maktabgacha ta'lim tashkilotlari intellekt darajasini aniqlash metodlari

PPTX 15 стр. 51,0 КБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 51,0 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

maktabgacha ta'lim tashkilotlarida bolaning intellekt darajasini aniqlash metod va usullari bolalar intellektual rivojlanishini baholash bo‘yicha ilmiy tadqiqotlar uzoq tarixga ega. mazkur yo‘nalishda quyidagi olimlarning ishlari muhim ahamiyat kasb etadi: j. piajye – bolalarning intellektual rivojlanishini bosqichma-bosqich shakllanishi haqidagi nazariya asoschisi. u bolalar fikrlashining sensor-motor, old maktab, konkret operatsiyalar va formal operatsiyalar kabi bosqichlari mavjudligini ta’kidlagan. l.s. vygotskiy – intellektual rivojlanishning sotsial-madaniy nazariyasi asoschisi. u bolaning rivojlanishi tashqi muhit va ta’lim jarayoniga bog‘liq ekanligini ta’kidlagan. g. gardner – ko‘p intellekt nazariyasi muallifi. uning fikricha, inson intellekti bir necha yo‘nalishda rivojlanadi: mantiqiy-matematik, lingvistik, musiqiy, fazoviy, tanaviy-kinestetik, shaxslararo va ichki tafakkur. a. bine va t. simon – intellektni baholash uchun birinchi psixologik testni yaratgan olimlar. ularning ishlari keyinchalik veksler testi va boshqa zamonaviy intellektni baholash tizimlariga asos bo‘lgan. mazkur tadqiqotlar asosida hozirgi kunda maktabgacha ta’lim tashkilotlarida intellektual baholashning turli metod va usullari joriy etilgan. ushbu kurs ishi mazkur metodlarni o‘rganish va ularning samaradorligini …

2 / 15

ida quyidagilar aniqlanishi kutilmoqda: maktabgacha yoshdagi bolalarda intellektual rivojlanishning asosiy omillari va bosqichlari aniqlanadi. bolalar intellektini baholash bo‘yicha an’anaviy va zamonaviy metod va usullar tahlil qilinadi. intellekt tushunchasi va uning rivojlanish bosqichlari. maktabgacha yosh davri bolaning intellektual rivojlanishida eng muhim bosqich hisoblanadi. aynan shu davrda bolaning bilish qobiliyatlari, tafakkuri, mantiqiy fikrlashi, diqqat va xotirasi shakllanadi. ushbu jarayonni to‘g‘ri yo‘naltirish uchun pedagoglar va ota-onalar bolaning intellektual rivojlanish bosqichlarini, unga ta’sir etuvchi omillarni va baholash metodlarini yaxshi bilishlari kerak. bu bobda maktabgacha yoshdagi bolalarda intellekt tushunchasi, uning rivojlanish bosqichlari va unga ta’sir etuvchi omillar ilmiy nazariyalar asosida yoritiladi. intellekt tushunchasi va uning rivojlanish bosqichlari. intellekt tushunchasi insonning aqliy faoliyatini, muammolarni hal qilish, bilimlarni o‘zlashtirish va mantiqiy fikrlash qobiliyatini ifodalaydi. maktabgacha yoshdagi bolalarda intellekt asosan quyidagi jihatlarda namoyon bo‘ladi: nutq va mantiqiy fikrlash – bola fikrlarini bog‘liq holda ifodalashga harakat qiladi. muammoni hal qilish qobiliyati – oddiy topshiriqlarni bajarish orqali mustaqil yechim topadi. …

3 / 15

hal qilish va eksperiment o‘tkazish qobiliyati shakllanadi. maktabgacha yoshdagi bolalarning intellektual rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar bolalarning intellektual rivojlanishi bir necha omillarga bog‘liq bo‘lib, ular uchta asosiy guruhga bo‘linadi: biologik, ijtimoiy va psixologik omillar. biologik omillar irsiyat – bolaning aqliy salohiyati qisman genetik omillarga bog‘liq. jismoniy rivojlanish – bola sog‘lom bo‘lsa, uning aqliy rivojlanishi ham yaxshi bo‘ladi. miya faoliyati – bola miyasi qanchalik faol ishlasa, tafakkur jarayoni shunchalik tez rivojlanadi. ijtimoiy omillar oila muhiti – bolaning intellektual rivojlanishida oilaning ta’siri juda katta. agar ota-ona bolaga savollar berib, uni qiziqtirsa, u tezroq rivojlanadi. maktabgacha ta’lim muassasasi – bolalar bog‘chasi bolani sistemali ta’lim olishga o‘rgatadi va fikrlash doirasini kengaytiradi. o‘yin va ijtimoiy muloqot – boshqa bolalar bilan o‘yinlar orqali bola yangi bilimlarni tez o‘zlashtiradi. psixologik omillar motivatsiya – bola o‘rganishga qanchalik qiziqsa, uning intellekti shunchalik tez rivojlanadi. emotsional holat – bola stress yoki qo‘rquvni boshidan kechirayotgan bo‘lsa, uning fikrlash qobiliyati pasayishi mumkin. diqqat …

4 / 15

usiqiy, kinestetik va boshqalar). bine-simon testi va veksler testi – bolalarning intellekt darajasini baholash uchun eng ko‘p ishlatiladigan psixologik testlar. maktabgacha yoshdagi bolalarning intellektini baholash usullari kuzatish va suhbat – bola bilan suhbatlashish va uning harakatlarini tahlil qilish. turli olimlar intellektni har xil yo‘nalishda o‘rgangan. quyida intellekt haqidagi eng mashhur nazariyalar keltirilgan: j. piajye – intellektual rivojlanish bosqichlari nazariyasi l. s. vygotskiy – madaniy-tarixiy rivojlanish nazariyasi g. gardner – ko‘p intellekt nazariyasi r. sternberg – uch komponentli intellekt nazariyasi (analitik, ijodiy va amaliy intellekt) a. bine va t. simon – bolalarning iq darajasini baholash tizimini yaratgan olimlar intellektual rivojlanish bosqichlari bolalarning intellektual rivojlanishi bosqichma-bosqich sodir bo‘lishi va har bir bosqichda muayyan bilim, ko‘nikma va malakalar shakllanishi ilmiy jihatdan isbotlangan. j. piajyening intellektual rivojlanish nazariyasiga ko‘ra, inson tafakkuri quyidagi bosqichlardan o‘tadi: l. s. vygotskiyning intellektual rivojlanish nazariyasi vygotskiy fikricha, bola intellektining rivojlanishi jamiyat, ta’lim va madaniy muhitga bog‘liq. uning asosiy g‘oyalari …

5 / 15

bilan ishlash, til qobiliyati. musiqiy intellekt – tovushlarni his qilish, musiqani tushunish. fazoviy intellekt – makon va shakllarni idrok qilish. tanaviy-kinestetik intellekt – tana harakati va muvozanatni saqlash qobiliyati. shaxslararo intellekt – odamlar bilan samarali muloqot qilish qobiliyati. ichki tafakkur intellekti – o‘z his-tuyg‘ularini anglash va boshqarish qobiliyati. tabiatshunoslik intellekti – tirik organizmlarni tushunish, tabiat bilan bog‘lanish qobiliyati. bu nazariya shuni ko‘rsatadiki, har bir bolaning o‘ziga xos qobiliyatlari bor va ularni individul yondashuv orqali rivojlantirish lozim. maktabgacha yoshdagi bolalarda intellektni rivojlanishini quyidagi ko‘rsatkichlar asosida baholash mumkin: nutq va til qobiliyati – bola muloqot qilish, so‘z boyligini oshirish va fikrlarini aniq ifodalashga harakat qiladi. muammoni hal qilish qobiliyati – bola turli muammolarni mustaqil hal qilishga intiladi. ijodiy tafakkur – bola tasavvuridan foydalangan holda o‘yin o‘ynaydi yoki yangi narsalarni yaratadi. diqqat va xotira – eslab qolish va diqqatni jamlash qobiliyati. mantiqiy tafakkur – sabab-oqibatni tushunish, narsalarni guruhlash va taqqoslash. intellekt insonning fikrlash, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "maktabgacha ta'lim tashkilotlari intellekt darajasini aniqlash metodlari"

maktabgacha ta'lim tashkilotlarida bolaning intellekt darajasini aniqlash metod va usullari bolalar intellektual rivojlanishini baholash bo‘yicha ilmiy tadqiqotlar uzoq tarixga ega. mazkur yo‘nalishda quyidagi olimlarning ishlari muhim ahamiyat kasb etadi: j. piajye – bolalarning intellektual rivojlanishini bosqichma-bosqich shakllanishi haqidagi nazariya asoschisi. u bolalar fikrlashining sensor-motor, old maktab, konkret operatsiyalar va formal operatsiyalar kabi bosqichlari mavjudligini ta’kidlagan. l.s. vygotskiy – intellektual rivojlanishning sotsial-madaniy nazariyasi asoschisi. u bolaning rivojlanishi tashqi muhit va ta’lim jarayoniga bog‘liq ekanligini ta’kidlagan. g. gardner – ko‘p intellekt nazariyasi muallifi. uning fikricha, inson intellekti bir necha yo‘nalishda rivojlanadi: m...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (51,0 КБ). Чтобы скачать "maktabgacha ta'lim tashkilotlari intellekt darajasini aniqlash metodlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: maktabgacha ta'lim tashkilotlar… PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram