tanqid istiqbol uchun kurashchi

PPTX 29 стр. 2,0 МБ Бесплатная загрузка

29 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,0 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 29

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 29

презентация powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zbekiston milliy universiteti танқид истиқлол учун курашчи: о.шарафиддинов. tayyorladi: filologiya fanlari bo‘ yicha falsafa doktori d.b. azimova режа: 1.танқидчиликнинг реал адабий ҳаёт масалаларига яқинлашуви. танқидда тақриз ва портрет жанрларининг етакчи хусусияти. 2.танқиднинг жадид шеърияти сари юз буриши: «тирик сатрлар». чўлпон ҳақидаги мақола ва рисолалари. 3.о.шарафиддиновнинг мунаққидлик мактаби. 4.танқидчининг таржимон ва публицистлик фаолияти. 1929 йили қўқон яқинидаги охунқайнарда хизматчи оиласида туғилди. болалигидан тошкентда яшади. озод шарафиддиновнинг мероси жуда кенг ва беқиёсдир. шу ўринда ижод намуналарини сарҳисоб қиладиган бўлсак, уларнинг алоҳида чоп этилган асарлари 28 та, вақтли матбуотдаги мақолалари ва суҳбатлари 385 та, тўпламлардаги мақолалар, кириш сўзлар, сўзбоши ва сўнгсўзлар 50 тадан ортиқ. таржималарининг ўзи 140 тадан кўп. уларнинг раҳбарлигида 29 та шогирд номзодлик диссертацияларини ёқлади. ўрта осиё давлат университетининг филология факультетида ўқиди (1946-1951). м.горький номидаги жаҳон адабиёти институти аспирантурасида таҳсил олди (1954). ўзбек поэмалари устида қунт билан ижодий …

2 / 29

қибатларни лирик шеърлар мисолида ишонарли ва таъсирли таҳлил этган о.шарафиддинов тимсолида янги типдаги ўзбек танқидчиси шаклланиб келаётгани кўринди. олимнинг а.қаҳҳор ҳақида яратган "истеъдод жилолари" портрети илмий-бадиий талқини теранлиги билан диққатни тортади. мунаққиднинг "абдулла қаҳҳор"(1988) китоби чоп этилди. бу асар ёзувчи ҳаёти ва ижоди ҳақидаги бадиий лавҳалардан иборат бўлиб, кўпроқ эссе жанрига мансуб, дейиш мумкин. о. шарафиддинов мустақиллик йилларида ҳам а.қаҳҳор ҳақида ёзишдан тўхтамади. адиб ижоди ва шахсининг янги-янги қирралари ҳақида ёзди. “ижодни англаш бахти” (2004) китобига абдулла қаҳҳор ҳақидаги этюдлар киритилган. биринчиси “чинорлардан бири...” (1995)да адибни адабиётимизнинг қудратли, забардаст чинорларидан бири деб ҳисоблаган танқидчи асарлари, шахсиятининг нозик жиҳатлари ҳақида фикр юритади. “бу уйнинг чироғи ҳамиша ёниқ” (2003) этюди кўпроқ хотираларга асосланган. қуйидаги ижодкорлар ҳақида портретлар яратди: о.ёқубов ў.ҳошимов, с.айний ғ.ғулом ойбек к.яшин а.қаҳҳор а.орипов "истеъдод жилолари" (1976) о.шарафиддинов 60-70-йиллардаёқ чўлпон ва фитрат ижоди ҳақида гоҳ пинҳон, гоҳ ошкор ўз фикрларини айта бошлаган мунақиддир. бу йўналишда у матбутотда фикрларини очиқ айтиш …

3 / 29

ар охирида матбуотда чўлпон ҳақида қатор мақолалар эълон қилинди. о.шарафиддиновнинг "чўлпон" номли (1991) асари улуғ санъаткор ҳақидаги биринчи, хайрихоҳлик билан ёзилган илмий-таҳлилий, айни вақтда оммавий тадқиқот асар эди. китоб лўнда-лўнда беш бобдан - ҳаёти ва ижод йўли, шеърияти таҳлили, насрининг талқини, адабий-танқидий фаолиятига муносабат, таржимонлик маҳоратига бир назардан иборат. китобнинг биринчи боби асосида кейинроқ танқидчи "чўлпонни англаш" номли теран ва мазмунли асар яратди. “кеча ва кундуз” романи о.шарафиддинов сўзбошиси билан чоп этилди. унинг раҳбарлигида чўлпоннинг аввал бир жилдлик, сўнг уч жилдлик асарлари нашрга тайёрланди. “адабиёт надур” тўплами босилиб чиқди. чўлпон адабий меросига оид ўнлаб мақолалар, иккита рисола яратилди. чўлпонга интилиш, ҳатто, айтиш мумкинки, о.шарафиддиновнинг шахс сифатида камол топишига таъсир кўрсатди, истеъдодини тарбиялади, аниқ мақсадга йўналтирди. унинг "шеър кўп, шоир-чи?", "ҳаётийлик жозибаси, схематизм инерцияси", "ҳақиқатга садоқат" мақолалари чўлпон руҳида ёзилган. олимнинг қатор шогирдлари чўлпоншуносликни ривожлантириб келмоқдаларки, бунда устознинг хизматлари улкан. aдабиётнинг моҳияти, вазифаси, кимларга хизмат қилиши ёки фақат таъсирчанлигининг ўзи етарлими? …

4 / 29

арига ҳам таъсир этиши, уларни қувонтириб, ёхуд маҳзун аҳволга солиб, шу орқали ижтимоий бурчини ўташи зарур.” озод шарафиддинов чўлпон кўтарган саволларга биргалашиб жавоб излайди ва уни шоирнинг “улуғ ҳинди” мақоласидан топади: «янги ўзбек адабиётини яратиш масаласида чўлпон “шарқ ва ғарб санъатларини синтез қилмоқ ва мазмун билан шаклининг уйғунлигига эришмоқ керак, зинҳор-базинҳор санъатни қуруқ ғоялар мажмуасига айланиб қолишига йўл қўймаслик зарур.” – дейди. озод шарафиддинов: “чўлпоннинг гаплари ҳеч кимнинг қулоғига етиб боргани йўқ, бу гапларга ўз вақтида ҳеч ким эътибор бергани йўқ, агар ўша маҳалдаёқ бу ҳодисанинг олди олинганида, балки ўзбек ёзувчилари ҳозиргидан кўпроқ даражада жаҳон миқёсида тан олинган ва танилган бўлармиди? ” – дея афсус билдиради. олим яна шуни ҳам таъкидлайдики, чўлпон ўзбек адабиёти учун танлаган йўл бу — ғарб ва шарқ адабиётидаги етакчи анъаналарни ижодий ўзлаштиришда, уларнинг бой тажрибаларига таяниб иш юритишдадир. озод шарафиддинов ўз ижодида танқидчилик муаммоларига ҳам кўп тўхталиб ўтган. танқид – бу адабиётдаги гўзалликни кашф этиш, …

5 / 29

днинг бу шаклига мурожаат қилишга мажбур этадиган сабаб – билимнинг саёзлиги, савиянинг пастлиги” — куйиниб ёзади озод шарафиддинов. озод шарафиддинов асарларида сўзнинг кучи чуқур маъно англатиши билан ҳам аҳамиятлидир. биргина сарлавҳаларни оладиган бўлсак, жумладан: “сизни соғиндим, зулфия опа”, “мағзи пуч сўзлардан бир тош нари қоч”, “нега эътиқодимни ўзгартирдим?”, “умарбековнинг ўлмас фазилатлари”, “аъло ҳазратнинг ҳасратли кунлари” (аъло ашрапов ҳақида, чоп этилмаган), “сўнгги жадид қиссаси” — уларда ҳам теран маънолар бор. озод шарафиддинов ўрта ва олий таълим муаммолари ҳақида қатор мақолалар ёзди. дастур ва дарсликлар яратиш ишида фаол қатнашди. ўзи ўқиган дорилфунунда бир неча ўн йиллар мобайнида талабаларга сабоқ берди. моҳир таржимон сифатида ўзбек китобхонларига жаҳон адабиёти намуналарини туҳфа этди. истиқлол даврига келиб ёзган ўнлаб публицистик мақолаларида мустақилликни янада мустаҳкамлашга даъват этиб, фидоий миллатпарварлик намунасини кўрсатди. бу йўналишдаги қатор мақолаларида президент и.а.каримовнинг юртбоши сифатидаги ёрқин қиёфасини гавдалантирди. унинг “муқаддас бурч”, “буюкларимиз бағримизга қайтди”, ”модернизм жўн ҳодиса...эмас”, “ғаройиб ҳақиқатни кашф этдим”, “истиқлол адабиёти …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 29 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tanqid istiqbol uchun kurashchi"

презентация powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi mirzo ulug‘bek nomidagi o‘zbekiston milliy universiteti танқид истиқлол учун курашчи: о.шарафиддинов. tayyorladi: filologiya fanlari bo‘ yicha falsafa doktori d.b. azimova режа: 1.танқидчиликнинг реал адабий ҳаёт масалаларига яқинлашуви. танқидда тақриз ва портрет жанрларининг етакчи хусусияти. 2.танқиднинг жадид шеърияти сари юз буриши: «тирик сатрлар». чўлпон ҳақидаги мақола ва рисолалари. 3.о.шарафиддиновнинг мунаққидлик мактаби. 4.танқидчининг таржимон ва публицистлик фаолияти. 1929 йили қўқон яқинидаги охунқайнарда хизматчи оиласида туғилди. болалигидан тошкентда яшади. озод шарафиддиновнинг мероси жуда кенг ва беқиёсдир. шу ўринда ижод намуналарини сарҳисоб қиладиган бўлсак, уларнинг алоҳида чоп эти...

Этот файл содержит 29 стр. в формате PPTX (2,0 МБ). Чтобы скачать "tanqid istiqbol uchun kurashchi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tanqid istiqbol uchun kurashchi PPTX 29 стр. Бесплатная загрузка Telegram