosh bera olishi bioxilma-xillikka 6 bog‘liq ekanligi ко‘p lab olimlar tomonidan aniq isbotlab berilgan. hozirgi kunda biologik xilma-xillik noyob qiymatga va umumjahon ahamiyatga ega ekanligi e’tirof etilmoqda. biologik turlami saqlashning ahamiyatini chuqur anglash, xalqaro hamjamiyatning xabardorligini oshirish maqsadida bmt tashabbusi bilan 22 may “xalqaro biologik xilma-xillik kuni” deb e’lon qilingan. yer yuzasining biologik resusrlari odamzodning iqtisodiy va ijtimoiy rivojlanishi uchun hayotiy zaruriyatdir. sayyoramizning biologik xilma-xilligi asosini biologik turlar tashkil etadi. ulaming birortasi yo‘q bo‘lib ketsa o‘mini mutlaqo to‘dirib bo‘lmaydi. biologik xilma-xillik muammolari bugunda klassik biologik chegaralaridan chiqib ketdi. ulami hal etishda sistematika, ekologiya biogeografiya sohasidagi ma’lumotlardangina emas, balki landshaftshunoslik, tabiatdan foydalanishning turlari, sohalari, iqisodiyot, sotsbiologiya va boshqa sohalaming ma’lumot va uslubiy apparatlaridan foydalanish talab etilmoqda. shu bilan birgalikda yovvoyi flora va fauna na ma’muriy va na davlat chegaralarini bilmaydi. shunga asosan konvensiya ishtirokchilari biologik xilma-xillikni saqlash umurninsoniy muammolar ekanligini tasdiqlaydilar. 1998- yilda xalqaro tashkilotlarning (gef, prooh) moliyaviy …

4 / 10

rdan foydalanishda ularga putur yetkazmaydigan mexanizmlami ishlab chiqish va joriy qilish. biologik xilma-xillik, oddiy hayotiy shakllarga nisbatan ancha keng qamrovli. u nafaqat amaliy tekshirishlaming yo‘nalishlarini aniqlaydi, balki shunday maqomga egaki, agar biologik xilma-xillik mavjud bo‘isa, ekotizimning barqarorligi mustahkam bo‘ladi. shuning uchun ham uni doimiy ravishda himoya qilish maqsadga muvofiq va tabiatni muhofaza qilish tadbirlarida biologik xilmaxillikni asrash masalasiga alohida e’tibor beriladi har yili 2001-yildan beri 22-mayda butunjahon biologik xilma-xillik kuni nishonlaniladi. ushbu kun bmt bosh assambleyasi tomonidan 1994 yilda qabul qilingan biologik xilma-xillik to'g'risidagi konventsiyasi (btk) 8 ishtirokchilari tavsiyasiga asosan 1995-yilda maxsus qaror (№ a / res / 49/119) e'lon qildi. oldiniga butunjahon biologik xilma-xillik kunini 29-dekabrda - biologik xilma-xillik to'g'risidagi konventsiya kuchga kirgan kunni nishonlash tavsiya qilindi. shu bilan birga, yil davomida nishonlanadigan ko'p sonli bayramlar tufayli ko'plab mamlakatlarda kunni nishonlash uchun tadbirlarni rejalashtirish va o'tkazishda qiyinchiliklarga duch keldi va bu sana 22-mayga o'zgartirildi. biologik xilma-xillik bugungi kunda tezda …

5 / 10

ma-xillik va 9 qashshoqlikni kamaytirish - barqaror rivojlanish uchun qiyinchiliklar", "biologik xilma-xillik: o'zgaruvchan dunyoda hayotni sug'urtalash", "iqlim o'zgarishi va bioxilma-xillik", "biologik xilma-xillik", "biologik xilma-xillik mavzusini yangilash, odamlarning hayotini saqlab qolish va ularning turmush darajasini oshirish" va boshqalar. 3. bioxilmaxillik–odamlar hayoti uchun muhim resurslar manbai. bioxilmaxillikning yovvoyi va xonaki (madaniy- lashtirilgan) komponentlaridan biz oziq-ovqat, kiyim-kechak, ovqat pishirish va uy qurish, mebel yasash uchun yogʻoch, tibbiyot, sanoat mahsulotlari ishlab chiqarish uchun materiallar olamiz. bioxilmaxillikdan olinadigan foydani ikki qismga ajratish mumkin. biologik xizmatlar: oʻzbekiston asosan qishloq xoʻjalik mamlakati. ammo qishloq xoʻjaligida ishlab chiqarish toʻlaligicha tabiat sifatiga bogʻliq. bioxilma-xillik maqbul sifatni quvvatlash boʻyicha xizmatlar koʻrsatadi. biologik turlar rang-barangligi qancha kam boʻlsa, ular shuncha kam xizmatlar koʻrsatadi va qishloq xoʻjalik ishlab chiqarishi hamda qishloqlardagi hayot uchun tabiiy resurslar sifati shuncha past boʻladi. mahsulotlardan toʻgʻridan-toʻgʻri foydalanish: mamlakatimizda bioxilma-xillik mahsulotlaridan foydalanish yonilgʻi sifatida ishlatish 10 uchun yogʻoch yigʻish, ovchilik, oziq-ovqat sifatida ishlatiladigan oʻsimliklarni, dorivor giyohlarni terish va …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bioxilma-xillik to'g'rsida konvensiya (rio-de-janeyro 1992)"

mavzu: bioxilma-xillik to'g'rsida konvensiya ( rio-de-janeyro 1992 ) reja: 1. bioxilma-xillik nima ?; 2. konvensiyadagi ma’lumotlar; 3. dunyo bioxilma-xillikka qanchalik muxtoj. 3 1. bioxilma-xillik oʻzi nima? – degan savolga koʻpchilik mujmal qilib bu “tabiat” yoki “yovvoyi hayvonlar” deb javob beradi. ammo bioxilma-xillik ancha keng tushuncha boʻlib, u hayotning barcha turlarini va sayyoramizda mavjud tabiiy tizimlarni oʻz ichiga oladi. tabiat "chekinmoqda", bioxilma-xillikning qisqarib ketish jarayonlari rekord darajaga yetdi. yer o‘z hosildorligini yo‘qotdi. o‘simlik va hayvonot dunyosi turlarining milliondan ortig‘i yo‘qolib ketish xavfi ostida turibdi. insoniyat yangi biologik tahdidlar, xususan, koronavirus pandemiyasiga ro‘baru keldi. ammo bioxilma-xillik hayotning barcha turlarini...

This file contains 10 pages in PDF format (92.1 KB). To download "bioxilma-xillik to'g'rsida konvensiya (rio-de-janeyro 1992)", click the Telegram button on the left.

Tags: bioxilma-xillik to'g'rsida konv… PDF 10 pages Free download Telegram