iqtisodiy o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar

DOCX 16 pages 34.6 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 34.6 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

mavzu: iqtisoyid o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar reja: 1.iqtisodiy o‘sish mohiyati va mazmuni. 2. iqtisodiy o‘sishning dastlabki shartlari. 3.iqtisodiy o‘sish va iqtisodiyot tarkibidagi o‘zgarishlar. 4.iqtisodiy o‘sish va rivojlanish. iqtisodiy o‘sish mohiyati va mazmuni. iqtisodiy o‘sish - ishlab chiqarishni takomillashtirish, iqtisodiyotda progressiv o‘zgarishlar va qayta qurishlarning muhim shart-sharoitidir. u taraqqiyotning ajralmas qismi, ijtimoiy rivojlanishning asosini tashkil qiladi. iqtisodiy o‘sish - aholining moddiy faravonligini oshirish vositasi hisoblanadi. shu sababli u davlat iqtisodiy siyosatining negizi bo‘lib qoladi. iqtisodiy o‘sish nafaqat ishlab chiqarish, balki taqsimot munosabatlarini takomillashtirish, mehnat resurslarining bandligini ta’minlash, investitsion faollikni oshirish va pirovard natijada davlat budjeti daromadlarining ko‘payib borishini ta’minlash manbai hisoblanadi. u ko‘pgina ichki va xalqaro darajadagi ijtimoiy-iqtisodiy muammolami muvaffaqiyatli hal etish imkonini beradi. iqtisodiy o‘sish mamlakat aholisining turmush darajasini oshirishga, ekologiya, mudofaa muammolarini hal etishga imkoniyat tug‘diradi. “global inqiroz sharoitida iqtisodiy va siyosiy barqarorlikni ta’minlash, joylardagi mavjud muammolami manzilli hal etish, ko‘makka muhtoj yurtdoshlarimizni qo‘llab-quwatlash, yoshlarimizning orzu-umidlarini ro‘yobga chiqarish - …

2 / 16

iqtisodiy o‘sish sur’atlarini ma’lum muddat oralig‘ida erishishgina emas, balki uni uzoq muddat davomida o‘sish sur’atlarida saqlash ko‘zda tutilmoqda. ya’ni o‘sishni barqarorligini ta’minlovchi omillarni aniqlab ulami takomillashtirish ustida ish olib borish zamonaviy iqtisodiyot nazariyasini oldida turgan asosiy vazifalardan biri bo‘lib hisoblanadi. demak yuqoridagi fikrlami umumiylashtirib barqaror iqtisodiy o‘sishga quyidagicha ta’rif beriladi: barqaror iqtisodiy o‘sish - bu uzoq vaqt davomida iqtisodiyotni yuqori sur’atlar bilan o‘sib borishidir. makroiqtisodiyot nazariyasi va jahon amaliyoti ko‘rsatishicha mamlakatlami yillik yaimni o‘sish sur’ati 7% dan kam bommasa yaimning hajmi 30 yilda 2 marta ko‘payadi. aksincha yaimning yillik o‘sish sur’ati 10% dan kam bo‘lmasa, mamlakat yaim hajmi 7 yilda 2 marta ko‘payadi. iqtisodiy o‘sish zamiridagi zamonaviy iqtisodiy nazariyada odatda tabiiy ahamiyatga ega ishlab chiqarish hajmining real tushib ketishi va qisqa muddatli ravnaqi emas, balki uzoq muddatli vaqt oralig‘idagi ishlab chiqaruvchi kuchlar rivojlanishiga bogiiq ishlab chiqarish real hajmi tabiiy darajasining uzoq muddatli o‘zgarishi tushuniladi. bunday hollarda o‘qitish predmeti bir uzoq …

3 / 16

erishdan iborat: ishlab chiqarish resurslarining cheklanganligi va jamiyat ehtiyojlarining cheklanmaganligi o‘rtasida. bu qarama-qarshilik ikki asosiy usulda bo‘ladi: - ishlab chiqarish quvvatining oshishi hisobiga; - ishlab chiqarish quvvati va jamiyat ehtiyojlari rivojlanishiga ega bo‘lgan samarali foydalanish hisobiga. biroq bu jarayonda har bir yangi bosqichda ishlab chiqarish imkoniyatlari kengayishidagi rivojlanishda barcha jamiyat ehtiyojlari qondirilmaydi. jamiyat ehtiyojlari ishlab chiqarish resurslariga munosabatda doimo birinchi bo‘lsa - da, bu ehtiyojlami qondiruvchi ishlab chiqarish mahsulotlari ma’lum mamlakatning ishlab chiqaruvchilari yoki import mahsulotlari vositalari o‘zlashtirilganda vujudga keladi. buni shu bilan tushuntirish mumkinki, ehtiyojlaming vujudga kelishi qadam - baqadam ommaviy tus oladi va ishlab chiqarishning uzluksiz rivojlanishini nazarda tutadi. ishlab chiqarish imkoniyatlarining rivojlanishi jamiyat ehtiyojlari o‘sishi miqdori bilangina emas, ulaming tuzilmasida bir ehtiyoj ulushining ortishi va boshqasining ulushi pasayishi bilan shartlanadi. ishlab chiqarish resurslari va ishlab chiqarish tuzilmasi, qoidaga muvofiq ehtiyojlar tuzilmasi kabi tez o‘zgarishi mumkin emas. mahsulot yoki xizmatga yangi ehtiyoj tug‘ilishi uchun uning bir vaqtda ishlab …

4 / 16

‘ymaydi. bunday sharoitlarda dipressiya yoki xuddi ichki iqtisodiy omillar kabi milliy iqtisodiyotga munosabatdagi ichki omillar (masalan, urushlar, ichki va xalqaro siyosatdagi o‘zgarish va boshqalar) bilan izohlanishi mumkin bo‘lgan iqtisodiy tanazzul boshlanadi. iqtisodiyotda iqtisodiy o‘sishning yuzaga kelishi shakllari izohida ikki asosiy yondashuv mavjud. ulardan keng tarqalgani iqtisodiy o‘sishni yaim (md) real hajmi o‘sish sur’ati yoki bu ko‘rsatkichlami aholi ehtiyoji hisobida oshirish sur’ati bilan o‘lchanadigan aniq vaqtda milliy iqtisodiyot rivojlanishining jami tavsifi bilan tushunish hisoblanadi. iqtisodiy o‘sishni hisoblashning u yoki bu uslubini qo‘llash zarurati, odatda tadqiqot masalalari bilan bog‘liq. iqtisodiy o‘sishni hisoblashning birinchi usuli, odatda, mamlakatning iqtisodiy salohiyati kengayish sur’atlarini baholashda qo‘llaniladi, ikkinchisidan esa aholining qulay sharoiti dinamikasi tahlilida yoki turli hududlar va mamlakatlarning hayotiylik darajasini solishtirishda foydalaniladi. hozirgi vaqtda o‘sish nazariyasida ikkinchi hisoblash usuli afzal deb qaraladi. iqtisodiy o‘sishda real milliy daromad oshishi sur’atlari aholi o‘sishi sur’atlarini oshiradigan milliy iqtisodiyot rivojlanishi nazarda tutiladi. bu o‘sish muammolarini tashqi kuzatuvchi nuqtai nazaridan emas, …

5 / 16

ki, o‘zgarishlarga hokimlik, boshqaruv, infratuzilma obyektlari, iqtisodiyotdagi tuzilmaviy o‘zaro ta’sir va uning tashqi muhit bilan o‘zaro aloqasining asosiy institutlari duch kelganda, “yuqori uzun” davrda iqtisodiy dinamika muammolarini tahlil qiladi. ta’kidlash kerakki, “uzoq muddatli” va “yuqori uzun” davrlar tushunchalari dinamika nazariyasida iqtisodiy vaqt haqida gap borar ekan, xuddi o‘zining vaqtinchalik masofasi va konseptual yo‘nalish kabi farqlanadi (xodisalar sodir bo‘lish tezligi). “yuqori uzun” davr o‘zining vaqtinchalik masofasi xodisalari qatorida uzoq muddatli davr va uning an’anaviy tushunchasida qisqa bo‘lishi mumkin. xususan, bu mamlakatimiz rivojlanishining zamonaviy bosqichida, uning uchun xarakterlidir. bunda tuzilmaviy, institutsional va funksional o‘zgarishlar ishlab chiqarish real hajmi tabiiy o‘sish jarayonini aniqlaydigan ishlab chiqarishning tekis ommillari o‘zgarishidan ko‘ra tezroq yuz beradi. yuqori uzun davrdagi iqtisodiy o‘sish tahlilining ikki asosiy xususiyatini ajratish mumkin: - iqtisodiy o‘sish iqtisod rivojlanishining tashkiliy elementi sifatida qaraladi. u bir tomondan rivojlanishning siklik xarakterini ifodalaydi, ikkinchi tomondan o‘zi pasayish va depressiya davrlariga tayyorlovchi o‘zgarishlar natijasi hisoblanadi. shuning uchun asosiy …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar"

mavzu: iqtisoyid o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar reja: 1.iqtisodiy o‘sish mohiyati va mazmuni. 2. iqtisodiy o‘sishning dastlabki shartlari. 3.iqtisodiy o‘sish va iqtisodiyot tarkibidagi o‘zgarishlar. 4.iqtisodiy o‘sish va rivojlanish. iqtisodiy o‘sish mohiyati va mazmuni. iqtisodiy o‘sish - ishlab chiqarishni takomillashtirish, iqtisodiyotda progressiv o‘zgarishlar va qayta qurishlarning muhim shart-sharoitidir. u taraqqiyotning ajralmas qismi, ijtimoiy rivojlanishning asosini tashkil qiladi. iqtisodiy o‘sish - aholining moddiy faravonligini oshirish vositasi hisoblanadi. shu sababli u davlat iqtisodiy siyosatining negizi bo‘lib qoladi. iqtisodiy o‘sish nafaqat ishlab chiqarish, balki taqsimot munosabatlarini takomillashtirish, mehnat resurslarining bandligini ta’minlash, investitsion...

This file contains 16 pages in DOCX format (34.6 KB). To download "iqtisodiy o‘sishga to‘sqinlik qiluvchi omillar", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy o‘sishga to‘sqinlik q… DOCX 16 pages Free download Telegram